Tütsühane yapımı, adım adım
Etkileşimli ders: ayrı ocaklı ve duman kanallı tütsühane; yer ve hendekten odaya, dolaba, varile ve ilk yakmaya kadar.
Ücretsiz örnek 1. ve 2. bölüm (8 adım) ücretsiz. Dersin tamamı Tütsühane yapımı modülüyle birlikte gelir. Zaten satın aldın mı? Kilidi aç
Bu ders genel bir tavsiyedir, mesleki eğitim değildir. Yerel kurallar ve uzman görüşü her zaman önceliklidir. Okuyun: sorumluluk reddi.
Dersin tamamı metin olarak
1. Ateş uzakta, duman yakında
İyi tütsühanede ateş ayrı ocaktadır, duman odaya soğuk ulaşır.
- Ayrı ocak — Ocak odadan 3–5 m uzakta ve ondan alçaktadır. İçindeki odun az havayla için için yanar.
- Kanal yükselir — Sıcak duman havadan hafiftir: oda ocaktan yüksekse duman kanaldan kendiliğinden geçer. Katran ve kıvılcım kanalda kalır.
- Oda — 80–100 kg ürün için oda içten yaklaşık 1,2 × 1,2 m'dir. Duman etin yanından geçer.
- Sürgülü çıkış — Çatı altındaki çıkış dumanı ve nemi atar, sürgü çekişi ayarlar. Çıkış yoksa duman durur, et ekşir.
Neden: Ateş odada parlarsa et ısınır ve içeriden bozulur, duman da yoğun ve isli olur. 3–5 m'lik kanalda duman soğur ve katranını bırakır; böylece tütsühane dışarısı 8–10 °C iken bile soğuk tütsüler.
- Daha büyük tütsühane için odayı uzat, yüksekliği artırma: yüksek odada üst sıra dumandan uzak, alt sıra fazla sıcak kalır.
- Tütsühane dumandan sonra kurutmaya da yarar, büyük parçalar aylarca asılı kalır: düşündüğünden büyük planla.
2. Yer ve mesafeler
Tütsühane ateşli yapıdır: yer önce güvenliğe, sonra kolaylığa göre seçilir.
- Yanıcılardan uzak — Ev, ahır, saman, ot, odunluk, orman ve kuru ot: yaklaşık en az 5–10 m, kurallar ya da itfaiye isterse daha fazla.
- Rüzgâr — Duman senin ya da komşunun evine, penceresine, avlusuna gitmemeli. Kışın en çok nereden estiğine bak: poyraz, karayel, yıldız.
- Kuru zemin — Yeraltı suyu ve gölet olmasın. Ocak odadan alçakta olduğu için kuru yer ve yağmur suyu gideri ister.
- Yakın ve kilitli — Kışın tütsühaneye her gün gidilir: yol, ışık ve odun el altında. Kapı kilitlenir.
Neden: Balkan köylerinde birçok ev, ateş gözetimsiz kaldığı için tütsühanesini de etini de kaybetmiştir. Duman komşuyu sandığından çok rahatsız eder, tütsülü et de hırsız, köpek, kedi ve tilki çeker.
- Yapmadan önce belediyeye, belediye sınırı dışında İl Özel İdaresi'ne sor; muhtardan köyün teamülünü öğren, itfaiyeye de mesafeleri sor. Deprem bölgesindeysen temeli sağlam, çatıyı hafif yap.
- Yapmadan önce komşularla konuş ve rüzgâr dumanı evlerden uzağa taşırken tütsüle.
3. Ocak ve kanal · Kilitli
Tütsühane yapımı modülünü satın aldığında indirip yazdırabileceğin PDF'i ve bu etkileşimli derse kalıcı erişimi alırsın: 6 bölümün tamamı, 24 adım.
4. Oda · Kilitli
Tütsühane yapımı modülünü satın aldığında indirip yazdırabileceğin PDF'i ve bu etkileşimli derse kalıcı erişimi alırsın: 6 bölümün tamamı, 24 adım.
5. Dolap ve varil · Kilitli
Tütsühane yapımı modülünü satın aldığında indirip yazdırabileceğin PDF'i ve bu etkileşimli derse kalıcı erişimi alırsın: 6 bölümün tamamı, 24 adım.
6. İlk yakma · Kilitli
Tütsühane yapımı modülünü satın aldığında indirip yazdırabileceğin PDF'i ve bu etkileşimli derse kalıcı erişimi alırsın: 6 bölümün tamamı, 24 adım.