Kaynaklar ve yöntem

4freelife rehberleri nasıl hazırlanır ve neye dayanır.

Nasıl çalışıyoruz

Her rehber kaynaklarını son sayfada listeler, bu sayfa da onları serilere göre toplar.
Kaynaklar; kitaplar, standartlar ve FAO, DSÖ ile ulusal kurumlar gibi kamu kuruluşlarının önerileridir.
Sayılar planlama değerleridir. Verim, tarihler ve maliyetler iklime, toprağa ve deneyime göre değişir.
Hayvanlar, su, gıda satışı ve yapı ile ilgili kurallar ülkeden ülkeye farklıdır, bu yüzden yerel yetkilinden kontrol et. Hayvan ya da insan sağlığı için veteriner hekime veya doktora sor.
4freelife, Zagreb'deki Vexum packaging d.o.o. tarafından yayımlanır. Bir hata bulursan [email protected] adresine yaz.

Serilere göre kaynaklar

Bunlar her serinin rehberlerinde listelenen kaynaklardır.

Başlangıç: çiftlik planı (32)

Seymour, J. (1976): The Complete Book of Self-Sufficiency. Londra: Faber & Faber — çiftliğin bütün alanlarına klasik bir bakış.
Holmgren, D. (2002): Permaculture: Principles and Pathways Beyond Sustainability. Holmgren Design Services — „küçük ve yavaş çözümler“ ilkesi, harekete geçmeden önce gözlem.
Bane, P. (2012): The Permaculture Handbook: Garden Farming for Town and Country. New Society Publishers — çiftliği aşamalara ve bölgelere göre planlamak.
Falk, B. (2013): The Resilient Farm and Homestead. Chelsea Green — çiftliğin yıllar içinde gelişimi.
Jeavons, J. (2012): How to Grow More Vegetables, 8. baskı. Ten Speed Press — küçük alanlarda verim.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
WHO (2003): Diet, Nutrition and the Prevention of Chronic Diseases. WHO Technical Report Series 916. Cenevre: Dünya Sağlık Örgütü — günde en az 400 g meyve ve sebze önerisi.
USDA, FoodData Central (fdc.nal.usda.gov): patates, tahıllar, fasulye ve yumurtanın enerji değeri.
Jeavons, J. (2012): How to Grow More Vegetables, 8. baskı. Ten Speed Press — bir kişinin beslenmesi için alanlar ve verimler.
Seymour, J. (1976): The Complete Book of Self-Sufficiency. Londra: Faber & Faber — küçük çiftlikte ailenin yiyecek planı.
Seymour, J. (1976): The Complete Book of Self-Sufficiency. Londra: Faber & Faber — çiftlik işlerinin yıllık ritmi.
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — birkaç seferde ekim, kış serası ve uzatılmış sezon.
Jeavons, J. (2012): How to Grow More Vegetables, 8. baskı. Ten Speed Press — ekim takvimi ve çimlenme sıcaklıkları.
Holmgren, D. (2002): Permaculture: Principles and Pathways Beyond Sustainability. Holmgren Design Services — doğayı gözlemek ve fenoloji.
Meteoroloji Genel Müdürlüğü (MGM): il ve ilçelere göre iklim ve don istatistikleri.
Jenkins, J. (2019): The Humanure Handbook, 4. baskı. Joseph Jenkins Inc. — sıcak kompost, sıcaklıklar ve mikropların yok edilmesi.
USDA National Organic Program, 7 CFR 205.203 — taze ahır gübresinin uygulanması ile hasat arasında 90 ve 120 gün kuralı.
Logsdon, G. (2010): Holy Shit: Managing Manure to Save Mankind. Chelsea Green — küçük çiftliğin kapalı döngüsünde ahır gübresi.
Hemenway, T. (2009): Gaia's Garden, 2. baskı. Chelsea Green — toprağı besleyen bitkiler, malç ve besin döngüsü.
FAO: hayvanların mutfak atığıyla beslenmesi ve sınır aşan hayvan hastalıkları (fao.org).
Fortier, J.-M. (2014): The Market Gardener. New Society Publishers — m² başına iş, kalıcı yataklar ve zaman kazandıran aletler.
Seymour, J. (1976): The Complete Book of Self-Sufficiency. Londra: Faber & Faber — küçük çiftlikte iş miktarı.
Falk, B. (2013): The Resilient Farm and Homestead. Chelsea Green — aşamalı yatırım ve risk.
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — bahçede iş düzeni.
Yeomans, P. A. (1958): The Challenge of Landscape. Sidney: Keyline Publishing — kalıcılık ölçeği (Keyline Scale of Permanence).
Mollison, B. (1988): Permaculture: A Designers' Manual. Tagari — çiftliği bölgelere ve sıraya göre planlamak.
Holmgren, D. (2002): Permaculture: Principles and Pathways Beyond Sustainability. Holmgren Design Services — küçük ve yavaş çözümler, aşamalı gelişim.
Falk, B. (2013): The Resilient Farm and Homestead. Chelsea Green — çiftliğin gelişim aşamaları.
Deming, W. E. (1986): Out of the Crisis. MIT Press — planla–yap–kontrol et–düzelt döngüsü (Shewhart döngüsü).
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — ekim, hasat ve ekim nöbeti kayıtları.
Jeavons, J. (2012): How to Grow More Vegetables, 8. baskı. Ten Speed Press — alan başına verim ölçümü ve bahçe kayıtları.
World Meteorological Organization (WMO): Guide to Instruments and Methods of Observation (WMO-No. 8) — termometre ve yağış ölçerin yerleştirilmesi.

Arazi ve çiftlik planı (36)

FAO (2006): Guidelines for Soil Description, 4. baskı. Roma: Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü — toprak profili ve renk tanımı.
USDA NRCS: Guide to Texture by Feel — toprak tekstürünü belirlemek için avuç testi.
USDA NRCS: Soil Quality Test Kit Guide — süzülme, solucanlar ve basit arazi testleri.
Mollison, B. (1988): Permaculture: A Designers' Manual. Tagari — mikroklima, don cepleri, güneş ve rüzgâr sektörleri.
Falk, B. (2013): The Resilient Farm and Homestead. Chelsea Green — arazi seçimi ve okunması.
Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü: Parsel Sorgu uygulaması (parselsorgu.tkgm.gov.tr) — parselin konumu, alanı ve niteliği.
AFAD: Türkiye Deprem Tehlike Haritası (tdth.afad.gov.tr) — konuma göre deprem tehlikesi.
FAO (2002): Land tenure and rural development. FAO Land Tenure Studies 3. Roma: Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü — güvenli zilyetlik ve arazi tescilinin ilkeleri.
FAO (2012): Voluntary Guidelines on the Responsible Governance of Tenure of Land, Fisheries and Forests. Roma: FAO — arazi hakları, miras, kira.
Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü (tkgm.gov.tr): Parsel Sorgu, Web Tapu, tapu işlemleri ve harçlar.
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — eşya hukuku: tapu sicili, paylı ve elbirliği mülkiyeti, önalım ve geçit hakkı.
5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu — tarım arazilerinin korunması ve bölünmesi.
Mollison, B. (1988): Permaculture: A Designers' Manual. Tagari — sektörler, bölgeler, arazi ve mikroklima analizi.
Holmgren, D. (2002): Permaculture: Principles and Pathways Beyond Sustainability. Holmgren Design Services — harekete geçmeden önce gözlem.
Yeomans, P. A. (1958): The Challenge of Landscape. Keyline Publishing — araziyi ve suyu eş yükselti eğrilerine göre okumak.
Geiger, R., Aron, R. H., Todhunter, P. (2003): The Climate Near the Ground, 6. baskı. Rowman & Littlefield — mikroklima, soğuk hava, don cepleri.
NOAA Global Monitoring Laboratory: Solar Calculator — belirli bir yer ve tarih için güneşin konumu.
Mollison, B. (1988): Permaculture: A Designers' Manual. Tagari — bölgeler, sektörler ve unsurlar arası bağlantılar.
Holmgren, D. (2002): Permaculture: Principles and Pathways Beyond Sustainability. Holmgren Design Services — unsurların bütünleştirilmesi.
Hemenway, T. (2009): Gaia's Garden, 2. baskı. Chelsea Green — küçük çiftliklerde ve ev bahçelerinde bölgeler.
Falk, B. (2013): The Resilient Farm and Homestead. Chelsea Green — uygulamada çiftlik yerleşimi.
Seymour, J. (1976): The Complete Book of Self-Sufficiency. Faber & Faber — 0,5 ve 2 hektarlık çiftlik yerleşimi.
USDA NRCS: Conservation Practice Standard — Fence (Code 382) ve Access Road (Code 560) — çit ve giriş yolu yapımı.
IEC 60335-2-76: Particular requirements for electric fence energizers — elektrikli çit cihazlarının güvenliği.
Gallagher: Power Fence Systems Manual — elektrikli çitte topraklama, gerilim ve bakım.
Large Carnivore Initiative for Europe (LCIE): kovanları ve hayvanları büyük yırtıcılara karşı elektrikli çitle koruma önerileri.
Mollison, B. (1988): Permaculture: A Designers' Manual. Tagari — canlı çitler ve rüzgâr kıranlar.
Falk, B. (2013): The Resilient Farm and Homestead. Chelsea Green — çiftlik gelişiminin aşamaları.
Hartman, B. (2015): The Lean Farm. Chelsea Green — küçük çiftlikte iş ve yatırım planlaması.
Holmgren, D. (2002): Permaculture: Principles and Pathways Beyond Sustainability. Holmgren Design Services — küçük ve yavaş çözümler, geri bildirim.
Seymour, J. (1976): The Complete Book of Self-Sufficiency. Faber & Faber — çiftlik düzenlemenin sırası.
Seymour, J. (1976): The Complete Book of Self-Sufficiency. Faber & Faber — çiftlikte ilk adımlar.
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — küçük bahçe, kompost, verimler.
Dowding, C. (2007): Organic Gardening: The Natural No-Dig Way. Green Books — bellemeden yataklar.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO): Asbestos: elimination of asbestos-related diseases — asbest riskleri.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.

Toprak: işleme ve hazırlık (37)

FAO (2006): Guidelines for Soil Description, 4. baskı. Roma: FAO — profil tanımı, toprak yapısı ve rengi.
USDA NRCS: Guide to Texture by Feel — parmakla bünye belirleme.
USDA NRCS: Soil Quality Test Kit Guide — halka testi (infiltrasyon), topak testi, solucanlar.
Ball, B. C., Batey, T., Munkholm, L. J. (2007): Field assessment of soil structural quality – a development of the Peerlkamp test. Soil Use and Management 23 — toprak yapısını gözle değerlendirme (VESS).
Brady, N. C., Weil, R. R. (2016): The Nature and Properties of Soils, 15. baskı. Pearson — pH, humus, besin maddeleri.
Ülgen, N., Yurtsever, N. (1995): Türkiye Gübre ve Gübreleme Rehberi. Ankara: Toprak ve Gübre Araştırma Enstitüsü — toprak analiz sonuçlarının sınıfları.
GICHD — Cenevre Uluslararası İnsani Mayın Temizleme Merkezi: mayın ve patlamamış mühimmat riskine karşı eğitim.
T.C. Millî Savunma Bakanlığı, Mayın Faaliyet Merkezi (TURMAC): mayınlı alanlar ve bildirim.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi (KKKA) — keneden korunma ve kenenin çıkarılması.
Mollison, B. (1988): Permaculture: A Designers' Manual. Tagari — öncü bitkiler, terk edilmiş arazi, işçi olarak hayvanlar.
Falk, B. (2013): The Resilient Farm and Homestead. Chelsea Green — arazi temizliği, hayvanlar, örtme.
Kowarik, I., Säumel, I. (2007): Biological flora of Central Europe: Ailanthus altissima. Perspectives in Plant Ecology, Evolution and Systematics 8 — kokarağaç ve kök sürgünleri.
Brady, N. C., Weil, R. R. (2016): The Nature and Properties of Soils, 15. baskı. Pearson — toprak işleme, yapı ve sıkışma.
Dowding, C. (2007): Organic Gardening: The Natural No-Dig Way. Green Books — işlemesiz tarhlar, üstten kompost.
Fortier, J.-M. (2014): The Market Gardener. New Society Publishers — gevşetme çatalı, kalıcı tarhlar, naylonla örtme.
Jeavons, J. (2012): How to Grow More Vegetables, 8. baskı. Ten Speed Press — çift kat belleme.
FAO: Conservation Agriculture (fao.org) — azaltılmış işleme, toprağı örtme, ekim nöbeti.
Bartholomew, M. (2013): All New Square Foot Gardening, 3. baskı. Cool Springs Press — yükseltilmiş tarhlar ve ölçüler.
Dowding, C. (2007): Organic Gardening: The Natural No-Dig Way. Green Books — kalıcı tarhlar, yollar, üstten kompost.
Jeavons, J. (2012): How to Grow More Vegetables, 8. baskı. Ten Speed Press — derin tarhlar ve dikim sıklığı.
Hemenway, T. (2009): Gaia's Garden, 2. baskı. Chelsea Green — dal tümsekleri, anahtar deliği tarhlar, gömme tarhlar.
RHS (Royal Horticultural Society): Raised beds (rhs.org.uk) — malzemeler ve doldurma.
Brady, N. C., Weil, R. R. (2016): The Nature and Properties of Soils, 15. baskı. Pearson — toprak asitliği, tampon kapasitesi, kireçleme.
FAO (2006): Plant nutrition for food security: A guide for integrated nutrient management. FAO Fertilizer and Plant Nutrition Bulletin 16 — asitlik ve besin yarayışlılığı.
RHS (Royal Horticultural Society): Soil pH and liming (rhs.org.uk) — bahçede toprak tipine göre kireç taşı dozları.
Penn State Extension: Soil Acidity and Aglime — kireçleme maddeleri, nötrleştirme değeri, incelik.
Retamales, J. B., Hancock, J. F. (2018): Blueberries, 2. baskı. CABI — yaban mersini için pH ve harç, kükürt.
FAO (2000): Manual on integrated soil management and conservation practices. FAO Land and Water Bulletin 8 — erozyon, kontur çalışması, çim şeritleri, teraslar.
Mollison, B. (1988): Permaculture: A Designers' Manual. Tagari — A-çerçevesi, kontur hendekleri, teraslar.
UNESCO (2018): Art of dry stone walling, knowledge and techniques — İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsilî Listesi.
Udruga Dragodid (dragodid.org) — Hırvatistan'da kuru taş yapım ve onarımı.
Dry Stone Walling Association of Great Britain: Dry Stone Walling: Materials and Techniques — duvar kesiti, bağ taşları, yüz eğimi.
AFAD: heyelan ve afet bilgileri (afad.gov.tr).
FAO: Drainage of Irrigated Lands. Irrigation Water Management Training Manual 9 — drenaj ilkeleri, eğim, dren aralığı.
Brady, N. C., Weil, R. R. (2016): The Nature and Properties of Soils, 15. baskı. Pearson — topraktaki su, bataklaşma, glay renkleri.
USDA NRCS: Conservation Practice Standard 606: Subsurface Drain — yeraltı drenajı kesiti, malzemeleri ve eğimi.
RHS (Royal Horticultural Society): Drainage (rhs.org.uk) — bahçe drenajı, sızdırma kuyusu.

Toprak verimliliği (37)

Rynk, R. (ed.) (1992): On-Farm Composting Handbook (NRAES-54). Ithaca, NY: Northeast Regional Agricultural Engineering Service — C:N oranları, nem, yığın büyüklüğü ve kompostlaşma evreleri.
Cornell Waste Management Institute: Cornell Composting — Science and Engineering (compost.css.cornell.edu) — karışım hesabı ve malzemelerin C:N'si.
USDA National Organic Program, 7 CFR 205.203 — kompost koşulları (C:N 25–40, 55–77 °C'de 3 gün veya 5 aktarmayla 15 gün).
Misra, R. V., Roy, R. N., Hiraoka, H. (2003): On-farm composting methods. FAO Land and Water Discussion Paper. Roma: FAO.
Jenkins, J. (2019): The Humanure Handbook, 4. baskı. Joseph Jenkins Inc. — ev yığınında sıcaklık ve mikropların ölümü.
Magdoff, F., van Es, H. (2009): Building Soils for Better Crops, 3. baskı. SARE — kompost, organik madde ve azotun serbest kalması.
USDA National Organic Program, 7 CFR 205.203 — taze ahır gübresi ile hasat arasında 120 ve 90 gün süreleri ve kompost koşulları.
Konsey Direktifi 91/676/AET (Nitrat Direktifi) — hassas bölgelerde hayvan gübresinden yılda en fazla 170 kg N/ha (iyi uygulama örneği olarak).
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı: Tarımsal Kaynaklı Nitrat Kirliliğine Karşı Suların Korunması Yönetmeliği ve İyi Tarım Uygulamaları Kodu — nitrata hassas bölgeler ve gübre kullanımı.
AHDB: Nutrient Management Guide (RB209), Section 2: Organic materials — ahır gübresinin besin içeriği ve azotun yararlanılabilirliği.
Cornell Waste Management Institute (2012): Herbicide Carryover in Hay, Manure, Compost, and Grass Clippings — fasulye testi ve herbisit kalıntıları.
Rynk, R. (ed.) (1992): On-Farm Composting Handbook (NRAES-54). NRAES — ahır gübresinin kompostlanması.
Logsdon, G. (2010): Holy Shit: Managing Manure to Save Mankind. Chelsea Green — küçük çiftlikte ahır gübresi.
Appelhof, M. (1997): Worms Eat My Garbage, 2. baskı. Kalamazoo: Flower Press — kutu büyüklüğü kuralları, altlık ve besleme.
Edwards, C. A., Arancon, N. Q., Sherman, R. (ed.) (2011): Vermiculture Technology: Earthworms, Organic Wastes, and Environmental Management. Boca Raton: CRC Press — kompost solucanlarının biyolojisi, sıcaklık, nem ve çoğalma.
Sherman, R. (2018): The Worm Farmer's Handbook. Chelsea Green — yataklar, hasat ve solucan gübresinin kullanımı.
Cornell Waste Management Institute: Cornell Composting — Science and Engineering (compost.css.cornell.edu) — okulda ve evde solucanla kompostlama.
Clark, A. (ed.) (2007): Managing Cover Crops Profitably, 3. baskı. SARE, Beltsville — türler, ekim, azot bağlama ve örtü bitkilerinin sonlandırılması.
Magdoff, F., van Es, H. (2009): Building Soils for Better Crops, 3. baskı. SARE — örtü bitkileri, ekim nöbeti ve organik madde.
Weil, R. R., Brady, N. C. (2017): The Nature and Properties of Soils, 15. baskı. Pearson — biyolojik azot bağlama ve bitki artıklarının C:N'si.
Fortier, J.-M. (2014): The Market Gardener. New Society Publishers — küçük alanlarda brandayla örtme ve yeşil gübrenin sonlandırılması.
Stout, R., Clemence, R. (1971): The Ruth Stout No-Work Garden Book. Emmaus: Rodale — kuru otla derin malç.
Lanza, P. (1998): Lasagna Gardening. Emmaus: Rodale — karton ve katmanlarla toprak işlemesiz yataklar.
Magdoff, F., van Es, H. (2009): Building Soils for Better Crops, 3. baskı. SARE — organik madde, malç ve azot bağlanması.
Cornell Waste Management Institute (2012): Herbicide Carryover in Hay, Manure, Compost, and Grass Clippings — saman ve kuru otta herbisit kalıntıları.
Hemenway, T. (2009): Gaia's Garden, 2. baskı. Chelsea Green — malç, katmanlı yataklar ve orman bahçesi.
WHO (2006): Guidelines for the safe use of wastewater, excreta and greywater, Volume 4: Excreta and greywater use in agriculture. Cenevre: Dünya Sağlık Örgütü — 1 aylık süre ve idrarın saklanması.
Jönsson, H., Richert Stintzing, A., Vinnerås, B., Salomon, E. (2004): Guidelines on the Use of Urine and Faeces in Crop Production. EcoSanRes, Stockholm Environment Institute — idrarın bileşimi ve m² başına miktarlar.
Richert, A., Gensch, R., Jönsson, H., Stenström, T. A., Dagerskog, L. (2010): Practical Guidance on the Use of Urine in Crop Production. EcoSanRes, Stockholm Environment Institute.
Weil, R. R., Brady, N. C. (2017): The Nature and Properties of Soils, 15. baskı. Pearson — kireçleme maddesi ve potasyum kaynağı olarak kül.
Hemenway, T. (2009): Gaia's Garden, 2. baskı. Chelsea Green — karakafes ve besin çeken bitkiler.
AHDB: Nutrient Management Guide (RB209), Section 2: Organic materials ve Section 6: Vegetables and bulbs — ahır gübresinin besin içeriği ve sebzelerin ihtiyacı.
Konsey Direktifi 91/676/AET (Nitrat Direktifi) — hayvan gübresinden 170 kg N/ha sınırı ve eylem programları (iyi uygulama örneği olarak).
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı: Tarımsal Kaynaklı Nitrat Kirliliğine Karşı Suların Korunması Yönetmeliği ve İyi Tarım Uygulamaları Kodu.
Magdoff, F., van Es, H. (2009): Building Soils for Better Crops, 3. baskı. SARE — besin dengesi, humus ve gübreleme planı.
Weil, R. R., Brady, N. C. (2017): The Nature and Properties of Soils, 15. baskı. Pearson — azot mineralizasyonu, fosfor ve potasyum döngüleri.
Jönsson, H. ve ark. (2004): Guidelines on the Use of Urine and Faeces in Crop Production. EcoSanRes, Stockholm Environment Institute — azot kaynağı olarak idrar.

Su (39)

FAO (1998): Crop Evapotranspiration — Guidelines for Computing Crop Water Requirements, FAO Irrigation and Drainage Paper 56. Roma — iklime göre bitki su ihtiyacı.
WHO (2022): Guidelines for Drinking-water Quality, 4. baskı ve ekleri. Cenevre — hane için su miktarı ve kalitesi.
USDA NRCS: National Engineering Handbook, Part 650 — açık kanallarda debi ölçümü.
Mollison, B. (1988): Permaculture: A Designers' Manual. Tagari — çiftliğin su dengesi ve su depolama.
Lancaster, B. (2013): Rainwater Harvesting for Drylands and Beyond, Vol. 1. Rainsource Press — yağmur suyu ve çiftlikte su dengesi.
Meteoroloji Genel Müdürlüğü (MGM): il ve ilçelere göre uzun yıllar aylık yağış ortalamaları.
WHO (2022): Guidelines for Drinking-water Quality, 4. baskı ve ekleri. Cenevre — kaynak koruma, kuyuların sıhhi denetimi.
WHO (1997): Guidelines for Drinking-water Quality, Vol. 3: Surveillance and Control of Community Supplies. Cenevre — kuyu ve kaptajların sıhhi incelemesi.
Watt, S. B. ve Wood, W. E. (1977): Hand Dug Wells and their Construction. Intermediate Technology Publications — bilezikli kazma kuyu.
NIOSH (1986): A Guide to Safety in Confined Spaces. Yayın 87-113 — kapalı alanlarda gazlar ve güvenli çalışma.
US EPA: Private Drinking Water Wells — özel kuyuların bakımı ve şok klorlama.
167 sayılı Yeraltı Suları Hakkında Kanun ve DSİ uygulamaları — kuyu belgeleri.
Lancaster, B. (2013): Rainwater Harvesting for Drylands and Beyond, Vol. 1, 2. baskı. Rainsource Press — yağmur suyu toplama ve sarnıç hesabı.
Texas Water Development Board (2005): The Texas Manual on Rainwater Harvesting, 3. baskı. Austin — çatı katsayıları, ilk yıkama, dezenfeksiyon.
WHO (2022): Guidelines for Drinking-water Quality, 4. baskı ve ekleri. Cenevre — içme suyu kaynağı olarak yağmur suyu.
DIN 1989-1 (2002): Regenwassernutzungsanlagen — yağmur suyu sistemleri için Alman standardı (sakin giriş, yüzer emiş, taşma); Türkiye için iyi uygulama örneği.
Meteoroloji Genel Müdürlüğü (MGM): il ve ilçelere göre aylık yağış ortalamaları.
FAO (1998): Crop Evapotranspiration, FAO Irrigation and Drainage Paper 56. Roma — kültürlerin su ihtiyacı.
FAO (2002): Localized Irrigation Systems: Planning, Design, Operation and Maintenance (Irrigation Manual, Modül 9, Savva ve Frenken). Harare — damla sulama: parçalar, hesap, bakım.
USDA NRCS: National Engineering Handbook, Part 623, Chapter 7: Microirrigation — debi, basınç, filtreleme.
Lancaster, B. (2013): Rainwater Harvesting for Drylands and Beyond, Vol. 1. Rainsource Press — sarnıçtan cazibeli sulama.
Mollison, B. (1988): Permaculture: A Designers' Manual. Tagari — sızdırma hendekleri, keyline, göletler ve setler.
Lancaster, B. (2013): Rainwater Harvesting for Drylands and Beyond, Vol. 1, 2. baskı. Rainsource Press — „yavaşlat, yay, emdir“, toprak işleri.
Yeomans, P. A. (1954): The Keyline Plan. Sydney — kontur boyunca çalışma ve toprakta su tutma.
USDA NRCS (1997): Ponds — Planning, Design, Construction. Agriculture Handbook 590 — gölet yapımı, setler, savaklar, sızdırmazlık.
Bot, A. ve Benites, J. (2005): The Importance of Soil Organic Matter. FAO Soils Bulletin 80. Roma — humus, toprak yapısı ve su tutma.
AFAD: afet tehlike bilgileri (heyelan) ve İl AFAD müdürlükleri.
WHO (2022): Guidelines for Drinking-water Quality, 4. baskı ve birinci ve ikinci ekleri. Cenevre — mikrobiyolojik ve kimyasal riskler, sınır değerler, kaynatma, klorlama.
Avrupa Parlamentosu ve Konseyi'nin insani tüketim amaçlı suyun kalitesine ilişkin (AB) 2020/2184 sayılı Direktifi — gösterge sınır değerleri (iyi uygulama örneği).
T.C. Sağlık Bakanlığı: İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelik — Türkiye'deki içme suyu kriterleri.
US EPA: Emergency Disinfection of Drinking Water — çamaşır suyu dozları ve yöntem.
CDC: Making Water Safe in an Emergency ve Boil Water Advisory — acil durumda kaynatma ve dezenfeksiyon.
NSF/ANSI 55: Ultraviolet Microbiological Water Treatment Systems — UV dozu ve çalışma şartları.
WHO ve UNICEF (2011): Evaluating Household Water Treatment Options. Cenevre — filtreler, SODIS, evde su arıtma.
Ludwig, A. (2015): The New Create an Oasis with Greywater, 6. baskı. Oasis Design — gri su sistemleri, malç çukurları, temizlik ürünleri.
WHO (2006): Guidelines for the Safe Use of Wastewater, Excreta and Greywater, Vol. 4: Excreta and Greywater Use in Agriculture. Cenevre — sağlık riskleri ve kullanım kuralları.
Jenkins, J. (2019): The Humanure Handbook, 4. baskı. Joseph Jenkins Inc. — kuru tuvalet ve dışkı kompostu.
US EPA (2002): Onsite Wastewater Treatment Systems Manual. EPA/625/R-00/008 — septik tanklar, sızdırma alanları, bakım.
NIOSH (1986): A Guide to Safety in Confined Spaces. Yayın 87-113 — çukurlarda ve kapalı alanlarda gazlar.

Aletler ve makineler (30)

Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — küçük bahçe için aletler ve salınımlı çapa.
Seymour, J. (2003): The Self-Sufficient Life and How to Live It. Dorling Kindersley — çiftlik evinin temel aletleri.
Logsdon, G. (1994): The Contrary Farmer. Chelsea Green — küçük çiftlikte el aletleri.
Tresemer, D. (1996): The Scythe Book: Mowing Hay, Cutting Weeds, and Harvesting Small Grains with Hand Tools, 2. baskı. Alan C. Hood — tırpan ayarı ve tırpanla çalışma.
Seymour, J. (2003): The Self-Sufficient Life and How to Live It. Dorling Kindersley — tırpan, orak ve elle hasat.
Bealer, A. W. (1976): The Tools That Built America. Barre / Crown — baltalar, keserler ve eski el aletleri.
Logsdon, G. (1994): The Contrary Farmer. Chelsea Green — küçük çiftlikte el aletleri ve biçme.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve keneden korunma.
Tresemer, D. (1996): The Scythe Book, 2. baskı. Alan C. Hood — tırpan bileme ve dövme.
Lee, L. (1995): The Complete Guide to Sharpening. Taunton Press — ağız açıları, eğeler, taşlar ve çeliğin aşırı ısınması.
Seymour, J. (2003): The Self-Sufficient Life and How to Live It. Dorling Kindersley — çiftlik evinde alet bakımı.
HSE (Health and Safety Executive, Birleşik Krallık): taşlama makineleri ve aşındırıcı disklerle güvenli çalışma üzerine yayınlar.
HSE (Health and Safety Executive, Birleşik Krallık): tarım makineleri ve kuyruk miliyle güvenli çalışma üzerine yayınlar.
OSHA (ABD): tarım makineleri ve döner parçaların güvenliği üzerine yayınlar.
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — küçük çiftlikte iki tekerlekli traktör (walk-behind tractor) ve ekipmanları.
Çapa makineleri ve ekipmanları için üretici kılavuzları (servis aralıkları, römork taşıma gücü, ağırlıklar) — bu modülden her zaman önce gelir.
NIOSH (CDC, ABD): traktör devrilmesi, koruma çerçeveleri (ROPS) ve emniyet kemeri üzerine yayınlar.
OSHA (ABD): Roll-over protective structures ve tarımda kuyruk mili (PTO) üzerine yayınlar.
HSE (Health and Safety Executive, Birleşik Krallık): traktörler ve kardan milleriyle güvenli çalışma üzerine yayınlar.
EU-OSHA (Avrupa İş Sağlığı ve Güvenliği Ajansı): tarımda güvenlik üzerine yayınlar (iyi uygulama örneği olarak).
HSE (Health and Safety Executive, Birleşik Krallık): elektrikli aletler, aşındırıcı diskler ve kaynakla güvenli çalışma üzerine yayınlar.
OSHA (ABD): sıcak işler ve kaynak (hot work), el ve elektrikli aletler üzerine yayınlar.
NFPA (ABD): yağlı bezlerin kendiliğinden tutuşması ve atölyelerde yangın güvenliği üzerine yayınlar.
Seymour, J. (2003): The Self-Sufficient Life and How to Live It. Dorling Kindersley — çiftlikte atölye ve onarımlar.
EU-OSHA (Avrupa İş Sağlığı ve Güvenliği Ajansı): tarımda iş sağlığı ve güvenliği üzerine yayınlar (iyi uygulama örneği olarak).
ILO (2011): Safety and health in agriculture. ILO code of practice. Cenevre: Uluslararası Çalışma Örgütü.
HSE (Health and Safety Executive, Birleşik Krallık): gürültü, el-kol titreşimi, merdivenler ve elle taşıma üzerine yayınlar.
NIOSH (CDC, ABD): çiftliklerde çocuk güvenliği ve traktör devrilmesi üzerine yayınlar.
Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Dernekleri Federasyonu (IFRC): International First Aid, Resuscitation and Education Guidelines — temel ilk yardım.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve keneden korunma; UZEM (Ulusal Zehir Danışma Merkezi, 114).

Bostan (32)

Jeavons, J. (2017): How to Grow More Vegetables, 9. baskı. Ten Speed Press — alan başına verim, yataklar ve aile için planlama.
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — yatak düzeni, ardışık ekim ve küçük işletmede ekim nöbeti.
Bartholomew, M. (2013): All New Square Foot Gardening. Cool Springs Press — küçük alanlarda sık dikim.
FAO (2001): Improving Nutrition through Home Gardening. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü — ev bahçesi ve aile beslenmesi.
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — toprak bloklarında fide, soğuk ve sıcak yastıklar.
Jeavons, J. (2017): How to Grow More Vegetables, 9. baskı. Ten Speed Press — sığ kasalarda ekim ve şaşırtma.
Royal Horticultural Society (RHS): içeride ekim, şaşırtma, alıştırma ve çökerten üzerine öneriler (rhs.org.uk).
University of Minnesota Extension: Starting seeds indoors — ışık, sıcaklık ve alıştırma.
Coleman, E. (2009): The Winter Harvest Handbook. Chelsea Green — sonbahar ekimi, ilk dondan geriye sayma ve kış bahçesi.
Jeavons, J. (2017): How to Grow More Vegetables, 9. baskı. Ten Speed Press — aralıklar, derinlikler ve ürünlerin süresi.
University of California Agriculture and Natural Resources (UC ANR): sebzelerin çimlenmesi için toprak sıcaklığı tabloları.
RHS (Royal Horticultural Society): sebze ekimi ve ardışık ekim rehberleri (rhs.org.uk).
Meteoroloji Genel Müdürlüğü (MGM): il ve ilçe istatistikleri, zirai meteoroloji — istasyonlara göre iklim verileri ve don tarihleri.
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — küçük işletmede familyalara göre ekim nöbeti, yeşil gübre.
Mohler, C. L. ve Johnson, S. E., ed. (2009): Crop Rotation on Organic Farms: A Planning Manual. NRAES-177, Cornell — familyalar, tüketiciler ve ekim nöbeti planlaması.
SARE (2012): Managing Cover Crops Profitably, 3. baskı. Sustainable Agriculture Research and Education — yeşil gübre ve örtü bitkileri.
Landis, D. A., Wratten, S. D. ve Gurr, G. M. (2000): Habitat management to conserve natural enemies of arthropod pests in agriculture. Annual Review of Entomology 45 — çiçek şeritleri ve faydalı böcekler.
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — sulama, çapa aletleri, malç.
FAO (1998): Crop Evapotranspiration — Guidelines for Computing Crop Water Requirements. FAO Irrigation and Drainage Paper 56 — ürünlerin su ihtiyacı.
University of Minnesota Extension ve Penn State Extension: bahçe sulaması, malç ve domateste çiçek burnu çürüklüğü rehberleri.
Jeavons, J. (2017): How to Grow More Vegetables, 9. baskı. Ten Speed Press — sık dikilmiş yatakların sulanması ve bakımı.
Ellis, B. W. ve Bradley, F. M., ed. (1996): The Organic Gardener's Handbook of Natural Insect and Disease Control. Rodale Press — sentetik ilaç olmadan tanıma ve koruma.
Bettiol, W. (1999): Effectiveness of cow's milk against zucchini squash powdery mildew in greenhouse conditions. Crop Protection 18 — küllemeye karşı süt.
University of California IPM Program (ipm.ucdavis.edu): sebze zararlı ve hastalıklarının tanımları, entegre mücadele.
RHS (Royal Horticultural Society): sümüklü böcekler, mildiyö, lahana kök uru ve file üzerine öneriler (rhs.org.uk).
Landis, D. A., Wratten, S. D. ve Gurr, G. M. (2000): Habitat management to conserve natural enemies of arthropod pests in agriculture. Annual Review of Entomology 45 — faydalı böcekler.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
Coleman, E. (2009): The Winter Harvest Handbook. Chelsea Green — kış bahçesi, tüneller ve kısa gün dönemi.
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — hasat, uzun sezon ve soğuk yastıklar.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring, 2. baskı. Storey Publishing — sebzeyi mahzene hazırlama ve saklama koşulları.
USDA National Organic Program, 7 CFR 205.203 — taze gübre uygulaması ile hasat arasında 90 ve 120 gün kuralı.
University of Minnesota Extension: Harvesting and storing home garden vegetables — olgunluk işaretleri ve saklama.

Sera (32)

Coleman, E. (1999): Four-Season Harvest, gözden geçirilmiş baskı. Chelsea Green — ısıtmasız sera, kış sebzeleri.
Blomgren, T., Frisch, T. (2007): High Tunnels: Using Low-Cost Technology to Increase Yields, Improve Quality and Extend the Season. University of Vermont Center for Sustainable Agriculture — yer seçimi, yön, konstrüksiyon.
Penn State Extension: High Tunnel Production Manual — boyutlar, örtüler, havalandırma.
USDA NRCS: Conservation Practice Standard 325, High Tunnel System — tünel sera için temel gereksinimler.
FAO (2013): Good Agricultural Practices for greenhouse vegetable crops: Principles for Mediterranean climate areas. FAO Plant Production and Protection Paper 217 — sera tipleri, örtüler, iklim.
Coleman, E. (1999): Four-Season Harvest, gözden geçirilmiş baskı. Chelsea Green — alçak tüneller, iç örtüler, kış sebzeleri.
Coleman, E. (2009): The Winter Harvest Handbook. Chelsea Green — taşınabilir ve alçak tüneller, örtü kumaşı.
Blomgren, T., Frisch, T. (2007): High Tunnels. University of Vermont Center for Sustainable Agriculture — ankraj, naylon, kar.
Penn State Extension: High Tunnel Production Manual — örtüler ve havalandırma.
Blomgren, T., Frisch, T. (2007): High Tunnels: Using Low-Cost Technology to Increase Yields, Improve Quality and Extend the Season. University of Vermont Center for Sustainable Agriculture — konstrüksiyon, ankraj, kar, naylonun takılması.
Penn State Extension: High Tunnel Production Manual — konstrüksiyon seçimi, yan açıklıklarla havalandırma.
USDA NRCS: Conservation Practice Standard 325, High Tunnel System — konstrüksiyon ve kar yükü için asgari gereksinimler.
EN 13031-1: Greenhouses — Design and construction — Part 1: Commercial production greenhouses. CEN — sera hesabı için Avrupa standardı (Türkiye'de TS EN olarak yayımlanmıştır; iyi uygulama örneği).
EN 1991-1-3 (Eurokod 1): Kar yükleri. CEN — kar yükü haritalarının temeli.
Nelson, P. V. (2012): Greenhouse Operation and Management, 7. baskı. Pearson — havalandırma, serinletme, nem, ürünlere göre sıcaklık.
FAO (2013): Good Agricultural Practices for greenhouse vegetable crops: Principles for Mediterranean climate areas. FAO Plant Production and Protection Paper 217 — serada iklim, sulama, gölgeleme.
Blomgren, T., Frisch, T. (2007): High Tunnels. University of Vermont Center for Sustainable Agriculture — tünellerde yan havalandırma ve sulama.
Penn State Extension: High Tunnel Production Manual — havalandırma, damla sulama, su ihtiyacı.
Coleman, E. (1999): Four-Season Harvest, gözden geçirilmiş baskı. Chelsea Green — ısıtmasız serada kış sebzeleri, kısa gün kuralı.
Coleman, E. (2009): The Winter Harvest Handbook. Chelsea Green — kış hasadı için ekim, ürünler ve tarihler.
FAO (2013): Good Agricultural Practices for greenhouse vegetable crops: Principles for Mediterranean climate areas. FAO Plant Production and Protection Paper 217 — serada domates, hıyar ve biber, dikim sıklığı.
Penn State Extension: High Tunnel Production Manual — tünelde domates ve hıyarın yönetimi.
Malais, M. H., Ravensberg, W. J. (2003): Knowing and Recognizing: The Biology of Glasshouse Pests and Their Natural Enemies. Koppert / Reed Business Information — serada zararlılar ve doğal düşmanları.
FAO (2013): Good Agricultural Practices for greenhouse vegetable crops: Principles for Mediterranean climate areas. FAO Plant Production and Protection Paper 217 — entegre mücadele, solarizasyon, hijyen.
Katan, J., DeVay, J. E. (ed.) (1991): Soil Solarization. CRC Press — solarizasyonun ilkeleri ve etkisi.
Coleman, E. (2009): The Winter Harvest Handbook. Chelsea Green — kimyasalsız serada toprak ve bitki sağlığı.
EPPO (Avrupa ve Akdeniz Bitki Koruma Örgütü): ToBRFV ve Tuta absoluta dahil düzenlemeye tabi zararlı organizmalar hakkında bilgiler.
Coleman, E. (1999): Four-Season Harvest, gözden geçirilmiş baskı. Chelsea Green — soğuk sera, iç tüneller, kış ürünleri.
Coleman, E. (2009): The Winter Harvest Handbook. Chelsea Green — ısıtmasız kış üretimi, koruma katları.
Nelson, P. V. (2012): Greenhouse Operation and Management, 7. baskı. Pearson — örtülerden ısı kayıpları, çift kat naylon.
Blomgren, T., Frisch, T. (2007): High Tunnels. University of Vermont Center for Sustainable Agriculture — tünelde kış, kar, iç örtüler.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO, 2010): WHO Guidelines for Indoor Air Quality: Selected Pollutants — kapalı alanda karbonmonoksit.

Meyve bahçesi (31)

FAO (2017): Integrated Production and Protection of Fruit Trees ve küçük işletmelerde meyvecilik üzerine ilgili yayınlar. Roma: FAO.
Royal Horticultural Society (RHS): elma ve armut anaçları, tozlanma ve dikim aralıkları üzerine öneriler (rhs.org.uk).
Cornell University Cooperative Extension: Rootstocks for apple trees ve ev bahçesinde meyvecilik önerileri.
Phillips, M. (2005): The Apple Grower: A Guide for the Organic Orchardist. Chelsea Green.
Phillips, M. (2011): The Holistic Orchard. Chelsea Green.
Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü (Yalova) ve Meyvecilik Araştırma Enstitüsü (Eğirdir): yerel meyve çeşitleri ve anaçlar üzerine yayınlar.
Royal Horticultural Society (RHS): Fruit trees: planting ve Fruit trees: staking — dikim çukuru, herek, bağlama ve dikim derinliği (rhs.org.uk).
University of Minnesota Extension: Planting and caring for fruit trees — çıplak köklü ve tüplü fidan dikimi, ilk yıl.
Phillips, M. (2011): The Holistic Orchard. Chelsea Green — toprak hazırlığı, malç, genç ağaçların korunması.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve keneden korunma önerileri.
Royal Horticultural Society (RHS): Apples and pears: winter pruning, Plums: pruning ve Pruning cherries (rhs.org.uk).
Penn State Extension: Training and Pruning Fruit Trees — taç şekilleri, dal yakası kesimi, verim budaması.
Shigo, A. L. (1989): Tree Pruning: A Worldwide Photo Guide. Shigo and Trees — dal yakası kesimi ve yaraların kapanması.
Washington State Department of Labor & Industries: meyve merdiveninde güvenli çalışma önerileri.
Garner, R. J. (2013): The Grafter's Handbook, 6. baskı. Chelsea Green / Cassell — bütün aşı yöntemleri için klasik el kitabı.
Royal Horticultural Society (RHS): Grafting fruit trees: chip budding, T-budding ve Top-working (rhs.org.uk).
University of Minnesota Extension: Grafting and budding fruit trees — aşı kalemi, saklama ve aşı bakımı.
Phillips, M. (2011): The Holistic Orchard. Chelsea Green — yeniden aşılama ve çok çeşitli ağaçlar.
Phillips, M. (2011): The Holistic Orchard. Chelsea Green — taç altı toprak, malç, yardımcı bitkiler, meyve ağaçlarının doğal beslenmesi.
Royal Horticultural Society (RHS): Fruit: feeding, Fruit thinning ve Watering fruit trees (rhs.org.uk).
Penn State Extension: Fruit Production for the Home Gardener — gübreleme, sulama ve meyve seyreltme.
FAO (2017): Voluntary Guidelines for Sustainable Soil Management. Roma: FAO — organik madde ve toprağın korunması.
Phillips, M. (2011): The Holistic Orchard. Chelsea Green — sentetik ürün olmadan sağlıklı bahçe, önleme ve biyolojik önlemler.
Organik üretim üzerine (EU) 2018/848 sayılı Tüzük ve (EU) 2021/1165 sayılı Komisyon Uygulama Tüzüğü — izin verilen ürünler ve bakır sınırı (7 yılda 28 kg/ha); Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneği.
Royal Horticultural Society (RHS): Apple scab, Peach leaf curl, Codling moth, Fireblight ve Brown rot (rhs.org.uk).
FAO: Integrated Pest Management — ilaçlamadan önce izleme ve karar ilkeleri.
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı: bitki koruma ürünleri ruhsat kayıtları ve meyve zararlıları üzerine teknik talimatlar.
USDA Agricultural Research Service (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks, Agriculture Handbook 66 — meyve saklamada sıcaklık, nem ve süre.
Royal Horticultural Society (RHS): Apples and pears: harvesting and storing (rhs.org.uk).
Cornell University Cooperative Extension: elma olgunluğunu belirlemek için iyotlu nişasta testi.
FAO ve WHO, Codex Alimentarius (2003): Code of Practice for the Prevention and Reduction of Patulin Contamination in Apple Juice — çürük meyve ve patulin.

Üzümsü meyveler ve asma (37)

Pritts, M. ve Handley, D. (ed.) (1998): Strawberry Production Guide for the Northeast, Midwest, and Eastern Canada (NRAES-88). Ithaca, NY: NRAES — konum seçimi, fidan ve çilekte ekim nöbeti.
Pritts, M. ve Handley, D. (ed.) (1989): Bramble Production Guide (NRAES-35). Ithaca, NY: NRAES — ahududu ve böğürtlen, aralıklar ve destek.
Pritts, M. ve Hancock, J. (ed.) (1992): Highbush Blueberry Production Guide (NRAES-55). Ithaca, NY: NRAES — asit toprak ve yaban mersini koşulları.
Mirošević, N. ve Karoglan Kontić, J. (2008): Vinogradarstvo. Zagreb: Nakladni zavod Globus — asmada konum, çeşit ve anaç.
Nikolić, M. ve Milivojević, J. (2010): Jagodaste voćke: tehnologija gajenja. Čačak: Naučno voćarsko društvo Srbije — üzümsü meyvelerde çeşit ve teknoloji.
Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü (Yalova) ve Manisa Bağcılık Araştırma Enstitüsü: üzümsü meyve ve bağcılık yayınları.
Pritts, M. ve Handley, D. (ed.) (1989): Bramble Production Guide (NRAES-35). Ithaca, NY: NRAES — sürgün biyolojisi, destek, yazlık ve sonbaharlık ahududu ile böğürtlen budaması.
Nikolić, M. ve Milivojević, J. (2010): Jagodaste voćke: tehnologija gajenja. Čačak: Naučno voćarsko društvo Srbije — ahududu ve böğürtlende çeşit ve teknoloji.
Institut za voćarstvo Čačak — Čačanska bestrna böğürtlen çeşidi.
Oregon State University Extension Service: ev bahçesinde ahududu ve böğürtlen rehberleri (Strik, B. C.) — aralık, budama ve hasat.
Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü (Yalova): üzümsü meyve çeşitleri ve yetiştiriciliği üzerine yayınlar.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve keneden korunma önerileri.
Pritts, M. ve Hancock, J. (ed.) (1992): Highbush Blueberry Production Guide (NRAES-55). Ithaca, NY: NRAES — yaban mersininde pH, harç, dikim, budama ve tozlanma.
Nikolić, M. ve Milivojević, J. (2010): Jagodaste voćke: tehnologija gajenja. Čačak: Naučno voćarsko društvo Srbije — frenk üzümü, bektaşi üzümü, aronya ve yaban mersini.
Oregon State University Extension Service: ev bahçesinde yaban mersini rehberleri (Strik, B. C.) — çeşit, budama ve bakım.
Royal Horticultural Society (RHS): siyah ve kırmızı frenk üzümü ile bektaşi üzümü budama önerileri.
Pritts, M. ve Handley, D. (ed.) (1998): Strawberry Production Guide for the Northeast, Midwest, and Eastern Canada (NRAES-88). Ithaca, NY: NRAES — fide, tarh, hasat sonrası biçme, dikim yenileme.
Nikolić, M. ve Milivojević, J. (2010): Jagodaste voćke: tehnologija gajenja. Čačak: Naučno voćarsko društvo Srbije — çeşitler ve dikim zamanları.
University of Minnesota Extension: Growing strawberries in the home garden — çilek tipleri, malç ve kış koruması.
Royal Horticultural Society (RHS): stolon köklendirme ve dikim yenileme önerileri.
Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü (Yalova): çilek çeşitleri ve yetiştiriciliği üzerine yayınlar.
Mirošević, N. ve Karoglan Kontić, J. (2008): Vinogradarstvo. Zagreb: Nakladni zavod Globus — konum, anaçlar, toprak hazırlığı, dikim ve destek.
Burić, D. (1995): Savremeno vinogradarstvo. Beograd: Nolit — bağ tesisi, terbiye biçimleri ve destek.
Dry, P. R. ve Coombe, B. G. (ed.) (2004): Viticulture, Volume 1: Resources, 2. baskı. Adelaide: Winetitles — anaçlar, filoksera, konum.
Wolf, T. K. (ed.) (2008): Wine Grape Production Guide for Eastern North America (NRAES-145). Ithaca, NY: NRAES — destek, direk, ankraj ve teller.
Manisa Bağcılık Araştırma Enstitüsü ve Tekirdağ Bağcılık Araştırma Enstitüsü: Türkiye üzüm çeşitleri ve anaçları üzerine yayınlar.
Mirošević, N. ve Karoglan Kontić, J. (2008): Vinogradarstvo. Zagreb: Nakladni zavod Globus — terbiye biçimleri, budama ve yeşil budama.
Burić, D. (1995): Savremeno vinogradarstvo. Beograd: Nolit — omcanın göz yükü, budama ve bağ bakımı.
Jackson, R. S. (2014): Wine Science: Principles and Applications, 4. baskı. San Diego: Academic Press — göz verimliliği ve yaprak–meyve dengesi.
Wolf, T. K. (ed.) (2008): Wine Grape Production Guide for Eastern North America (NRAES-145). Ithaca, NY: NRAES — Guyot ve kordon, kanopi yönetimi.
Manisa Bağcılık Araştırma Enstitüsü ve Tekirdağ Bağcılık Araştırma Enstitüsü: Türkiye çeşitleri için terbiye ve budama yayınları.
Avrupa Parlamentosu ve Konseyi'nin organik üretim ve organik ürünlerin etiketlenmesi hakkındaki (AB) 2018/848 sayılı Tüzüğü — organik üretim çerçevesi ve izinli ürünler (Türkiye için örnek).
Komisyon'un (AB) 2018/1981 sayılı Uygulama Tüzüğü — bakır bileşiklerinin onayının yenilenmesi ve 7 yılda 28 kg/ha sınırı.
Wilcox, W. F., Gubler, W. D. ve Uyemoto, J. K. (ed.) (2015): Compendium of Grape Diseases, Disorders, and Pests, 2. baskı. St. Paul: APS Press — mildiyö, külleme ve kurşuni küf.
Mirošević, N. ve Karoglan Kontić, J. (2008): Vinogradarstvo. Zagreb: Nakladni zavod Globus — asma koruması ve olgunluk tayini.
Pritts, M. ve Handley, D. (ed.) (1989): Bramble Production Guide (NRAES-35). Ithaca, NY: NRAES — ahududu ve böğürtlen hastalık ve zararlıları.
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı: bitki koruma ürünleri ruhsat kayıtları ve bağ zararlıları üzerine teknik talimatlar.

Tarla: tahıl, mısır, baklagiller ve patates (25)

FAO (2016): Save and Grow in Practice: Maize, Rice, Wheat. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü — küçük işletmelerde tahıl, ekim nöbeti ve toprak koruma.
Logsdon, G. (2009): Small-Scale Grain Raising, 2. baskı. Chelsea Green — küçük alanda tahıl, mısır ve baklagil, elle hasat ve harman.
Jeavons, J. (2017): How to Grow More Vegetables, 9. baskı. Ten Speed Press — verim ve bir kişiyi beslemek için alan, tane dahil.
Coleman, E. (2018): The New Organic Grower, 3. baskı. Chelsea Green — ekim nöbeti ve küçük işletme planlaması.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve keneden korunma önerileri.
FAO (2016): Save and Grow in Practice: Maize, Rice, Wheat. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü — küçük işletmelerde tahıl, ekim nöbeti ve toprak sağlığı.
Logsdon, G. (2009): Small-Scale Grain Raising, 2. baskı. Chelsea Green — küçük alanda buğday, çavdar, arpa, yulaf ve kavuzlu buğday, elle ekim ve bakım.
EFSA (2012): Scientific Opinion on Ergot alkaloids in food and feed. EFSA Journal 10(7):2798 — çavdar mahmuzu ve insanlar ile hayvanlar için tehlikesi.
FAO (2016): Save and Grow in Practice: Maize, Rice, Wheat. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü — küçük işletmelerde mısır, ekim nöbeti, sıklık ve toprak sağlığı.
Logsdon, G. (2009): Small-Scale Grain Raising, 2. baskı. Chelsea Green — küçük alanda tane mısır, elle hasat ve koçanda kurutma.
Ashworth, S. (2002): Seed to Seed, 2. baskı. Seed Savers Exchange — mısır tohumu saklamada tozlanma, izolasyon ve bitki sayısı.
FAO (2016): Pulses: Nutritious Seeds for a Sustainable Future. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü — beslenmede ve tarımda baklagiller, azot bağlama.
Ashworth, S. (2002): Seed to Seed, 2. baskı. Seed Savers Exchange — fasulye, bakla, nohut ve mercimekte tozlanma ve tohum saklama.
U.S. Food and Drug Administration: Bad Bug Book, 2. baskı (2012), fitohemaglütinin bölümü — çiğ ve az pişmiş fasulye zehirlenmesi.
Logsdon, G. (2009): Small-Scale Grain Raising, 2. baskı. Chelsea Green — küçük tarlada kuru fasulye ve baklagiller, hasat ve harman.
FAO (2009): New Light on a Hidden Treasure: International Year of the Potato 2008. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü — beslenmede patates, yetiştirme ve saklama.
EPPO (European and Mediterranean Plant Protection Organization): standartlar ve karantina listeleri, Synchytrium endobioticum, Ralstonia solanacearum, Clavibacter sepedonicus, Globodera spp.
Hare, J. D. (1990): Ecology and management of the Colorado potato beetle. Annual Review of Entomology 35: 81–100 — patates böceğinin biyolojisi ve insektisitsiz önlemler.
Logsdon, G. (2009): Small-Scale Grain Raising, 2. baskı. Chelsea Green — küçük alanda elle hasat, tırmıklı tırpan, demet, harman ve savurma.
FAO (2011): Global food losses and food waste: extent, causes and prevention. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü — hasattan depoya tane kayıpları.
EU-OSHA, Avrupa İş Sağlığı ve Güvenliği Ajansı: tarımda, makinelerde ve tozda güvenlik üzerine materyaller (iyi uygulama örneği olarak).
FAO (2011): Rural structures in the tropics: design and development, tane kurutma ve depolama bölümleri. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü.
EFSA (European Food Safety Authority): gıda ve yemde aflatoksin, fumonisin, deoksinivalenol, zearalenon ve okratoksin A hakkında bilimsel görüşler.
Logsdon, G. (2009): Small-Scale Grain Raising, 2. baskı. Chelsea Green — koçanda kurutma, serender benzeri yapılar ve küçük işletmede tane saklama.
FAO (2011): Global food losses and food waste: extent, causes and prevention. Roma — kurutma ve depolamada tane kayıpları.

Yem bitkileri ve mera (30)

Ball, D. M., Hoveland, C. S. ve Lacefield, G. D. (2015): Southern Forages, 5. baskı. International Plant Nutrition Institute — yem bitkileri, verimler ve yem planlaması.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Small Ruminants. Washington: National Academies Press — keçi ve koyun ihtiyaçları.
National Research Council (2001): Nutrient Requirements of Dairy Cattle, 7. baskı. Washington: National Academy Press — sığırlarda kuru madde tüketimi.
FAO: Grassland Index ve çayır–yem yayınları (fao.org) — yem türleri ve çayır yönetimi.
4342 sayılı Mera Kanunu; T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı — mera, yaylak ve kışlakların kullanımı.
Hopkins, A. (ed.) (2000): Grass: Its Production and Utilization, 3. baskı. Blackwell Science (British Grassland Society) — çayırların gübrelenmesi, yenilenmesi ve yönetimi.
Ball, D. M., Hoveland, C. S. ve Lacefield, G. D. (2015): Southern Forages, 5. baskı. International Plant Nutrition Institute — ot ve üçgül türleri, ek tohumlama.
AHDB (2023): Nutrient Management Guide (RB209), Section 3: Grassland and forage crops — çayırların gübrelenmesi ve kireçlenmesi.
FAO: Grassland Index (fao.org) — yem otları ve üçgüllerin tanımları.
Rotz, C. A. ve Muck, R. E. (1994): Changes in forage quality during harvest and storage. Forage Quality, Evaluation, and Utilization içinde. Madison: ASA, CSSA, SSSA — kurutma ve depolamada kayıplar.
Penn State Extension: Preventing Hay Fires (extension.psu.edu) — kuru otun kendiliğinden tutuşması, sıcaklıklar ve yapılacaklar.
Ball, D. M., Hoveland, C. S. ve Lacefield, G. D. (2015): Southern Forages, 5. baskı. International Plant Nutrition Institute — biçme zamanı ve kuru ot kalitesi.
Hopkins, A. (ed.) (2000): Grass: Its Production and Utilization, 3. baskı. Blackwell Science — yem saklama.
Undersander, D. ve diğ. (2011): Alfalfa Management Guide. Madison: American Society of Agronomy, CSSA, SSSA — yoncanın ekimi, biçimi, sonbahar dinlenmesi ve zararlıları.
Ball, D. M., Hoveland, C. S. ve Lacefield, G. D. (2015): Southern Forages, 5. baskı. International Plant Nutrition Institute — üçgüller, aşılama ve şişkinlik.
Hopkins, A. (ed.) (2000): Grass: Its Production and Utilization, 3. baskı. Blackwell Science — çayırda baklagiller.
FAO: Grassland Index (fao.org) — yonca, üçgüller, gazal boynuzu ve korunganın tanımları.
Wilkinson, J. M. (2005): Silage. Lincoln: Chalcombe Publications — silolama ilkeleri, kayıplar ve silaj güvenliği.
Muck, R. E., Moser, L. E. ve Pitt, R. E. (2003): Postharvest factors affecting ensiling. Silage Science and Technology içinde. Madison: ASA, CSSA, SSSA — nem, sıkıştırma ve aerobik kararlılık.
Smith, M. C. ve Sherman, D. M. (2009): Goat Medicine, 2. baskı. Wiley-Blackwell — keçilerde listeriyoz ve botulizm.
EFSA ve ECDC: zoonozlar hakkında yıllık raporlar (efsa.europa.eu) — gıda ve sütte listeria (iyi uygulama örneği olarak).
Voisin, A. (1959): Grass Productivity. London: Crosby Lockwood — rotasyonlu otlatmanın ve otlak dinlenmesinin temelleri.
Hodgson, J. (1990): Grazing Management: Science into Practice. Harlow: Longman — ot boyu, tüketim ve otlatma yönetimi.
Smith, M. C. ve Sherman, D. M. (2009): Goat Medicine, 2. baskı. Wiley-Blackwell — keçilerde parazitler ve zehirli bitkiler.
Undersander, D. ve diğ. (2002): Pastures for Profit: A Guide to Rotational Grazing (A3529). University of Wisconsin Extension — parsel büyüklüğü ve sayısı, otlak dinlenmesi.
4342 sayılı Mera Kanunu; T.C. Sağlık Bakanlığı — mera kullanımı; Kırım-Kongo kanamalı ateşi.
Fuller, M. F. (ed.) (2004): The Encyclopedia of Farm Animal Nutrition. Wallingford: CABI — kök yemler, lahanagiller ve zararlı maddeleri.
Ball, D. M., Hoveland, C. S. ve Lacefield, G. D. (2015): Southern Forages, 5. baskı. International Plant Nutrition Institute — yem lahanagilleri, sorgum ve sudan otu, siyanür ve nitrat.
Smith, M. C. ve Sherman, D. M. (2009): Goat Medicine, 2. baskı. Wiley-Blackwell — yemek borusu tıkanması, bitki zehirlenmeleri.
AHDB: Forage Brassicas ve yem bitkileri yayınları (ahdb.org.uk) — şalgam, lahana, rasyon sınırları.

Tıbbi ve aromatik bitkiler (41)

McVicar, J. (2007): Jekka's Complete Herb Book, gözden geçirilmiş baskı. Kyle Cathie — baharat ve tıbbi bitkilerin yetiştirilmesi, toprağı ve çoğaltılması.
Bown, D. (2002): The Royal Horticultural Society New Encyclopedia of Herbs and Their Uses. Dorling Kindersley — Latince adlar, yetiştirme, dona dayanıklılık.
Mollison, B. (1988): Permaculture: A Designers' Manual. Tagari — çiftlik bölgeleri, bitki spirali, mikroklima.
Hemenway, T. (2009): Gaia's Garden, 2. baskı. Chelsea Green — bahçede bitkiler, faydalı böcekler, bitki toplulukları.
Baytop, T. (2007): Türkçe Bitki Adları Sözlüğü. Türk Dil Kurumu — Türkçe bitki adları.
McVicar, J. (2007): Jekka's Complete Herb Book, gözden geçirilmiş baskı. Kyle Cathie — baharat bitkilerinin yetiştirilmesi, çoğaltılması ve hasadı.
Bown, D. (2002): The Royal Horticultural Society New Encyclopedia of Herbs and Their Uses. Dorling Kindersley — bitki tanımları ve Latince adlar.
National Center for Home Food Preservation (University of Georgia): bitkili ve sarımsaklı yağlar ile bitkili sirke için talimatlar.
Frohne, D., Pfänder, H. J. (2005): Poisonous Plants, 2. baskı. Manson Publishing — köpek maydanozu, karayemiş ve zehirli maydanozgiller.
European Medicines Agency, HMPC: adaçayı (Salvia officinalis) ve acı nane (Mentha × piperita) monografileri — hamilelikte ve çocuklarda dikkat (iyi uygulama örneği olarak).
European Medicines Agency, Committee on Herbal Medicinal Products (HMPC): bitkisel ilaçlara ilişkin Birlik monografileri (papatya, aynısefa, oğulotu, acı nane, adaçayı, kekik, lavanta, hatmi, kediotu, sarı kantaron, civanperçemi, sinirotu, ısırgan, karahindiba, sığırkuyruğu, ıhlamur, mürver, alıç, kuşburnu, karakafes). Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneğidir.
Blumenthal, M. (ed.) (1998): The Complete German Commission E Monographs. American Botanical Council — geleneksel kullanım, dozlar ve kontrendikasyonlar.
ESCOP (2003): ESCOP Monographs, 2. baskı. Thieme — tıbbi bitkiler ve güvenlik.
WHO (1999–2009): WHO Monographs on Selected Medicinal Plants, c. 1–4. Dünya Sağlık Örgütü.
Wichtl, M. (ed.) (2004): Herbal Drugs and Phytopharmaceuticals, 3. baskı. Medpharm / CRC Press — bitkisel drogların tanınması.
EFSA (2017): Risks for human health related to the presence of pyrrolizidine alkaloids in honey, tea, herbal infusions and food supplements. EFSA Journal.
Baytop, T. (1999): Türkiye'de Bitkiler ile Tedavi: Geçmişte ve Bugün, 2. baskı. Nobel Tıp Kitabevleri — Türkiye'de geleneksel kullanım.
Frohne, D., Pfänder, H. J. (2005): Poisonous Plants: A Handbook for Doctors, Pharmacists, Toxicologists, Biologists and Veterinarians, 2. baskı. Manson Publishing — acıçiğdem, baldıran, ak çöpleme, yüksükotu ve diğer zehirli türler.
Grlić, Lj. (1986): Enciklopedija samoniklog jestivog bilja. August Cesarec, Zagreb — yabani yenebilir bitkiler ve benzerleri (Balkanlar).
Wichtl, M. (ed.) (2004): Herbal Drugs and Phytopharmaceuticals, 3. baskı. Medpharm / CRC Press — tıbbi bitkilerin ve katkıların tanınması.
Nikolić, T. (ed.): Flora Croatica veri tabanı. Zagreb Üniversitesi — tür tanımları ve fotoğraflar (Balkan florası için).
WHO (2003): WHO guidelines on good agricultural and collection practices (GACP) for medicinal plants. Dünya Sağlık Örgütü — sürdürülebilir toplama.
Davis, P. H. (ed.) (1965–1988): Flora of Turkey and the East Aegean Islands, c. 1–10. Edinburgh University Press.
Güner, A. ve ark. (ed.) (2012): Türkiye Bitkileri Listesi (Damarlı Bitkiler). Nezahat Gökyiğit Botanik Bahçesi ve Flora Araştırmaları Derneği.
Baytop, T. (2007): Türkçe Bitki Adları Sözlüğü. Türk Dil Kurumu.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi (KKKA) ve Ulusal Zehir Danışma Merkezi (UZEM).
WHO (2003): WHO guidelines on good agricultural and collection practices (GACP) for medicinal plants. Dünya Sağlık Örgütü — tıbbi bitkilerin hasadı, kurutulması ve depolanması.
Wichtl, M. (ed.) (2004): Herbal Drugs and Phytopharmaceuticals, 3. baskı. Medpharm / CRC Press — kuru bitkinin kalitesi, karışımlar ve bozulma.
McVicar, J. (2007): Jekka's Complete Herb Book, gözden geçirilmiş baskı. Kyle Cathie — evde baharat bitkilerinin hasadı ve kurutulması.
Green, J. (2000): The Herbal Medicine-Maker's Handbook. Crossing Press — kurutma, taze ve kuru oranları, saklama.
Green, J. (2000): The Herbal Medicine-Maker's Handbook: A Home Manual. Crossing Press — tentür, özüt, gliserit ve merhem oranları.
Gladstar, R. (2012): Rosemary Gladstar's Medicinal Herbs: A Beginner's Guide. Storey Publishing — çay, yağ ve merhem için ev yöntemleri.
European Medicines Agency, HMPC: bitkisel ilaçlara ilişkin Birlik monografileri — hazırlık biçimleri (infüzyon, tentür, yağlı özüt) ve sarı kantaron ile karakafes sınırlamaları (iyi uygulama örneği olarak).
Blumenthal, M. (ed.) (1998): The Complete German Commission E Monographs. American Botanical Council — hazırlıklar ve dozlar.
National Center for Home Food Preservation (University of Georgia): bitkili yağlar ve botulizm riski.
Baytop, T. (1999): Türkiye'de Bitkiler ile Tedavi: Geçmişte ve Bugün, 2. baskı. Nobel Tıp Kitabevleri — Türkiye'de geleneksel hazırlıklar.
WHO (2003): WHO guidelines on good agricultural and collection practices (GACP) for medicinal plants. Dünya Sağlık Örgütü — bitki kısmına göre hasat zamanı.
Wichtl, M. (ed.) (2004): Herbal Drugs and Phytopharmaceuticals, 3. baskı. Medpharm / CRC Press — tıbbi drogların hasat zamanı.
Grlić, Lj. (1986): Enciklopedija samoniklog jestivog bilja. August Cesarec, Zagreb — yabani bitkilerin hasat zamanı (Balkanlar).
McVicar, J. (2007): Jekka's Complete Herb Book, gözden geçirilmiş baskı. Kyle Cathie — yıl boyunca baharat bitkisi hasadı.
Baytop, T. (1999): Türkiye'de Bitkiler ile Tedavi: Geçmişte ve Bugün, 2. baskı. Nobel Tıp Kitabevleri — Türkiye'de toplama gelenekleri.

Tohum ve çoğaltma (28)

Ashworth, S. (2002): Seed to Seed: Seed Saving and Growing Techniques for Vegetable Gardeners, 2. baskı. Seed Savers Exchange — ürünlere göre tozlaşma, izolasyon ve bitki sayısı.
Deppe, C. (2000): Breed Your Own Vegetable Varieties. Chelsea Green — hibritler, durultma ve bahçede seleksiyon.
Organic Seed Alliance (2010): A Seed Saving Guide for Gardeners and Farmers — seleksiyon ve popülasyon çeşitliliği.
FAO (2010): The Second Report on the State of the World's Plant Genetic Resources for Food and Agriculture — çeşit kaybı ve çiftlikte korumanın önemi.
Ashworth, S. (2002): Seed to Seed: Seed Saving and Growing Techniques for Vegetable Gardeners, 2. baskı. Seed Savers Exchange — ürünlere göre tozlaşma, izolasyon, bitki sayısı ve tohum çıkarma.
Organic Seed Alliance (2010): A Seed Saving Guide for Gardeners and Farmers — izolasyon mesafeleri ve seleksiyon.
Deppe, C. (2000): Breed Your Own Vegetable Varieties. Chelsea Green — elle tozlaştırma ve küçük popülasyonlarla çalışma.
George, R. A. T. (2009): Vegetable Seed Production, 3. baskı. CABI — iki yıllık ürünler, olgunluk ve tohum çıkarma.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve keneden korunma önerileri.
Harrington, J. F. (1972): Seed storage and longevity. İçinde: Kozlowski, T. T. (ed.), Seed Biology, cilt III. Academic Press — nem ve sıcaklık kuralları.
ISTA: International Rules for Seed Testing (her yıl yayımlanır). International Seed Testing Association — çimlenme analizi ve sayım günleri.
FAO (2014): Genebank Standards for Plant Genetic Resources for Food and Agriculture — kurutma, nem ve koleksiyon yenileme.
Ashworth, S. (2002): Seed to Seed, 2. baskı. Seed Savers Exchange — sebze tohumunun evde saklanması ve ömrü.
Davies, F. T., Geneve, R. L., Wilson, S. E. (2018): Hartmann and Kester's Plant Propagation: Principles and Practices, 9. baskı. Pearson — çelikler, daldırma, bölme ve köklendirme maddeleri.
Toogood, A. (ed.) (1999): RHS Propagating Plants. Dorling Kindersley — türlere göre yöntemler.
Royal Horticultural Society (RHS): Hardwood cuttings, Semi-ripe cuttings, Layering (rhs.org.uk).
Garner, R. J. (2013): The Grafter's Handbook, 6. baskı. Chelsea Green / Cassell — masa aşısı, İngiliz aşısı, anaçlar ve anaçlıklar.
Davies, F. T., Geneve, R. L., Wilson, S. E. (2018): Hartmann and Kester's Plant Propagation: Principles and Practices, 9. baskı. Pearson — katlama, kallus ve anaç üretimi.
Webster, A. D., Wertheim, S. J. (2003): Apple rootstocks. İçinde: Ferree, D. C., Warrington, I. J. (ed.), Apples: Botany, Production and Uses. CABI — elmanın klon anaçları.
University of Minnesota Extension: Grafting and budding fruit trees — göz aşısı ve aşı bakımı.
Davies, F. T., Geneve, R. L., Wilson, S. E. (2018): Hartmann and Kester's Plant Propagation: Principles and Practices, 9. baskı. Pearson — fidanlık düzeni, sökme, sınıflandırma ve fidan saklama.
Garner, R. J. (2013): The Grafter's Handbook, 6. baskı. Chelsea Green / Cassell — küçük çiftlikte meyve fidanlığı.
(AB) 2016/2031 sayılı Tüzük, bitki zararlılarına karşı koruyucu önlemler — bitki pasaportu ve karantina organizmaları (iyi uygulama örneği; Türkiye için zorunlu değil).
Royal Horticultural Society (RHS): Fruit: buying and planting bare-root plants; Heeling in (rhs.org.uk).
FAO (2014): Genebank Standards for Plant Genetic Resources for Food and Agriculture — belgeleme, kopyalar, koleksiyon yenileme.
2002/55/AT sayılı Direktif (sebze tohumu pazarlaması) ve 2009/145/AT sayılı Direktif (koruma ve ev bahçesi çeşitleri), EUR-Lex — iyi uygulama örneği; Türkiye için zorunlu değil.
Ashworth, S. (2002): Seed to Seed, 2. baskı. Seed Savers Exchange — takas ve derneklerle çalışma.
Organic Seed Alliance (2010): A Seed Saving Guide for Gardeners and Farmers — çeşit tanımı ve tohum kalitesi.

Mantarlar (31)

Stamets, P. (2000): Growing Gourmet and Medicinal Mushrooms, 3. baskı. Ten Speed Press — türler, substratlar, sarma ve meyvelenme sıcaklıkları, biyolojik verim.
Stamets, P. ve Chilton, J. S. (1983): The Mushroom Cultivator. Agarikon Press — yetiştirme koşulları, küfler ve sorunlar.
Oei, P. (2003): Mushroom Cultivation, 3. baskı. Backhuys Publishers — basit teknolojiyle mantar üretimi, saman ve kütük.
Mudge, K. ve Gabriel, S. (2014): Farming the Woods. Chelsea Green — koruda ve meyve bahçesinde kütükte şitake ve istiridye mantarı.
Cotter, T. (2014): Organic Mushroom Farming and Mycoremediation. Chelsea Green — küçük üretim, tarhlar, tükenen substrat.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi (KKKA) — keneden korunma ve kenenin çıkarılması.
Stamets, P. (2000): Growing Gourmet and Medicinal Mushrooms, 3. baskı. Ten Speed Press — istiridye mantarı, saman pastörizasyonu, evrelere göre sıcaklık ve nem.
Oei, P. (2003): Mushroom Cultivation, 3. baskı. Backhuys Publishers — saman, torba ve sütunlar, basit pastörizasyon.
Stamets, P. ve Chilton, J. S. (1983): The Mushroom Cultivator. Agarikon Press — biyolojik verim, sarma ve meyvelenme sorunları.
Cotter, T. (2014): Organic Mushroom Farming and Mycoremediation. Chelsea Green — kireçle soğuk pastörizasyon, küçük üretim, tükenen substrat.
Cornell University ve University of Vermont (2013): Best Management Practices for Log-Based Shiitake Cultivation in the Northeastern United States — ağaç seçimi, kesim, delik düzeni, sarma, suya batırma ve dinlenme.
Mudge, K. ve Gabriel, S. (2014): Farming the Woods. Chelsea Green — koruda kütükte şitake ve istiridye mantarı, dizme ve meyvelenme.
Stamets, P. (2000): Growing Gourmet and Medicinal Mushrooms, 3. baskı. Ten Speed Press — odunda şitake ve istiridye mantarı, suşlar, totem.
Oei, P. (2003): Mushroom Cultivation, 3. baskı. Backhuys Publishers — kütükte üretim.
Stamets, P. (2000): Growing Gourmet and Medicinal Mushrooms, 3. baskı. Ten Speed Press — tahıl miseli, sterilizasyon, nesiller ve temiz çalışma.
Stamets, P. ve Chilton, J. S. (1983): The Mushroom Cultivator. Agarikon Press — tahıl hazırlığı, kültürler, bulaşma.
Oei, P. (2003): Mushroom Cultivation, 3. baskı. Backhuys Publishers — basit ekipmanla misel çoğaltma.
Cotter, T. (2014): Organic Mushroom Farming and Mycoremediation. Chelsea Green — karton, aşılama kutusu, küçük üretim.
Stamets, P. (2000): Growing Gourmet and Medicinal Mushrooms, 3. baskı. Ten Speed Press — stropharia, yonga ve saman tarhları, tarh genişletme.
Stamets, P. (2005): Mycelium Running. Ten Speed Press — bahçede mantar, malç ve toprak.
Cotter, T. (2014): Organic Mushroom Farming and Mycoremediation. Chelsea Green — açık tarhlar, samanda istiridye mantarı, tükenen substrat.
Mudge, K. ve Gabriel, S. (2014): Farming the Woods. Chelsea Green — koru ve meyvelik sisteminde stropharia.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Drying Vegetables (mantar) ve Freezing Mushrooms — kurutma, kuruluk testleri, mantar dondurma.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — mantarın kurutulması, dondurulması ve konservesi, botulizm.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning — basınçlı kavanozda mantar, mantar turşusu, neden benmari olmaz.
Stamets, P. (2000): Growing Gourmet and Medicinal Mushrooms, 3. baskı. Ten Speed Press — kültür mantarının olgunluğu ve hasadı, taze saklama.
Stamets, P. ve Chilton, J. S. (1983): The Mushroom Cultivator. Agarikon Press — mantar üretiminde küf, bakteri, zararlı ve hatalar, tanıma anahtarıyla.
Stamets, P. (2000): Growing Gourmet and Medicinal Mushrooms, 3. baskı. Ten Speed Press — hijyen, bulaşma ve spor alerjisi.
Oei, P. (2003): Mushroom Cultivation, 3. baskı. Backhuys Publishers — küçük üretimde hastalık, zararlı ve hijyen.
Flammer, R. ve Horak, E. (2003): Giftpilze – Pilzgifte. Schwabe — zehirli mantarlar, zehirlenme sendromları ve belirtilerin başlama zamanı.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi (KKKA) — keneden korunma; Ulusal Zehir Danışma Merkezi (UZEM) — 114.

Tavuklar (27)

FAO (2014): Decision tools for family poultry development. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü — küçük sürü planlaması ve kanatlı tipi seçimi.
FAO (2010): Chicken genetic resources used in smallholder production systems and opportunities for their development. Roma: FAO — küçük üretimde yerli ırklar ve hibritler.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — ırklar, kuş sayısı, alan.
Damerow, G. (2012): The Chicken Encyclopedia. Storey Publishing — kavramlar ve ırklar.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — kümes ölçüleri, tünek, folluk, havalandırma.
Damerow, G. (2002): Building Chicken Coops (Storey Country Wisdom Bulletin A-224). Storey Publishing — basit kümes projeleri.
Salatin, J. (1993): Pastured Poultry Profit$. Polyface — mobil kümes ve otlakta kanatlı.
FAO (2014): Decision tools for family poultry development. Roma: FAO — küçük üretimde barınak ve korunma.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — yemlik, suluk, folluk, ışık.
FAO (2014): Decision tools for family poultry development. Roma: FAO — küçük üretim için ekipman.
University of Kentucky Cooperative Extension (J. Jacob, A. Pescatore): küçük kanatlı sürüleri üzerine yayım çalışmaları — ışık ve yumurta verimi.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — kuluçka, gurk tavuk, büyütme.
Damerow, G. (2013): Hatching & Brooding Your Own Chicks. Storey Publishing — gün gün kuluçka, kuluçka sorunları.
FAO (2014): Decision tools for family poultry development. Roma: FAO — küçük sürüde kuluçka ve civciv büyütme.
National Research Council (1994): Nutrient Requirements of Poultry, 9. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academy Press — dönemlere göre tavuk ihtiyaçları.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — besleme, tüy dökümü, yıllık iş.
FAO (2013): Poultry Development Review. Roma: FAO — küçük işletmelerde kanatlı besleme.
Avrupa Parlamentosu ve Konseyi'nin hayvansal yan ürünlere ilişkin (AT) 1069/2009 sayılı Tüzüğü — AB'de mutfak atığı kuralları (iyi uygulama örneği).
Swayne, D. E. (editör) (2020): Diseases of Poultry, 14. baskı. Wiley-Blackwell — kanatlı hastalıkları, belirtiler ve korunma.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü): Terrestrial Animal Health Code ve hastalık listesi — kuş gribi ve Newcastle hastalığı.
Sparagano, O. A. E. ve ark. (2014): „Significance and control of the poultry red mite, Dermanyssus gallinae“. Annual Review of Entomology 59 — kırmızı akar.
Damerow, G. (2015): The Chicken Health Handbook, 2. baskı. Storey Publishing — küçük sürü sağlığı.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
USDA Food Safety and Inspection Service: Shell Eggs from Farm to Table — yumurta saklama, salmonella, güvenli hazırlama.
EFSA (Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi) (2014): sofralık yumurtada salmonella riskleri ve saklama süreleri üzerine bilimsel görüş.
USDA National Organic Program, 7 CFR 205.203 — ham gübrenin toprağa karıştırılması ile hasat arasındaki 90 ve 120 günlük süre.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — yumurta toplama ve saklama, et, gübre.

Ördek ve kazlar (29)

Holderread, D. (2011): Storey's Guide to Raising Ducks, 2. baskı. Storey Publishing — ördek ırkları, kuş sayısı, alan ve su.
Holderread, D. (1981): The Book of Geese: A Complete Guide to Raising the Home Flock. Hen House Publications — kaz ırkları, otlatma, erkek kaz ve sürü.
Buckland, R. ve Guy, G. (2002): Goose Production. FAO Animal Production and Health Paper 154. Roma: FAO — küçük ölçekli kaz yetiştiriciliği, otlatma, et.
FAO (2014): Decision tools for family poultry development. Roma: FAO — küçük sürü planlaması.
Holderread, D. (2011): Storey's Guide to Raising Ducks, 2. baskı. Storey Publishing — barınak, su, çitler, kış ve yaz.
Holderread, D. (1981): The Book of Geese: A Complete Guide to Raising the Home Flock. Hen House Publications — kaz siperi, yuvalar, otlatma.
Buckland, R. ve Guy, G. (2002): Goose Production. FAO Animal Production and Health Paper 154. Roma: FAO — kazların barınması ve otlatılması.
Council of Europe (1999): Recommendation concerning domestic ducks (Anas platyrhynchos) ve Recommendation concerning domestic geese. Strazburg: Avrupa Konseyi — yıkanma suyuna erişim ve su kuşu refahı (iyi uygulama örneği).
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
National Research Council (1994): Nutrient Requirements of Poultry, 9. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academy Press — ördek ve kaz ihtiyaçları, niasin.
Holderread, D. (2011): Storey's Guide to Raising Ducks, 2. baskı. Storey Publishing — palaz, yumurtacı ve besilik ördek beslemesi.
Buckland, R. ve Guy, G. (2002): Goose Production. FAO Animal Production and Health Paper 154. Roma: FAO — otlakta kaz, ot ve tahıl tüketimi.
Avrupa Parlamentosu ve Konseyi'nin hayvansal yan ürünlere ilişkin (AT) 1069/2009 sayılı Tüzüğü — AB'de mutfak atığının çiftlik hayvanı yeminde yasaklanması (iyi uygulama örneği).
Holderread, D. (2011): Storey's Guide to Raising Ducks, 2. baskı. Storey Publishing — ördek yumurtası kuluçkası, büyütme yeri, su.
Holderread, D. (1981): The Book of Geese: A Complete Guide to Raising the Home Flock. Hen House Publications — kaz kuluçkası ve palaz büyütme.
Damerow, G. (2013): Hatching & Brooding Your Own Chicks: Chickens, Turkeys, Ducks, Geese, Guinea Fowl. Storey Publishing — makine, ışıklama, kuluçka sorunları.
Buckland, R. ve Guy, G. (2002): Goose Production. FAO Animal Production and Health Paper 154. Roma: FAO — kaz yumurtasının doğal ve yapay kuluçkası.
Swayne, D. E. (ed.) (2013): Diseases of Poultry, 13. baskı. Wiley-Blackwell — ördek ve kaz hastalıkları.
Merck Veterinary Manual (MSD Animal Health, çevrimiçi sürüm) — su kuşu hastalıkları, botulizm, aspergilloz.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Teşkilatı): Terrestrial Animal Health Code — avian influenza, Newcastle hastalığı ve bildirime tabi hastalıklar listesi.
Holderread, D. (2011): Storey's Guide to Raising Ducks, 2. baskı. Storey Publishing — küçük sürüde ördek sağlığı.
USDA Food Safety and Inspection Service: Duck and Goose from Farm to Table — ördek ve kaz etinin soğutulması, saklanması ve pişirme sıcaklığı.
Holderread, D. (2011): Storey's Guide to Raising Ducks, 2. baskı. Storey Publishing — yumurta, kesim, yolma ve ördek tüyü.
Buckland, R. ve Guy, G. (2002): Goose Production. FAO Animal Production and Health Paper 154. Roma: FAO — kaz eti, yağı, tüyü ve havı.
Council of Europe (1999): Recommendation concerning domestic geese ve Recommendation concerning domestic ducks. Strazburg: Avrupa Konseyi — refah, tüy yolma (iyi uygulama örneği).
Holderread, D. (2011): Storey's Guide to Raising Ducks, 2. baskı. Storey Publishing — ördekle yıl, tüy dökümü, sürü yenileme.
Holderread, D. (1981): The Book of Geese: A Complete Guide to Raising the Home Flock. Hen House Publications — kazla yıl, damızlık, uzun ömür.
Buckland, R. ve Guy, G. (2002): Goose Production. FAO Animal Production and Health Paper 154. Roma: FAO — kazda mevsimsel yumurtlama ve otlatma.
FAO (2014): Decision tools for family poultry development. Roma: FAO — küçük sürüde iş planı ve denge.

Hindi ve beç tavukları (30)

FAO (2014): Decision tools for family poultry development. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü — küçük kanatlı planlaması.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — küçük çiftlikte kanatlı, alan ve gezinti alanı.
Mercia, L. (2000): Storey's Guide to Raising Turkeys. Storey Publishing — hindi tipleri, besi ve damızlık.
The Livestock Conservancy: eski (heritage) hindi ırklarının tanımları — Bronze, Bourbon Red, Black, Slate, Narragansett.
McDougald, L. R. (2005): Blackhead disease (histomoniasis) in poultry: a critical review. Avian Diseases 49 (4) — histomonoz, taşıyıcı olarak tavuklar.
Mercia, L. (2000): Storey's Guide to Raising Turkeys. Storey Publishing — hindi barınağı, tünekler, gezinti alanı ve mobil ağıl.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — havalandırma, altlık ve yırtıcılara karşı koruma.
FAO (2004): Small-scale poultry production. FAO Animal Production and Health Manual 1. Roma — küçük kanatlı barınakları.
Salatin, J. (1993): Pastured Poultry Profits. Polyface — otlakta mobil ağıllar.
National Research Council (1994): Nutrient Requirements of Poultry, 9. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academy Press — hindi ve beçin yaşa göre ihtiyaçları.
Leeson, S., Summers, J. D. (2005): Commercial Poultry Nutrition, 3. baskı. Nottingham University Press — hindi beslemesi, yemler ve arınma süreleri.
Mercia, L. (2000): Storey's Guide to Raising Turkeys. Storey Publishing — küçük çiftlikte hindi beslemesi ve otlatma.
EFSA: koksidiyostatlar (salinomisin, narasin) ve hedef türler hakkında görüşler — neden hindiye verilmez.
Mercia, L. (2000): Storey's Guide to Raising Turkeys. Storey Publishing — hindi yumurtası kuluçkası, kuluçka hindisi, büyütme.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — kanatlı kuluçkası ve büyütme.
Tullett, S. G. (1991): Avian Incubation. Butterworth-Heinemann — sıcaklık, nem ve yumurta çevirme.
Swayne, D. E. (editör) (2020): Diseases of Poultry, 14. baskı. Wiley-Blackwell — histomonoz, hindi ve beç hastalıkları.
McDougald, L. R. (2005): Blackhead disease (histomoniasis) in poultry: a critical review. Avian Diseases 49 (4) — histomonozun yayılması ve önlenmesi.
Merck Veterinary Manual (MSD Animal Health, çevrimiçi baskı) — kanatlı hastalıkları, zoonozlar.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü): Terrestrial Animal Health Code — bildirimi zorunlu kanatlı hastalıkları.
Mercia, L. (2000): Storey's Guide to Raising Turkeys. Storey Publishing — küçük çiftlikte hindi sağlığı.
Duffy, D. C., Downer, R., Brinkley, C. (1992): The effectiveness of Helmeted Guineafowl in the control of the deer tick, the vector of Lyme disease. The Wilson Bulletin 104 (2) — beçler ve çimdeki kene sayısı.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma, kene ile temas.
ECDC (Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi): keneler, Lyme borelyozu, kene kaynaklı ensefalit ve Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgileri — korunma ve kene çıkarma.
WHO, Avrupa Bölge Ofisi: Lyme borelyozu ve kene kaynaklı ensefalit — belirtiler ve önleme.
CDC (ABD): Preventing tick bites ve Tick removal — kene çıkarma ve avlu düzenleme.
USDA Food Safety and Inspection Service: Turkey from Farm to Table ve Let's Talk Turkey: A Consumer Guide to Safely Roasting a Turkey — soğutma, çözme, 74 °C'de (165 °F) pişirme.
WHO (2006): Five Keys to Safer Food Manual. Cenevre: Dünya Sağlık Örgütü — hijyen, çiğ ve pişmişi ayırma, soğuk zincir.
Mercia, L. (2000): Storey's Guide to Raising Turkeys. Storey Publishing — kesim yaşı ve ağırlığı, hindi temizliği.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — yumurta, gübre ve kanatlı kompostu.

Bıldırcınlar (27)

Randall, M. ve Bolla, G. (2008): Raising Japanese quail. Primefact 602, NSW Department of Primary Industries, Avustralya — hatlar, alan, besleme, kuluçka.
National Research Council (1994): Nutrient Requirements of Poultry, 9. baskı. Washington, DC: National Academy Press — Japon bıldırcınının protein, kalsiyum ve enerji ihtiyacı.
Woodard, A. E., Abplanalp, H., Wilson, W. O. ve Vohra, P. (1973): Japanese Quail Husbandry in the Laboratory. University of California, Davis — ışık, üreme, alan.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — küçük kanatlılarda genel kurallar ve biyogüvenlik.
Randall, M. ve Bolla, G. (2008): Raising Japanese quail. Primefact 602, NSW Department of Primary Industries, Avustralya — kafesler, kuş başına alan, eğimli taban.
Woodard, A. E., Abplanalp, H., Wilson, W. O. ve Vohra, P. (1973): Japanese Quail Husbandry in the Laboratory. University of California, Davis — kafes yüksekliği, taban, yumurta toplama.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — yırtıcılar, tel, küçük kanatlılarda altlık ve havalandırma.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
National Research Council (1994): Nutrient Requirements of Poultry, 9. baskı. Washington, DC: National Academy Press — Japon bıldırcınının ihtiyaçları (protein, kalsiyum, amino asitler).
Randall, M. ve Bolla, G. (2008): Raising Japanese quail. Primefact 602, NSW Department of Primary Industries, Avustralya — yaşa göre yem ve ışık.
Woodard, A. E., Abplanalp, H., Wilson, W. O. ve Vohra, P. (1973): Japanese Quail Husbandry in the Laboratory. University of California, Davis — ışık düzeni ve yumurtlama.
Tüzük (AT) 1069/2009, hayvansal yan ürünler hakkında — AB'de çiftlik hayvanlarına mutfak atığı yasağı (iyi uygulama örneği).
Randall, M. ve Bolla, G. (2008): Raising Japanese quail. Primefact 602, NSW Department of Primary Industries, Avustralya — kuluçka, büyütme, cinsiyet belirleme.
Woodard, A. E., Abplanalp, H., Wilson, W. O. ve Vohra, P. (1973): Japanese Quail Husbandry in the Laboratory. University of California, Davis — kuluçka ve civciv büyütme koşulları.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — makine, büyütme kutusu, ışık kontrolü.
Randall, M. ve Bolla, G. (2008): Raising Japanese quail. Primefact 602, NSW Department of Primary Industries, Avustralya — bıldırcında hijyen ve sık hastalıklar.
Swayne, D. E. (editör) (2020): Diseases of Poultry, 14. baskı. Wiley-Blackwell — bıldırcında ülseratif enterit, koksidiyoz, Newcastle hastalığı ve kuş gribi.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü): Terrestrial Animal Health Code — ihbarı zorunlu hastalıklar olarak Newcastle hastalığı ve kuş gribi.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — küçük kanatlılarda biyogüvenlik, parazitler ve temizlik.
USDA Food Safety and Inspection Service: Shell Eggs from Farm to Table — yumurtanın saklanması, sıcaklık ve güvenlik.
National Center for Home Food Preservation, University of Georgia: Pickled Eggs — sirkeli yumurta yalnızca buzdolabında, tüketim süresi, botulizm riski.
Centers for Disease Control and Prevention (CDC): salmonella ve yumurta, ev konservelerinden botulizm hakkında bilgiler.
Tüzük (AT) 1924/2006, gıdalarda beslenme ve sağlık beyanları hakkında — AB'de sağlık beyanları (iyi uygulama örneği).
Randall, M. ve Bolla, G. (2008): Raising Japanese quail. Primefact 602, NSW Department of Primary Industries, Avustralya — besi, kesim yaşı ve ağırlığı.
American Veterinary Medical Association (2020): AVMA Guidelines for the Euthanasia of Animals — küçük kanatlılarda kabul edilebilir öldürme yöntemleri.
Konsey Tüzüğü (AT) 1099/2009, hayvanların öldürülme sırasında korunması hakkında — AB'de insanca öldürme ilkeleri (iyi uygulama örneği).
USDA Food Safety and Inspection Service: Poultry: Safe Minimum Internal Temperature ve Freezing and Food Safety — ortada 74 °C, dondurucu süreleri.

Tavşanlar (30)

Lebas, F., Coudert, P., de Rochambeau, H., Thébault, R. G. (1997): The Rabbit: Husbandry, Health and Production. FAO Animal Production and Health Series 21. Roma: FAO — ırklar, üreme, iklim ve küçük yetiştiricilik planlaması.
McNitt, J. I., Lukefahr, S. D., Cheeke, P. R., Patton, N. M. (2013): Rabbit Production, 9. baskı. CABI — tutma sistemleri, ırklar ve üretim göstergeleri.
Bennett, B. (2009): Storey's Guide to Raising Rabbits, 4. baskı. Storey Publishing — ırk seçimi, satın alma, tutma.
EFSA AHAW Panel (2020): „Health and welfare of rabbits farmed in different production systems“. EFSA Journal 18(1):5944 — kafes, gezinti alanı ve grup sistemlerinde refah.
Lebas, F., Coudert, P., de Rochambeau, H., Thébault, R. G. (1997): The Rabbit: Husbandry, Health and Production. FAO Animal Production and Health Series 21. Roma: FAO — küçük yetiştiricilikte barınak, iklim, kafes ve ekipman.
EFSA AHAW Panel (2020): „Health and welfare of rabbits farmed in different production systems“. EFSA Journal 18(1):5944 — kafes, zemin, grup ve park sistemleri.
McNitt, J. I., Lukefahr, S. D., Cheeke, P. R., Patton, N. M. (2013): Rabbit Production, 9. baskı. CABI — kafes, zemin, sıcak stresi.
Bennett, B. (2009): Storey's Guide to Raising Rabbits, 4. baskı. Storey Publishing — kafes yapımı, yuva, ekipman.
de Blas, C., Wiseman, J. (ed.) (2010): Nutrition of the Rabbit, 2. baskı. CABI — lif, protein, sekotrofi, sindirim.
Lebas, F., Coudert, P., de Rochambeau, H., Thébault, R. G. (1997): The Rabbit: Husbandry, Health and Production. FAO Animal Production and Health Series 21. Roma: FAO — küçük yetiştiricilikte besleme, yeşil yem ve yerel yemler.
Cheeke, P. R. (1987): Rabbit Feeding and Nutrition. Academic Press — gruba göre ihtiyaç, zehirli bitkiler.
McNitt, J. I., Lukefahr, S. D., Cheeke, P. R., Patton, N. M. (2013): Rabbit Production, 9. baskı. CABI — yeşil yem ve pelet ile besleme.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
Lebas, F., Coudert, P., de Rochambeau, H., Thébault, R. G. (1997): The Rabbit: Husbandry, Health and Production. FAO Animal Production and Health Series 21. Roma: FAO — üreme, çiftleştirme ritimleri, doğum ve sütten kesme.
McNitt, J. I., Lukefahr, S. D., Cheeke, P. R., Patton, N. M. (2013): Rabbit Production, 9. baskı. CABI — çiftleştirme, yoklama, yavru aktarma, damızlık seçimi.
Bennett, B. (2009): Storey's Guide to Raising Rabbits, 4. baskı. Storey Publishing — yuva, doğum, batın bakımı.
Varga, M. (2014): Textbook of Rabbit Medicine, 2. baskı. Butterworth-Heinemann — doğum sorunları, meme iltihabı, yalancı gebelik.
Varga, M. (2014): Textbook of Rabbit Medicine, 2. baskı. Butterworth-Heinemann — tavşan hastalıkları, bağırsak, diş, sıcak çarpması, normal değerler.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Teşkilatı): Manual of Diagnostic Tests and Vaccines for Terrestrial Animals, miksomatozis ve tavşan hemorajik hastalığı bölümleri.
Lebas, F., Coudert, P., de Rochambeau, H., Thébault, R. G. (1997): The Rabbit: Husbandry, Health and Production. FAO Animal Production and Health Series 21. Roma: FAO — küçük yetiştiricilikte koksidiyoz, hijyen, koruma.
EFSA AHAW Panel (2020): „Health and welfare of rabbits farmed in different production systems“. EFSA Journal 18(1):5944 — tutma sistemlerine göre hastalık ve refah.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve tularemi bilgilendirmeleri.
Lebas, F., Coudert, P., de Rochambeau, H., Thébault, R. G. (1997): The Rabbit: Husbandry, Health and Production. FAO Animal Production and Health Series 21. Roma: FAO — besi, kesim, karkas verimi, kürk.
FAO (2001): Guidelines for humane handling, transport and slaughter of livestock. Bangkok: FAO Asya ve Pasifik Bölge Ofisi — insani bayıltma ve kesim ilkeleri.
McNitt, J. I., Lukefahr, S. D., Cheeke, P. R., Patton, N. M. (2013): Rabbit Production, 9. baskı. CABI — kesim, işleme, kürk ve yün.
Varga, M. (2014): Textbook of Rabbit Medicine, 2. baskı. Butterworth-Heinemann — karaciğer bulguları (koksidiyoz), şerit kurdu larvaları, E. cuniculi.
AHDB: Nutrient Management Guide (RB209), Section 2: Organic materials. Agriculture and Horticulture Development Board, Birleşik Krallık — ahır gübresi bileşimi ve azotun kullanılabilirliği.
USDA National Organic Program, 7 CFR 205.203 — taze ahır gübresi ile hasat arasında 90 ve 120 gün süreleri.
Lebas, F., Coudert, P., de Rochambeau, H., Thébault, R. G. (1997): The Rabbit: Husbandry, Health and Production. FAO Animal Production and Health Series 21. Roma: FAO — yıllık düzen, üretim göstergeleri, gübre.
Edwards, C. A., Arancon, N. Q., Sherman, R. (ed.) (2011): Vermiculture Technology: Earthworms, Organic Wastes, and Environmental Management. CRC Press — ahır gübresinde solucan yetiştiriciliği.

Keçiler (28)

Belanger, J. ve Thomson Bredesen, S. (2018): Storey's Guide to Raising Dairy Goats, 5. baskı. Storey Publishing — ırk seçimi, baş sayısı, sağım.
Smith, M. C. ve Sherman, D. M. (2009): Goat Medicine, 2. baskı. Wiley-Blackwell — sürü sağlığı ve alımda hastalıklar.
FAO (2007): The State of the World's Animal Genetic Resources for Food and Agriculture. Roma: FAO — yerli ırklar ve rolleri.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
Belanger, J. ve Thomson Bredesen, S. (2018): Storey's Guide to Raising Dairy Goats, 5. baskı. Storey Publishing — ağıl, yemlik, çitler.
Weaver, S. (2006): The Backyard Goat. Storey Publishing — küçük ağıl ve donanım.
Komisyon Tüzüğü (AT) No 889/2008, organik üretim, Ek III (yerini yeni AB organik üretim mevzuatı aldı) — keçi ve oğlak için iç ve gezinti alanı asgarileri; Türkiye için iyi uygulama örneği, zorunluluk değil.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Small Ruminants: Sheep, Goats, Cervids, and New World Camelids. Washington: National Academies Press — keçinin besin ihtiyaçları.
Belanger, J. ve Thomson Bredesen, S. (2018): Storey's Guide to Raising Dairy Goats, 5. baskı. Storey Publishing — rasyon, kuru ot, kesif yem.
Smith, M. C. ve Sherman, D. M. (2009): Goat Medicine, 2. baskı. Wiley-Blackwell — beslenme bozuklukları, bitki zehirlenmeleri, mineraller.
Tüzük (AT) No 1069/2009, hayvansal yan ürünler — çiftlik hayvanlarına mutfak artığı verme yasağı (Türkiye için iyi uygulama örneği).
Smith, M. C. ve Sherman, D. M. (2009): Goat Medicine, 2. baskı. Wiley-Blackwell — üreme, doğum, oğlak hastalıkları.
Belanger, J. ve Thomson Bredesen, S. (2018): Storey's Guide to Raising Dairy Goats, 5. baskı. Storey Publishing — aşım, doğum, biberonla oğlak büyütme.
Noakes, D. E., Parkinson, T. J. ve England, G. C. W. (2019): Veterinary Reproduction and Obstetrics, 10. baskı. Elsevier — küçük ruminantlarda doğum ve doğum yardımı.
WHO ve ECDC, Q ateşi ve bruselloz bilgilendirme materyalleri — doğum ve yavru atmada insan riski.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — kan ve dokuyla bulaş, korunma.
Belanger, J. ve Thomson Bredesen, S. (2018): Storey's Guide to Raising Dairy Goats, 5. baskı. Storey Publishing — sağım, takım, hijyen.
Smith, M. C. ve Sherman, D. M. (2009): Goat Medicine, 2. baskı. Wiley-Blackwell — keçide mastitis ve CMT.
EFSA (2015): „Scientific Opinion on the public health risks related to the consumption of raw drinking milk“. EFSA Journal 13(1):3940 — çiğ süt riskleri.
Codex Alimentarius: Code of Hygienic Practice for Milk and Milk Products (CXC 57-2004) — sağım ve soğutma hijyeni.
Smith, M. C. ve Sherman, D. M. (2009): Goat Medicine, 2. baskı. Wiley-Blackwell — keçi hastalıkları, belirtiler, korunma.
Matthews, J. (2016): Diseases of the Goat, 4. baskı. Wiley-Blackwell — küçük sürüde pratik teşhis.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü): Terrestrial Animal Health Code ve hastalık listesi — bruselloz, şap, PPR, koyun ve keçi çiçeği.
Van Wyk, J. A. ve Bath, G. F. (2002): „The FAMACHA system for managing haemonchosis in sheep and goats by clinically identifying individual animals for treatment“. Veterinary Research 33 — FAMACHA.
Belanger, J. ve Thomson Bredesen, S. (2018): Storey's Guide to Raising Dairy Goats, 5. baskı. Storey Publishing — süt, peynir, et, sürü seçimi.
Carroll, R. (2018): Home Cheese Making, 4. baskı. Storey Publishing — keçi sütünden peynir, verimler.
FAO (2013): Milk and dairy products in human nutrition. Roma: FAO — beslenmede keçi sütü.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — kesimde kan ve doku teması.

Koyunlar (33)

Pugh, D. G. ve Baird, A. N. (2012): Sheep and Goat Medicine, 2. baskı. Elsevier Saunders — sürü sağlığı, dişe göre yaş, alımda hastalıklar.
Simmons, P. ve Ekarius, C. (2009): Storey's Guide to Raising Sheep, 4. baskı. Storey Publishing — ırk seçimi, baş sayısı, koç, alım.
FAO (2007): The State of the World's Animal Genetic Resources for Food and Agriculture. Roma: FAO — yerli ırklar ve rolleri.
FAO, DAD-IS veri tabanı (Domestic Animal Diversity Information System) — yerli koyun ırklarının tanımları.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
Simmons, P. ve Ekarius, C. (2009): Storey's Guide to Raising Sheep, 4. baskı. Storey Publishing — ahır, çit, ekipman, elektrikli çit.
Pugh, D. G. ve Baird, A. N. (2012): Sheep and Goat Medicine, 2. baskı. Elsevier Saunders — ahır, altlık ve sürü sağlığı.
Linnell, J. D. C. ve ark. (2012): Is it possible to prevent attacks by large carnivores on livestock? Avrupa Komisyonu raporu (Large Carnivore Initiative for Europe) — çoban köpekleri, elektrikli çit ve gece ağılı.
Rigg, R. (2001): Livestock guarding dogs: their current use world wide. IUCN/SSC Canid Specialist Group — sürü koruma köpekleri.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Small Ruminants: Sheep, Goats, Cervids, and New World Camelids. Washington, DC: National Academies Press — gruba göre ihtiyaçlar.
Simmons, P. ve Ekarius, C. (2009): Storey's Guide to Raising Sheep, 4. baskı. Storey Publishing — otlatma, kuru ot, kondisyon.
Pugh, D. G. ve Baird, A. N. (2012): Sheep and Goat Medicine, 2. baskı. Elsevier Saunders — şişkinlik, asidoz, bakır zehirlenmesi, listeriyoz, koçta taş.
Russel, A. (1984): Body condition scoring of sheep. In Practice 6(3) — elle kondisyon puanlama.
Pugh, D. G. ve Baird, A. N. (2012): Sheep and Goat Medicine, 2. baskı. Elsevier Saunders — üreme, kuzulama, kuzu hastalıkları, gebelik toksemisi.
Simmons, P. ve Ekarius, C. (2009): Storey's Guide to Raising Sheep, 4. baskı. Storey Publishing — aşım, boyalı koç, kuzulama, kabul ettirme, biberon kuzusu.
Noakes, D. E., Parkinson, T. J. ve England, G. C. W. (2019): Veterinary Reproduction and Obstetrics, 10. baskı. Elsevier — küçük ruminantlarda doğum ve doğuma yardım.
Eales, A., Small, J. ve Macaldowie, C. (2004): Practical Lambing and Lamb Care: A Veterinary Guide, 3. baskı. Blackwell — üşümüş kuzu, ağız sütü, kabul ettirme.
WHO ve ECDC, Q ateşi ve bruselloz bilgilendirme materyalleri — kuzulama ve yavru atmada insan riski.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — kene ve kan teması.
Simmons, P. ve Ekarius, C. (2009): Storey's Guide to Raising Sheep, 4. baskı. Storey Publishing — kırkım, yapağı, yün bakımı.
British Wool: Wool Preparation Guide ve kırkımcı eğitimleri — sürü hazırlığı, yapağı temizliği ve paketleme.
Pugh, D. G. ve Baird, A. N. (2012): Sheep and Goat Medicine, 2. baskı. Elsevier Saunders — miyaz, uyuz, dış parazitler, kesikler.
Robson, D. ve Ekarius, C. (2011): The Fleece and Fiber Sourcebook. Storey Publishing — ırklara göre yün özellikleri.
Pugh, D. G. ve Baird, A. N. (2012): Sheep and Goat Medicine, 2. baskı. Elsevier Saunders — koyun hastalıkları, parazitler, tırnak, aşılama.
Aitken, I. D. (editör) (2007): Diseases of Sheep, 4. baskı. Blackwell Publishing — bulaşıcı hastalıklar, mavi dil, kist hidatik, topallık.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü): Terrestrial Animal Health Code ve hastalık tanımları (bruselloz, mavi dil, küçük ruminant vebası, koyun çiçeği) — ihbarı zorunlu hastalıklar.
Van Wyk, J. A. ve Bath, G. F. (2002): The FAMACHA system for managing haemonchosis in sheep and goats. Veterinary Research 33 — FAMACHA.
WHO ve ECDC, bruselloz, Q ateşi ve kist hidatik bilgilendirme materyalleri — insan riski.
Simmons, P. ve Ekarius, C. (2009): Storey's Guide to Raising Sheep, 4. baskı. Storey Publishing — etlik kuzu, koyun sağımı, ayıklama.
Haenlein, G. F. W. ve Wendorff, W. L. (2006): Sheep Milk. Park, Y. W. ve Haenlein, G. F. W. (editörler), Handbook of Milk of Non-Bovine Mammals içinde. Blackwell — koyun sütü bileşimi ve peynir verimi.
Fox, P. F., Guinee, T. P., Cogan, T. M. ve McSweeney, P. L. H. (2017): Fundamentals of Cheese Science, 2. baskı. Springer — peynir verimi, çiğ süt peynirinin güvenliği.
WHO ve EFSA, çiğ sütten bruselloz, listeriyoz, toksoplazmoz ve kene ensefaliti bilgilendirme materyalleri — insan riski.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — kesim ve kene teması.

İnekler (31)

FAO (2007): The State of the World's Animal Genetic Resources for Food and Agriculture. Roma: FAO — yerli ırklar ve rolleri.
National Research Council (2001): Nutrient Requirements of Dairy Cattle, 7. baskı. Washington: National Academy Press — ineğin yem ve su ihtiyacı.
Grandin, T. (2014): Livestock Handling and Transport, 4. baskı. CABI — sığır davranışı ve güvenli yaklaşım.
(AB) 2016/429 sayılı Hayvan Sağlığı Tüzüğü — sığır kimliklendirme, kayıt ve hastalık kontrolü için iyi uygulama örneği (Türkiye için bağlayıcı değil).
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
Midwest Plan Service (MWPS-7): Dairy Freestall Housing and Equipment. Iowa State University — yatak, geçit ve suluk ölçüleri.
Grandin, T. (2014): Livestock Handling and Transport, 4. baskı. CABI — sığır davranışı, geçitler ve güvenlik.
2008/119/AT sayılı Konsey Direktifi: buzağıların korunması için asgari standartlar — buzağı barınağı ve bağlama için iyi uygulama örneği.
91/676/AET sayılı Konsey Direktifi: suların tarımsal kaynaklı nitrat kirliliğine karşı korunması — gübre depolama ve dağıtım için iyi uygulama örneği.
AFAD: Türkiye Deprem Tehlike Haritası.
National Research Council (2001): Nutrient Requirements of Dairy Cattle, 7. baskı. Washington: National Academy Press — ineğin besin, su ve mineral ihtiyacı.
Edmonson, A. J. ve ark. (1989): A Body Condition Scoring Chart for Holstein Dairy Cows. Journal of Dairy Science 72: 68–78 — 1–5 kondisyon puanı.
Radostits, O. M. ve ark. (2007): Veterinary Medicine, 10. baskı. Saunders Elsevier — şişkinlik, asidoz, travmatik retikülit, zehirlenmeler.
(AT) 999/2001 sayılı Tüzük: bulaşıcı süngerimsi ensefalopatiler — geviş getiren yeminde hayvansal protein yasağı için iyi uygulama örneği.
Radostits, O. M. ve ark. (2007): Veterinary Medicine, 10. baskı. Saunders Elsevier — buzağılama, buzağı sorunları, ağız sütü.
Noakes, D. E., Parkinson, T. J. ve England, G. C. W. (2019): Veterinary Reproduction and Obstetrics, 10. baskı. Elsevier — döngü, tohumlama, gebelik, doğum.
Godden, S. (2008): Colostrum Management for Dairy Calves. Veterinary Clinics of North America: Food Animal Practice 24: 19–39 — ağız sütü miktarı ve zamanı.
2008/119/AT sayılı Konsey Direktifi: buzağıların korunması için asgari standartlar — buzağı barınağı ve beslemesi için iyi uygulama örneği.
National Mastitis Council (2016): Current Concepts of Bovine Mastitis, 5. baskı. NMC — mastitis, sağım, korunma.
Blowey, R. ve Edmondson, P. (2010): Mastitis Control in Dairy Herds, 2. baskı. CABI — CMT testi, korunma ve kurutma.
ISO 5707 (2007): Milking machine installations — Construction and performance — sağım makineleri standardı.
(AT) 853/2004 sayılı Tüzük: hayvansal gıdalar için özel hijyen kuralları — sağım hijyeni ve süt soğutma için iyi uygulama örneği.
Radostits, O. M. ve ark. (2007): Veterinary Medicine, 10. baskı. Saunders Elsevier — sığır hastalıkları, metabolik bozukluklar, şişkinlik, travmatik retikülit.
Divers, T. J. ve Peek, S. F. (2018): Rebhun's Diseases of Dairy Cattle, 3. baskı. Elsevier — süt humması, ketozis, tırnak, mastitis.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Teşkilatı): Terrestrial Animal Health Code — bildirime tabi sığır hastalıkları, tüberküloz ve bruselloz.
(AB) 2019/6 sayılı Tüzük: veteriner tıbbi ürünler — ilaç yazımı, kayıt ve arınma süresi için iyi uygulama örneği.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve bruselloz bilgilendirmesi.
National Research Council (2001): Nutrient Requirements of Dairy Cattle, 7. baskı. Washington: National Academy Press — inek ve genç hayvan ihtiyaçları.
National Research Council (2016): Nutrient Requirements of Beef Cattle, 8. baskı. Washington: National Academies Press — tosun besisi, büyüme.
(AT) 1/2005 sayılı Konsey Tüzüğü: taşıma sırasında hayvanların korunması — sığır yükleme ve taşıma için iyi uygulama örneği.
(AT) 853/2004 sayılı Tüzük: hayvansal gıdalar için özel hijyen kuralları — onaylı tesiste kesim için iyi uygulama örneği.

Domuzlar (28)

Klober, K. (2009): Storey's Guide to Raising Pigs, 3. baskı. Storey Publishing — küçük besi, yavru seçimi, ahır.
FAO (2010): Good practices for biosecurity in the pig sector. FAO Animal Production and Health Paper 169 — biyogüvenlik ve Afrika domuz vebası.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü): Afrika domuz vebası ve klasik domuz vebası bilgileri.
FAO (2007): The State of the World's Animal Genetic Resources for Food and Agriculture. Roma: FAO — yerel ırklar ve rolleri.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
Klober, K. (2009): Storey's Guide to Raising Pigs, 3. baskı. Storey Publishing — ahır, çitler, domuzla çalışma.
FAO (2010): Good practices for biosecurity in the pig sector. FAO Animal Production and Health Paper 169 — biyogüvenlik, çitler, bölgeler.
2008/120/AT sayılı Konsey Direktifi: domuzların korunmasında asgari standartlar — AB'de asgari alan ve koşullar (iyi uygulama örneği).
EFSA: Afrika domuz vebası ve işletmelerde biyogüvenlik üzerine bilimsel görüşler.
FAO (2010): Good practices for biosecurity in the pig sector. FAO Animal Production and Health Paper 169 — açık alanda biyogüvenlik.
EFSA: Afrika domuz vebası, yaban domuzları ve açık alanda domuz tutma üzerine bilimsel görüşler.
Klober, K. (2009): Storey's Guide to Raising Pigs, 3. baskı. Storey Publishing — otlak, gezinti alanı, nöbetleşme.
National Research Council (2012): Nutrient Requirements of Swine, 11. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academies Press — dönemlere göre ihtiyaçlar, amino asitler.
McDonald, P. ve ark. (2011): Animal Nutrition, 7. baskı. Pearson — tane, baklagil ve köklerin besin değeri.
Klober, K. (2009): Storey's Guide to Raising Pigs, 3. baskı. Storey Publishing — küçük çiftlikte besi, şeritle ölçüm.
FAO (2010): Good practices for biosecurity in the pig sector. FAO Animal Production and Health Paper 169 — atıkla besleme yasağı.
Klober, K. (2009): Storey's Guide to Raising Pigs, 3. baskı. Storey Publishing — küçük çiftlikte aşım, doğum, yavrular.
Noakes, D. E., Parkinson, T. J. ve England, G. C. W. (2019): Veterinary Reproduction and Obstetrics, 10. baskı. Elsevier — domuzda üreme ve doğum.
2008/120/AT sayılı Konsey Direktifi: domuzların korunmasında asgari standartlar — AB'de sütten kesme, kısırlaştırma, diş ve kuyruk (iyi uygulama örneği).
National Research Council (2012): Nutrient Requirements of Swine, 11. gözden geçirilmiş baskı. National Academies Press — gebe ve emziren ana domuzun beslenmesi.
Zimmerman, J. J. ve ark. (2019): Diseases of Swine, 11. baskı. Wiley-Blackwell — domuz hastalıkları, işaretler, koruma.
FAO (2010): Good practices for biosecurity in the pig sector. FAO Animal Production and Health Paper 169 — biyogüvenlik ve ADV.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü): Afrika ve klasik domuz vebası bilgileri.
EFSA: Afrika domuz vebası üzerine bilimsel görüşler.
Gajadhar, A. A. ve ark. (2009): „Trichinella diagnostics and control: mandatory and best practices for ensuring food safety“. Veterinary Parasitology 159 — trişin et muayenesi.
(AB) 2015/1375 sayılı Tüzük: ette trişin için resmî kontrollere ilişkin özel kurallar — AB'de yöntem ve örnekleme (iyi uygulama örneği).
Klober, K. (2009): Storey's Guide to Raising Pigs, 3. baskı. Storey Publishing — besi ve kesim hazırlığı.
National Research Council (2012): Nutrient Requirements of Swine, 11. gözden geçirilmiş baskı. National Academies Press — büyüme ve yem dönüşümü.

Arılar (31)

Winston, M. L. (1987): The Biology of the Honey Bee. Harvard University Press — koloni biyolojisi, ana arı, işçi ve erkek arı gelişimi.
Seeley, T. D. (2019): The Lives of Bees. Princeton University Press — doğada arılar, uçuş ve nektar arama.
Graham, J. M. (ed.) (2015): The Hive and the Honey Bee, gözden geçirilmiş baskı. Dadant & Sons — arılık kurulumu ve ekipman.
Ruttner, F. (1988): Biogeography and Taxonomy of Honeybees. Springer — arı ırkları, Anadolu ve Kafkas arısı.
Muraro, A. ve ark. (2014): „Anaphylaxis: guidelines from the European Academy of Allergy and Clinical Immunology“. Allergy 69 — anafilaksi ve adrenalin.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
Graham, J. M. (ed.) (2015): The Hive and the Honey Bee, gözden geçirilmiş baskı. Dadant & Sons — kovan tipleri, arı aralığı, çerçeveler.
Crane, E. (1990): Bees and Beekeeping: Science, Practice and World Resources. Heinemann — kovan tarihi, geleneksel kovanlar.
Winston, M. L. (1987): The Biology of the Honey Bee. Harvard University Press — yuva ve petek.
Seeley, T. D. (2019): The Lives of Bees. Princeton University Press — nem, havalandırma ve doğal yuva.
Winston, M. L. (1987): The Biology of the Honey Bee. Harvard University Press — yıl boyunca koloni gelişimi, kış arıları.
Graham, J. M. (ed.) (2015): The Hive and the Honey Bee, gözden geçirilmiş baskı. Dadant & Sons — kontrol, mevsimlik işler, taşıma.
Seeley, T. D. (2019): The Lives of Bees. Princeton University Press — koloninin yıllık döngüsü.
Codex Alimentarius: Standard for Honey (CXS 12-1981) ve Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliği — baldaki su oranı.
Seeley, T. D. (2010): Honeybee Democracy. Princeton University Press — oğul verme, kâşifler ve yeni yuva seçimi.
Winston, M. L. (1987): The Biology of the Honey Bee. Harvard University Press — ana arı gelişimi, oğul döngüsü.
Laidlaw, H. H. ve Page, R. E. (1997): Queen Rearing and Bee Breeding. Wicwas Press — ana arı, memeler ve ana verme.
Graham, J. M. (ed.) (2015): The Hive and the Honey Bee, gözden geçirilmiş baskı. Dadant & Sons — oğul önleme, koloni birleştirme.
Rosenkranz, P., Aumeier, P. ve Ziegelmann, B. (2010): „Biology and control of Varroa destructor“. Journal of Invertebrate Pathology 103 — varroa biyolojisi ve mücadele yöntemleri.
Dietemann, V. ve ark. (2013): „Standard methods for varroa research“. Journal of Apicultural Research 52(1), COLOSS BEEBOOK — bulaşma ölçümü.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü): Manual of Diagnostic Tests and Vaccines for Terrestrial Animals, Amerikan ve Avrupa yavru çürüklüğü, varroosis, küçük kovan böceği ve Tropilaelaps bölümleri — belirtiler ve tanı.
National Bee Unit (APHA, Birleşik Krallık): Managing Varroa ve Foulbrood Disease of Honey Bees — entegre varroa mücadelesi ve çürüklüğün tanınması.
Winston, M. L. (1987): The Biology of the Honey Bee. Harvard University Press — kış salkımı ve kış arıları.
Seeley, T. D. (2019): The Lives of Bees. Princeton University Press — ısı düzenleme, nem ve doğal yuvada kışlama.
Graham, J. M. (ed.) (2015): The Hive and the Honey Bee, gözden geçirilmiş baskı. Dadant & Sons — besleme, şurup ve kış hazırlığı.
National Bee Unit (APHA, Birleşik Krallık): arı besleme ve kışlatma bilgi notları.
Codex Alimentarius: Standard for Honey (CXS 12-1981) ve Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliği — su oranı ve bal kalitesi.
Crane, E. (1990): Bees and Beekeeping: Science, Practice and World Resources. Heinemann — arı ürünleri, bal, mum, propolis.
Bogdanov, S.: Bee Product Science (Bee Product Science, İsviçre, internet baskısı) — mum, propolis ve polen.
Graham, J. M. (ed.) (2015): The Hive and the Honey Bee, gözden geçirilmiş baskı. Dadant & Sons — bal alımı, arı kaçıran, çerçeve saklama.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO): botulizm bilgi notu — bal ve bebek botulizmi.

Balıklar (28)

Woynárovich, A., Moth-Poulsen, T. ve Péteri, A. (2010): Carp polyculture in Central and Eastern Europe, the Caucasus and Central Asia: a manual. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 554. Roma: FAO — gölet verimleri, polikültür.
Woynárovich, A., Hoitsy, G. ve Moth-Poulsen, T. (2011): Small-scale rainbow trout farming. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 561. Roma: FAO — alabalık için su ve debi.
Somerville, C., Cohen, M., Pantanella, E., Stankus, A. ve Lovatelli, A. (2014): Small-scale aquaponic food production. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 589. Roma: FAO — akuaponik.
Horváth, L., Tamás, G. ve Seagrave, C. (2002): Carp and Pond Fish Culture, 2. baskı. Oxford: Fishing News Books / Blackwell — sazan göletleri.
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Balıkçılık ve Su Ürünleri Genel Müdürlüğü: 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu ve yetiştiricilik mevzuatı.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
Coche, A. G., Muir, J. F. ve Laughlin, T. (1995): Pond construction for freshwater fish culture: Building earthen ponds. FAO Training Series 20/1. Roma: FAO — kazı, setler, boşaltma ve monk.
USDA NRCS (1997): Ponds — Planning, Design, Construction. Agriculture Handbook 590 — setler, set boruları, savaklar.
Horváth, L., Tamás, G. ve Seagrave, C. (2002): Carp and Pond Fish Culture, 2. baskı. Oxford: Fishing News Books / Blackwell — sazan göleti profili, hasat.
Woynárovich, A., Moth-Poulsen, T. ve Péteri, A. (2010): Carp polyculture in Central and Eastern Europe, the Caucasus and Central Asia: a manual. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 554. Roma: FAO.
Horváth, L., Tamás, G. ve Seagrave, C. (2002): Carp and Pond Fish Culture, 2. baskı. Oxford: Fishing News Books / Blackwell — sazan, kadife, polikültür, boylar.
Woynárovich, A., Moth-Poulsen, T. ve Péteri, A. (2010): Carp polyculture in Central and Eastern Europe, the Caucasus and Central Asia: a manual. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 554. Roma: FAO — stoklama ve polikültür.
Woynárovich, A., Hoitsy, G. ve Moth-Poulsen, T. (2011): Small-scale rainbow trout farming. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 561. Roma: FAO — alabalık, havuzlar, yoğunluk.
Konsey Tüzüğü (AT) No 708/2007, yabancı ve yerel olarak bulunmayan türlerin su ürünleri yetiştiriciliğinde kullanımı — Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneği.
Boyd, C. E. ve Tucker, C. S. (1998): Pond Aquaculture Water Quality Management. Boston: Kluwer Academic Publishers — oksijen, pH, amonyak, kireç.
Horváth, L., Tamás, G. ve Seagrave, C. (2002): Carp and Pond Fish Culture, 2. baskı. Oxford: Fishing News Books / Blackwell — doğal besin, tahılla ek yem, gübreleme.
FAO (1996): Management for freshwater fish culture: ponds and water practices. FAO Training Series 21/1. Roma: FAO — kireç, gübre, berraklık.
Woynárovich, A., Hoitsy, G. ve Moth-Poulsen, T. (2011): Small-scale rainbow trout farming. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 561. Roma: FAO — alabalık yemleme.
Somerville, C., Cohen, M., Pantanella, E., Stankus, A. ve Lovatelli, A. (2014): Small-scale aquaponic food production. Integrated fish and plant farming. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 589. Roma: FAO — yem ve yatak oranı, başlatma, su kalitesi, IBC sistemleri.
Rakocy, J. E., Masser, M. P. ve Losordo, T. M. (2006): Recirculating Aquaculture Tank Production Systems: Aquaponics — Integrating Fish and Plant Culture. SRAC Publication 454. Southern Regional Aquaculture Center — akuaponik ilkeleri.
Boyd, C. E. ve Tucker, C. S. (1998): Pond Aquaculture Water Quality Management. Boston: Kluwer — amonyak, nitrit, pH.
Horváth, L., Tamás, G. ve Seagrave, C. (2002): Carp and Pond Fish Culture, 2. baskı. Oxford: Fishing News Books / Blackwell — anaçlar, sazan ve kadife üremesi, yavru havuzları.
Woynárovich, A., Moth-Poulsen, T. ve Péteri, A. (2010): Carp polyculture in Central and Eastern Europe, the Caucasus and Central Asia: a manual. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 554. Roma: FAO — yavru ve yavru havuzları.
Woynárovich, A., Hoitsy, G. ve Moth-Poulsen, T. (2011): Small-scale rainbow trout farming. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 561. Roma: FAO — sağım, kuluçka, gün-derece.
Horváth, L., Tamás, G. ve Seagrave, C. (2002): Carp and Pond Fish Culture, 2. baskı. Oxford: Fishing News Books / Blackwell — hasat, kışlatma, gölet bilançosu.
FAO (1998): Management for freshwater fish culture: farms and fish. FAO Training Series 21/2. Roma: FAO — hasat, canlı balık taşıma ve saklama.
EFSA (2009): balıkların bayıltma ve kesimde refahı üzerine bilimsel görüşler (sazan, gökkuşağı alabalığı). EFSA Journal — bayıltma ilkeleri.
Woynárovich, A., Hoitsy, G. ve Moth-Poulsen, T. (2011): Small-scale rainbow trout farming. FAO Fisheries and Aquaculture Technical Paper 561. Roma: FAO — alabalık hasadı ve işleme.

Atlar ve eşekler (28)

FAO (2007): The State of the World's Animal Genetic Resources for Food and Agriculture. Roma: FAO — yerli ırklar ve rolleri.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Horses, 6. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academies Press — atın yem ve su ihtiyacı.
Svendsen, E. D., Duncan, J., Hadrill, D. (ed.) (2008): The Professional Handbook of the Donkey, 4. baskı. Whittet Books — eşeklerin bakımı, beslenmesi ve sağlığı.
Grandin, T. (2014): Livestock Handling and Transport, 4. baskı. CABI — davranış ve güvenli yönetim.
(AB) 2016/429 sayılı Tüzük (Hayvan Sağlığı Yasası) — AB'de tek tırnaklıların kayıt ve kimliklendirme çerçevesi; Türkiye için yalnızca iyi uygulama örneği.
T.C. Sağlık Bakanlığı — Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgileri.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Horses, 6. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academies Press — su ve atın ihtiyaçları.
Svendsen, E. D., Duncan, J., Hadrill, D. (ed.) (2008): The Professional Handbook of the Donkey, 4. baskı. Whittet Books — eşeğin barınağı ve bakımı.
(AB) 2016/429 sayılı Tüzük — tesis kaydı çerçevesi; Türkiye için yalnızca iyi uygulama örneği.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Horses, 6. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academies Press — atın kuru ot, enerji, su ve mineral ihtiyacı.
Henneke, D. R., Potter, G. D., Kreider, J. L., Yeates, B. F. (1983): Relationship between condition score, physical measurements and body fat percentage in mares. Equine Veterinary Journal 15(4) — 1–9 kondisyon notu.
Svendsen, E. D., Duncan, J., Hadrill, D. (ed.) (2008): The Professional Handbook of the Donkey, 4. baskı. Whittet Books — eşek beslemesi, saman, hiperlipemi.
Frape, D. (2010): Equine Nutrition and Feeding, 4. baskı. Wiley-Blackwell — kesif yem ve iş.
Stashak, T. S. (ed.) (2011): Adams and Stashak's Lameness in Horses, 6. baskı. Wiley-Blackwell — toynak, topallık ve laminit.
Baker, G. J., Easley, J. (2005): Equine Dentistry, 2. baskı. Elsevier Saunders — at dişleri.
Svendsen, E. D., Duncan, J., Hadrill, D. (ed.) (2008): The Professional Handbook of the Donkey, 4. baskı. Whittet Books — eşek toynakları ve dişleri.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Horses, 6. gözden geçirilmiş baskı — besleme ve laminit.
Grandin, T. (2014): Livestock Handling and Transport, 4. baskı. CABI — iri hayvanlarda davranış ve güvenli yönetim.
Svendsen, E. D., Duncan, J., Hadrill, D. (ed.) (2008): The Professional Handbook of the Donkey, 4. baskı. Whittet Books — eşeğin işi ve yükü.
Starkey, P. (1989): Harnessing and Implements for Animal Traction. GATE/GTZ, Vieweg — koşum, hamut ve çekme kuvveti.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Horses, 6. gözden geçirilmiş baskı — iş için enerji.
Starkey, P. (1989): Harnessing and Implements for Animal Traction. GATE/GTZ, Vieweg — çekim ekipmanları ve çekme kuvveti.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Horses, 6. gözden geçirilmiş baskı — çalışan at için enerji, su ve tuz.
Grandin, T. (2014): Livestock Handling and Transport, 4. baskı. CABI — davranış ve güvenlik.
Svendsen, E. D., Duncan, J., Hadrill, D. (ed.) (2008): The Professional Handbook of the Donkey, 4. baskı. Whittet Books — eşek hastalıkları, hiperlipemi, normal değerler.
Reed, S. M., Bayly, W. M., Sellon, D. C. (ed.) (2018): Equine Internal Medicine, 4. baskı. Elsevier — kolik, solunum yolu ve bulaşıcı hastalıklar.
AAEP (American Association of Equine Practitioners): Internal Parasite Control Guidelines (Nielsen, M. K. ve ark., birkaç baskı) — dışkı kontrolü ve hedefli kurt tedavisi.
(AB) 2016/429 sayılı Tüzük — hastalık bildirimi ve tek tırnaklıların kimliklendirilmesi; Türkiye için yalnızca iyi uygulama örneği.

Çiftlikte kedi ve köpekler (40)

Coppinger, R. ve Coppinger, L. (2001): Dogs: A Startling New Understanding of Canine Origin, Behavior, and Evolution. Scribner — çalışan köpek türleri, sürü koruyucu ve sürü güden köpekler.
Dawydiak, O. ve Sims, D. E. (2004): Livestock Protection Dogs: Selection, Care and Training, 2. baskı. Alpine Publications — sürü koruyucu köpeklerin seçimi ve sayısı.
Rigg, R. (2001): Livestock guarding dogs: their current use world wide. IUCN/SSC Canid Specialist Group, Occasional Paper No. 1 — ırklar ve görevleri.
FCI: Kangal (Kangal Shepherd Dog, no. 331) ve Border Collie (no. 297) ırk standartları.
WSAVA (2016): Guidelines for the vaccination of dogs and cats (Day, Horzinek, Schultz ve Squires), Journal of Small Animal Practice — temel aşılar.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve kuduz bilgilendirmeleri.
Dawydiak, O. ve Sims, D. E. (2004): Livestock Protection Dogs: Selection, Care and Training, 2. baskı. Alpine Publications — sürü koruyucu köpeklerin seçimi, sayısı ve yetiştirilmesi.
Coppinger, R. ve Coppinger, L. (2001): Dogs: A Startling New Understanding of Canine Origin, Behavior, and Evolution. Scribner — dikkat, güvenilirlik ve koruma güdüsü.
Rigg, R. (2001): Livestock guarding dogs: their current use world wide. IUCN/SSC Canid Specialist Group, Occasional Paper No. 1 — sürü koruyucu köpekler ve köpek sayısı.
LCIE (Large Carnivore Initiative for Europe): hayvanların büyük yırtıcılardan korunması üzerine yayınlar.
ESCCAP: köpek ve kedilerde iç parazit ve tenya kontrolü kılavuzları — kist hidatik ve sürü köpekleri.
FCI: Kangal (Kangal Shepherd Dog, no. 331) ırk standardı.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
Dawydiak, O. ve Sims, D. E. (2004): Livestock Protection Dogs: Selection, Care and Training, 2. baskı. Alpine Publications — yavrunun hayvanlarla yetiştirilmesi ve ergenlik.
Coppinger, R. ve Coppinger, L. (2001): Dogs: A Startling New Understanding of Canine Origin, Behavior, and Evolution. Scribner — davranış gelişimi ve kritik dönemler.
Pryor, K. (1999): Don't Shoot the Dog! The New Art of Teaching and Training, gözden geçirilmiş baskı. Bantam — ödül ve zamanlama.
Landsberg, G., Hunthausen, W. ve Ackerman, L. (2013): Behavior Problems of the Dog and Cat, 3. baskı. Saunders Elsevier — sosyalleşme ve davranış sorunları.
WSAVA (2016): Guidelines for the vaccination of dogs and cats — aşılar ve yavru sosyalleşmesi.
Little, S. E. (2012): The Cat: Clinical Medicine and Management. Elsevier Saunders — üreme, kısırlaştırma, kedi sağlığı.
International Cat Care (iCatCare): dışarıda yaşayan kediler ve kısırlaştırma programları kılavuzları.
WSAVA (2016): Guidelines for the vaccination of dogs and cats — kedilerde temel aşılar ve yavru takvimi.
ESCCAP: köpek ve kedilerde iç parazit ve tenya kontrolü kılavuzları.
Dubey, J. P. (2010): Toxoplasmosis of Animals and Humans, 2. baskı. CRC Press — koyun, keçi ve insanda toksoplazmoz.
National Research Council (2006): Nutrient Requirements of Dogs and Cats. National Academies Press — enerji ve besin ihtiyaçları.
WSAVA (2011): Global Nutrition Guidelines ve köpek ile kedi için kondisyon değerlendirme araçları.
Case, L. P., Daristotle, L., Hayek, M. G. ve Raasch, M. F. (2011): Canine and Feline Nutrition, 3. baskı. Mosby Elsevier — iri ırk yavru beslemesi, kedi ve taurin.
ASPCA Animal Poison Control Center: köpek ve kediler için zehirli gıda ve bitki listesi.
Dawydiak, O. ve Sims, D. E. (2004): Livestock Protection Dogs: Selection, Care and Training, 2. baskı. Alpine Publications — çalışan köpeklerin beslenmesi ve barınması.
ESCCAP (European Scientific Counsel Companion Animal Parasites): Worm Control in Dogs and Cats ve vektör kaynaklı hastalık kılavuzları — iç parazit, tenya, kist hidatik, babesioz, dirofilaryoz, leyşmanyoz.
WSAVA (2016): Guidelines for the vaccination of dogs and cats (Day, Horzinek, Schultz ve Squires), Journal of Small Animal Practice — temel ve ek aşılar, takvim.
WHO (2018): WHO Expert Consultation on Rabies, Third report, Technical Report Series 1012 — kuduz ve ısırık sonrası işlem.
Eckert, J., Gemmell, M. A., Meslin, F.-X. ve Pawłowski, Z. S., ed. (2001): WHO/OIE Manual on Echinococcosis in Humans and Animals. OIE, Paris — kist hidatik döngüsü ve kontrol önlemleri.
Ettinger, S. J., Feldman, E. C. ve Côté, E. (2017): Textbook of Veterinary Internal Medicine, 8. baskı. Elsevier — acil durumlar (mide dönmesi, üretra tıkanması).
T.C. Sağlık Bakanlığı: kuduz ve Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmeleri.
5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ve değişiklikleri; 3285 sayılı Hayvan Sağlık Zabıtası Kanunu.
Tüzük (AB) No 576/2013 ve Uygulama Tüzüğü (AB) No 577/2013 — evcil hayvanların AB'ye ve AB içinde ticari olmayan taşınması: mikroçip, aşı, pasaport, antikor testi.
Tüzük (AB) 2016/429 („Hayvan Sağlığı Yasası“) — iyi uygulama örneği: kuduz ve bildirimi zorunlu hastalıklar.
WHO (2018): WHO Expert Consultation on Rabies, Third report, Technical Report Series 1012 — ısırık sonrası işlem ve hayvan gözetimi.
ISO 11784 ve ISO 11785: hayvanların radyo frekansıyla tanımlanması (mikroçip) standartları.
Evcil Hayvanların Korunmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesi (Avrupa Konseyi, 1987) — iyi uygulama örneği: kulak ve kuyruk kesme gibi işlemlerin yasaklanması.

Hayvan besleme (28)

National Research Council (1994): Nutrient Requirements of Poultry, 9. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academy Press — kanatlı ihtiyaçları.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Small Ruminants: Sheep, Goats, Cervids, and New World Camelids. Washington: National Academies Press — keçi ve koyun.
National Research Council (2012): Nutrient Requirements of Swine, 11. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academies Press — domuz.
McDonald, P., Edwards, R. A., Greenhalgh, J. F. D. ve diğerleri (2011): Animal Nutrition, 7. baskı. Pearson — beslemenin temelleri ve yem maddeleri.
National Research Council (2012): Nutrient Requirements of Swine, 11. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academies Press — domuz ihtiyaçları.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Small Ruminants. Washington: National Academies Press — keçi ve koyun.
McDonald, P., Edwards, R. A., Greenhalgh, J. F. D. ve diğerleri (2011): Animal Nutrition, 7. baskı. Pearson — yem maddeleri ve Pearson karesi.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Small Ruminants. Washington: National Academies Press — kuru madde ihtiyaçları.
National Research Council (2001): Nutrient Requirements of Dairy Cattle, 7. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academy Press — inek.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Horses, 6. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academies Press — at.
McDonald, P., Edwards, R. A., Greenhalgh, J. F. D. ve diğerleri (2011): Animal Nutrition, 7. baskı. Pearson — kuru ot, silaj, kuru madde.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirme yayınları — kene önlemleri.
Hayvansal yan ürünler üzerine Avrupa Parlamentosu ve Konseyi'nin 1069/2009 sayılı (AT) Tüzüğü ve uygulaması olan 142/2011 sayılı (AB) Komisyon Tüzüğü — iyi uygulama örneği olarak mutfak artığı yasağı.
Bulaşıcı süngerimsi ensefalopatilerin önlenmesi ve kontrolü üzerine 999/2001 sayılı (AT) Tüzük — iyi uygulama örneği olarak geviş getirenlere hayvansal protein yasağı.
5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu ve 3285 sayılı Hayvan Sağlık Zabıtası Kanunu — Türkiye'de çerçeve.
FAO ve WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü): Afrika domuz vebası bilgileri ve domuzların mutfak artığıyla beslenmemesi önerileri.
Smith, M. C. ve Sherman, D. M. (2009): Goat Medicine, 2. baskı. Wiley-Blackwell — bitki ve yem zehirlenmeleri.
National Research Council (2005): Mineral Tolerance of Animals, 2. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academies Press — mineral zehirlenme sınırları, koyunda bakır.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Small Ruminants. Washington: National Academies Press — keçi ve koyun mineralleri.
Suttle, N. F. (2010): Mineral Nutrition of Livestock, 4. baskı. CABI — mineraller, eksiklik ve zehirlenmeler.
Smith, M. C. ve Sherman, D. M. (2009): Goat Medicine, 2. baskı. Wiley-Blackwell — bakır, selenyum, idrar yolu taşı.
Gıdalardaki bulaşanlar için azami miktarlara dair 2023/915 sayılı (AB) Komisyon Tüzüğü ve yemde istenmeyen maddelere dair 2002/32/AT sayılı Direktif — iyi uygulama örneği olarak aflatoksin sınırları.
McDonald, P., Edwards, R. A., Greenhalgh, J. F. D. ve diğerleri (2011): Animal Nutrition, 7. baskı. Pearson — mikotoksinler, kaba yem saklama.
EFSA (Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi): yemde mikotoksinlere dair bilimsel görüşler — türlerin duyarlılığı ve süte geçiş.
Kuru otun kendiliğinden tutuşması üzerine üniversite yayım yayınları (örneğin Penn State Extension) — sıcaklık eşikleri.
National Research Council (2007): Nutrient Requirements of Small Ruminants. Washington: National Academies Press — keçi ve koyun ihtiyaçları.
National Research Council (1994): Nutrient Requirements of Poultry, 9. gözden geçirilmiş baskı. Washington: National Academy Press — kanatlı.
FAO (2012): Balanced feeding for improving livestock productivity. Roma: FAO Animal Production and Health Paper 173 — besleme planlaması ve yem dengesi.

Doğal yollarla hayvan sağlığı (36)

Merck Veterinary Manual (MSD Animal Health, çevrimiçi sürüm) — türlere göre ateş, nabız ve solunum değerleri, ilk yardım.
(EU) 2019/6 sayılı veteriner tıbbi ürünler tüzüğü — reçete, arınma süresi, tedavi kaydı ve ruhsat dışı kullanım (Türkiye için iyi uygulama örneği).
(EU) 2018/848 sayılı organik üretim tüzüğü — fitoterapiye öncelik, iki kat arınma süresi (iyi uygulama örneği).
Svendsen, E. D., Duncan, J., Hadrill, D. (ed.) (2008): The Professional Handbook of the Donkey, 4. baskı. Whittet Books — eşeğin normal değerleri.
WHO, FAO ve WOAH: antimikrobiyal direnç ortak yayınları („One Health“) — hayvanlarda antibiyotiğin akılcı kullanımı.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — keneden korunma.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Teşkilatı): Terrestrial Animal Health Code — biyogüvenlik, karantina ve hastalık listesi.
FAO (2010): Good practices for biosecurity in the pig sector. FAO Animal Production and Health Paper 169 — biyogüvenlik ve Afrika domuz vebası.
(EC) 1069/2009 sayılı hayvansal yan ürünler tüzüğü — mutfak artığı yasağı, ölü hayvanların yok edilmesi (Türkiye için iyi uygulama örneği).
WHO: zoonoz bilgi sayfaları (bruselloz, Q ateşi, kuduz, salmonelloz, ekinokokoz).
Mayer, M., Vogl, C. R., Amorena, M., Hamburger, M. ve Walkenhorst, M. (2014): „Treatment of organic livestock with medicinal plants: a systematic review of European ethnoveterinary research“. Forschende Komplementärmedizin 21 — Avrupa'da bitkilerin etnoveteriner kullanımı.
Hoste, H. ve ark. (2006): „The effects of tannin-rich plants on parasitic nematodes in ruminants“. Trends in Parasitology 22 — tanenler ve parazitler.
Burrows, G. E. ve Tyrl, R. J. (2013): Toxic Plants of North America, 2. baskı. Wiley-Blackwell — çiftlik hayvanları için zehirli bitkiler.
(EU) 2018/848 sayılı organik üretim tüzüğü — fitoterapiye öncelik ve arınma kuralları (Türkiye için iyi uygulama örneği).
Van Wyk, J. A. ve Bath, G. F. (2002): „The FAMACHA system for managing haemonchosis in sheep and goats by clinically identifying individual animals for treatment“. Veterinary Research 33 — FAMACHA.
Bath, G. F. ve Van Wyk, J. A. (2009): „The Five Point Check© for targeted selective treatment of internal parasites in small ruminants“. Small Ruminant Research 86 — beş nokta kontrolü.
Taylor, M. A., Coop, R. L. ve Wall, R. L. (2016): Veterinary Parasitology, 4. baskı. Wiley-Blackwell — türlere göre parazit yaşam döngüleri.
Hoste, H. ve ark. (2006): „The effects of tannin-rich plants on parasitic nematodes in ruminants“. Trends in Parasitology 22 — tanenler.
SCOPS (Sustainable Control of Parasites in Sheep, Birleşik Krallık): koyunda sürdürülebilir parazit kontrolü önerileri.
Merck Veterinary Manual (MSD Animal Health, çevrimiçi sürüm) — ilk yardım, şişkinlik, kolik, doğum ve türlere göre normal değerler.
Jackson, P. G. G. (2004): Handbook of Veterinary Obstetrics, 2. baskı. Saunders — doğumun seyri ve müdahale zamanı.
Noakes, D. E., Parkinson, T. J. ve England, G. C. W. (2019): Veterinary Reproduction and Obstetrics, 10. baskı. Elsevier — türlere göre doğum, eş, doğum sonrası durumlar.
Godden, S. (2008): „Colostrum management for dairy calves“. Veterinary Clinics of North America: Food Animal Practice 24 — buzağıda ağız sütü.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — kan ve dokuyla temasta korunma.
Merck Veterinary Manual (MSD Animal Health, çevrimiçi sürüm) — acil durum işaretleri ve türlere göre normal değerler.
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Teşkilatı): Terrestrial Animal Health Code ve bildirimi zorunlu hastalıklar listesi.
WHO: bruselloz, Q ateşi, kuduz ve salmonelloz bilgi sayfaları — insanda belirtiler ve korunma.
AVMA (2020): Guidelines for the Euthanasia of Animals. American Veterinary Medical Association — insancıl ötanazi ve leşte ilaç kalıntısı riski.
(EC) 1069/2009 sayılı hayvansal yan ürünler tüzüğü — ölü hayvanların yok edilmesi (Türkiye için iyi uygulama örneği).
5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu; 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu.
5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu — hastalık ihbarı, kayıt, hayvan hareketi, tazminat.
5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu — hayvan refahı.
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı: yıllık hayvan hastalıklarıyla mücadele programları ve kimliklendirme yönetmelikleri.
(EU) 2016/429 sayılı hayvan sağlığı tüzüğü, (EU) 2019/6 sayılı veteriner tıbbi ürünler tüzüğü, (EC) 1069/2009 sayılı hayvansal yan ürünler tüzüğü — Türkiye için iyi uygulama örneği.
Farm Animal Welfare Council (1979): hayvan refahının beş özgürlüğü; (EC) 1/2005 sayılı taşıma sırasında hayvanların korunması tüzüğü (iyi uygulama örneği).
WOAH (Dünya Hayvan Sağlığı Teşkilatı): Terrestrial Animal Health Code — hastalık listesi ve refah standartları.

Süt (33)

WHO ve FAO (2004): Risk assessment of Listeria monocytogenes in ready-to-eat foods. Microbiological Risk Assessment Series 4 — Listeria ve risk grupları.
WHO: Brucellosis, Dünya Sağlık Örgütü bilgi notu — çiğ süt ve süt ürünleriyle bulaşma.
U.S. FDA: Grade "A" Pasteurized Milk Ordinance — 63 °C 30 dk ve 72 °C 15 sn pastörizasyon rejimleri.
CDC: Raw Milk Questions and Answers — çiğ sütle ilişkili hastalıklar, risk grupları.
D'Amico, D. J., Druart, M. J. ve Donnelly, C. W. (2008): 60-day aging requirement does not ensure safety of surface-mold-ripened soft cheeses manufactured from raw or pasteurized milk when Listeria monocytogenes is introduced as a postpasteurization contaminant. Journal of Food Protection 71(8).
Carroll, R. (2002): Home Cheese Making, 3. baskı. Storey Publishing — evde pastörizasyon, ekipman, yıkama.
T.C. Sağlık Bakanlığı: bruselloz ve Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgi sayfaları.
Tamime, A. Y. ve Robinson, R. K. (2007): Tamime and Robinson's Yoghurt: Science and Technology, 3. baskı. Woodhead Publishing — kültürler, sıcaklıklar, sütün ısıtılması ve kıvam.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — evde yoğurt, güvenlik.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Making Yogurt at Home — mayalama, saklama.
Carroll, R. (2002): Home Cheese Making, 3. baskı. Storey Publishing — yoğurt ve süzme yoğurt.
Walstra, P., Wouters, J. T. M. ve Geurts, T. J. (2006): Dairy Science and Technology, 2. baskı. CRC Press — süt yağı, ayırma, tereyağı üretimi.
Carroll, R. (2002): Home Cheese Making, 3. baskı. Storey Publishing — evde krema, tereyağı ve yayık ayranı.
FAO (1990): The technology of traditional milk products in developing countries. FAO Animal Production and Health Paper 85 — geleneksel tereyağı ve eritilmiş tereyağı.
Codex Alimentarius: Standard for Butter (CXS 279-1971) — tereyağında en az %80 süt yağı.
Fox, P. F., Guinee, T. P., Cogan, T. M. ve McSweeney, P. L. H. (2017): Fundamentals of Cheese Science, 2. baskı. Springer — maya, pıhtılaşma, kültürler, kalsiyum.
Carroll, R. (2002): Home Cheese Making, 3. baskı. Storey Publishing — ev tarifleri, temiz kırılma testi, kalsiyum klorür.
Caldwell, G. (2012): Mastering Artisan Cheesemaking. Chelsea Green — flokülasyon yöntemi, pıhtı kesme.
WHO ve FAO (2004): Risk assessment of Listeria monocytogenes in ready-to-eat foods — yumuşak peynir ve risk grupları.
Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği — peynir türleri ve tanımları.
Fox, P. F., Guinee, T. P., Cogan, T. M. ve McSweeney, P. L. H. (2017): Fundamentals of Cheese Science, 2. baskı. Springer — ikinci ısıtma, salamura, olgunlaşma, geç şişme.
Caldwell, G. (2012): Mastering Artisan Cheesemaking. Chelsea Green — pres, olgunlaştırma odası, kabuk bakımı, mum.
Carroll, R. (2002): Home Cheese Making, 3. baskı. Storey Publishing — yarı sert ve sert peynir ev tarifleri.
U.S. FDA: 21 CFR 133 — çiğ sütlü peynirler ve en az 1,7 °C'de en az 60 gün olgunlaşma.
USDA FSIS: Molds on Food: Are They Dangerous? — sert peynirden küf kesme (2,5 cm).
Fox, P. F., Guinee, T. P., Cogan, T. M. ve McSweeney, P. L. H. (2017): Fundamentals of Cheese Science, 2. baskı. Springer — peynir altı suyunun bileşimi, peynir altı suyu peynirleri.
Carroll, R. (2002): Home Cheese Making, 3. baskı. Storey Publishing — peynir altı suyundan lor (ricotta).
FAO (1990): The technology of traditional milk products in developing countries. FAO Animal Production and Health Paper 85 — peynir altı suyu ve yayık ayranı kullanımı.
Prazeres, A. R., Carvalho, F. ve Rivas, J. (2012): Cheese whey management: A review. Journal of Environmental Management 110 — peynir altı suyuyla su kirliliği ve bertaraf yolları.
FAO (2013): Milk and dairy products in human nutrition. Roma: BM Gıda ve Tarım Örgütü — aile beslenmesinde süt.
Walstra, P., Wouters, J. T. M. ve Geurts, T. J. (2006): Dairy Science and Technology, 2. baskı. CRC Press — süt bileşimi ve ürün verimi.
Belanger, J. ve Bredesen, S. T. (2018): Storey's Guide to Raising Dairy Goats, 5. baskı. Storey Publishing — laktasyon, uzun laktasyon, hayvan sayısı.
Carroll, R. (2002): Home Cheese Making, 3. baskı. Storey Publishing — peynir verimi ve işleme planı.

Et (31)

Konsey Tüzüğü (AT) 1099/2009, kesim sırasında hayvanların korunması — bayıltma, ev kesimi, yeterlilik (Türkiye için iyi uygulama örneği).
Tüzük (AT) 1069/2009, insan tüketimine yönelik olmayan hayvansal yan ürünler — artıkların bertarafı (iyi uygulama örneği).
Komisyon Uygulama Tüzüğü (AB) 2015/1375, etlerde Trichinella resmî kontrolleri — örnekleme ve yöntemler.
Humane Slaughter Association (HSA): Captive-Bolt Stunning of Livestock ve Humane Killing of Livestock Using Firearms — tabancanın yeri ve yönü, bayıltma işaretleri.
Gregory, N. G. (2007): Animal Welfare and Meat Production, 2. baskı. CABI — kesim öncesi stres ve et kalitesi.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirme kaynakları — kene ve kanla temas.
USDA FSIS: Freezing and Food Safety ve The Big Thaw — Safe Defrosting Methods — dondurma, süreler ve çözme.
Aberle, E. D., Forrest, J. C., Gerrard, D. E. ve Mills, E. W. (2012): Principles of Meat Science, 5. baskı. Kendall Hunt — dinlendirme, ölüm katılığı, et kalitesi.
Danforth, A. (2014): Butchering Beef ve Butchering Poultry, Rabbit, Lamb, Goat and Pork. Storey Publishing — küçük çiftlikte parçalama.
Tüzük (AT) 853/2004, hayvansal gıdalar için özel hijyen kuralları — et ve sakatat sıcaklıkları (Türkiye için iyi uygulama örneği).
Toldrá, F. (ed.) (2007): Handbook of Fermented Meat and Poultry. Blackwell — fermantasyon, nitrit, kurutma, ağırlık kaybı.
Marianski, S. ve Marianski, A. (2012): The Art of Making Fermented Sausages. Bookmagic — ev yapımı, kültürler, nitritli tuz, nem.
Komisyon Tüzüğü (AB) 2023/2108, Tüzük (AT) 1333/2008'in II. Ekinin nitrit ve nitratlar yönünden değiştirilmesi — yeni üst sınırlar (Türkiye için iyi uygulama örneği).
USDA FSIS: Sausages and Food Safety — taze ve pişmiş sosisler, 72 °C (160 °F).
Tüzük (AT) 1333/2008, gıda katkı maddeleri — E250 ve E252.
Toldrá, F. (2002): Dry-Cured Meat Products. Food & Nutrition Press — tuzlama, olgunlaşma, ağırlık kaybı, pršut güvenliği.
Dalmatinski pršut, Drniški pršut, Krčki pršut ve Istarski pršut korumalı adlarının ürün şartnameleri — Hırvatistan Tarım Bakanlığı ve eAmbrosia (AB) sicili.
USDA FSIS: Ham and Food Safety — jambon türleri, tuzlama, saklama.
Marianski, S. ve Marianski, A. (2010): Home Production of Quality Meats and Sausages. Bookmagic — dengeli tuzlama, nitritli tuz.
USDA FSIS: Shelf-Stable Food Safety — buzdolabı dışında gıda saklama.
Shahidi, F. (ed.) (2005): Bailey's Industrial Oil and Fat Products, 6. baskı. Wiley — yağ eritme, oksidasyon ve acıma.
NFPA 10: Standard for Portable Fire Extinguishers — yağlar için K/F sınıfı söndürücüler.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO): Burns — yanıkta ilk yardım (suyla soğutma).
WHO (2011): Report of the WHO Informal Working Group on Cystic and Alveolar Echinococcosis Surveillance, Prevention and Control — kist hidatik, köpeğin ve organların rolü.
EFSA BIOHAZ Panel (2017): Public health risks associated with hepatitis E virus (HEV) as a food-borne pathogen. EFSA Journal 15(7) — domuz karaciğeri ve ısıl işlem.
Tüzük (AT) 999/2001, bulaşıcı süngerimsi ensefalopatilerin önlenmesi, kontrolü ve eradikasyonu — özel riskli materyal (Türkiye için iyi uygulama örneği).
FAO (1994): Manual on Meat Inspection for Developing Countries (Herenda, D. ve ark.) — kesim sonrası organ kontrolü.
FAO (2010): Meat Processing Technology for Small to Medium Scale Producers (Heinz, G. ve Hautzinger, P.) — verim, işleme ve et saklama.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539 — et yalnızca basınçlı sterilizasyonla.
USDA FSIS: Freezing and Food Safety — dondurma ve süreler.
National Center for Home Food Preservation (University of Georgia): Canning Meats — kavanozda et için süre ve basınç.

Mutfakta kanatlı ve yumurta (31)

USDA Food Safety and Inspection Service: Chicken from Farm to Table — kanatlının soğutulması, saklanması, çözülmesi ve güvenli sıcaklığı.
Fanatico, A. (2003): Small-Scale Poultry Processing. ATTRA – National Sustainable Agriculture Information Service (NCAT) — küçük çiftlikte donanım, haşlama, temizleme ve soğutma.
1099/2009 sayılı AB Konsey Tüzüğü (kesim sırasında hayvanların korunması) — insanca bayıltma ve kesim ilkeleri, kendi tüketimi için kesim dahil; iyi uygulama örneği, Türkiye için bağlayıcı değil.
Mettler, J. J. (1986): Basic Butchering of Livestock & Game. Storey Publishing — evde kanatlı kesimi ve işlenmesi.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — et için kuş seçimi ve kesim.
USDA Food Safety and Inspection Service: Leftovers and Food Safety ve Chicken from Farm to Table — buzdolabı ve dondurucu süreleri, yeniden ısıtma.
U.S. Food and Drug Administration (2022): Food Code — pişmiş yiyeceğin iki adımda soğutulması (57 → 21 °C 2 saatte, 21 → 5 °C 4 saatte).
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 5: Preparing and Canning Poultry, Red Meats, and Seafoods — tavuk ve hindi suyunun basınçlı kapta konservesi.
National Center for Home Food Preservation (University of Georgia): et suyu ve çorbaların konservesi için kılavuzlar.
McGee, H. (2004): On Food and Cooking: The Science and Lore of the Kitchen. Scribner — jelatin, et suyunun berraklığı, yumurta sarısıyla bağlama.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Ulusal Zehir Danışma Merkezi (UZEM).
USDA Food Safety and Inspection Service: Chicken from Farm to Table, Duck and Goose from Farm to Table ve Safe Minimum Internal Temperature Chart — kanatlıda 74 °C (165 °F), çözme ve artıklar.
Food Standards Agency (Birleşik Krallık): kampilobakter, çiğ tavuğu yıkamama, ezmelerde tam pişmiş tavuk ciğeri üzerine öneriler.
Centers for Disease Control and Prevention (CDC): Campylobacter (Campylobacteriosis) — bulaşma kaynakları ve mutfakta korunma.
McGee, H. (2004): On Food and Cooking: The Science and Lore of the Kitchen. Scribner — bağ dokusu, hayvan yaşı ve pişirme yöntemi.
USDA Food Safety and Inspection Service: Shell Eggs from Farm to Table ve Egg Products and Food Safety — yumurta pişirme, yumurtalı yemeklerde 71 °C (160 °F), süreler.
National Center for Home Food Preservation (University of Georgia): Pickled Eggs — yumurta turşusu yalnızca buzdolabında, 3–4 ay; botulizm vakası.
Food Standards Agency (Birleşik Krallık): hamileler ve çocuklar için yumurta önerileri, ördek yumurtası yalnızca iyi pişmiş.
McGee, H. (2004): On Food and Cooking: The Science and Lore of the Kitchen. Scribner — ak, sarı, köpük, koyulaştırma, yumurta pişirme.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi (KKKA).
Hazan, M. (1992): Essentials of Classic Italian Cooking. Knopf — un ve yumurta oranı, yoğurma, açma ve kesme.
USDA Food Safety and Inspection Service: Shell Eggs from Farm to Table — çiğ yumurta ve çiğ hamurun güvenliği.
U.S. Food and Drug Administration: Handling Flour Safely — çiğ un ve çiğ hamur tadılmaz.
McGee, H. (2004): On Food and Cooking: The Science and Lore of the Kitchen. Scribner — gluten, hamurun dinlenmesi ve makarna kurutma.
USDA Food Safety and Inspection Service: Shell Eggs from Farm to Table — yumurtanın kalite kaybı, sıcaklık, dondurma.
National Center for Home Food Preservation (University of Georgia): yumurta dondurma kılavuzları (sarıya tuz veya şeker, çözüldükten sonra ölçüler).
Hertzberg, R., Vaughan, B. ve Greene, J. (1973 ve sonraki baskılar): Putting Food By. Stephen Greene Press — su camı ve kireçte geleneksel yumurta saklama.
McGee, H. (2004): On Food and Cooking: The Science and Lore of the Kitchen. Scribner — kabuğun yapısı, gözenekler, kütikül, yumurtanın yaşlanması.
USDA Food Safety and Inspection Service: Freezing and Food Safety ve Keeping Food Safe During an Emergency — dondurucu, elektrik kesintisi, yeniden dondurma.
Damerow, G. (2010): Storey's Guide to Raising Chickens, 3. baskı. Storey Publishing — tavuk sayısı, sürü yenileme, besi.
Food and Agriculture Organization (FAO) (2014): Decision tools for family poultry development. FAO Animal Production and Health Guidelines No. 16 — aile beslenmesinde kanatlı.

Sebzeler (30)

USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — işlem yöntemleri, üst boşluk, rakım, kapak kontrolü.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — hijyen, donanım, bozulma belirtileri.
WHO: Botulism, Dünya Sağlık Örgütü bilgi notu — etken, belirtiler, tedavi.
CDC: Home-Canned Foods and Botulism — güvenli atma ve kirlenmiş yüzeylerin temizliği.
U.S. FDA: Approximate pH of Foods and Food Products — sebzelerin yaklaşık pH değerleri.
T.C. Sağlık Bakanlığı: UZEM (Ulusal Zehir Danışma Merkezi, 114).
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — asitlendirme, banyo, rakım.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — biber közleme ve soyma, dondurma.
U.S. FDA: 21 CFR Part 114, Acidified Foods — asitlendirilmiş gıdalar için denge pH'ı 4,6 sınırı.
U.S. FDA: Approximate pH of Foods and Food Products — biber, patlıcan ve domatesin pH'ı.
WHO: Botulism, bilgi notu — kapalı kaplarda asitliği düşük gıdanın riski.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 6: Preparing and Canning Fermented and Pickled Foods. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — sıvı, banyo, salatalıkta 80–85 °C pastörizasyon, biber ve pancar turşusu.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — çıtırlık, turşu sorunları.
U.S. FDA: 21 CFR Part 114, Acidified Foods — pH 4,6 sınırı.
Katz, S. E. (2012): The Art of Fermentation. Chelsea Green — fermente ve asitlendirilmiş sebzenin farkı.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 3: Selecting, Preparing and Canning Tomatoes and Tomato Products. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — asitlendirme, banyo süreleri, ketçap, basınçlı tencerede sebzeli sos.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — sıcak yöntem, domates dondurma.
U.S. FDA: Approximate pH of Foods and Food Products — domatesin pH'ı.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — sebze kurutma, haşlama, dinlendirme.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Drying Vegetables — sıcaklıklar, kuruluk testleri, saklama.
FAO ve WHO, Codex Alimentarius: Code of Practice for the Prevention and Reduction of Mycotoxin Contamination in Spices (CXC 78-2017) — biberde küf ve mikotoksinler.
EFSA: gıdalarda okratoksin A ve aflatoksinler üzerine bilimsel görüşler — baharatlarda mikotoksinler.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 4: Selecting, Preparing and Canning Vegetables and Vegetable Products ve Guide 6 (Marinated Peppers, Pickled Dilly Beans). National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — basınç süreleri, marine biber, fasulye turşusu.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — basınçlı tencere, sebze dondurma.
University of California, Agriculture and Natural Resources: Garlic: Safe Methods to Store, Preserve, and Enjoy — yağda sarımsak ve asitlendirme.
WHO: Botulism, bilgi notu — botulizm kaynağı olarak yağda sebze.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — kavanoz başına sebze verimi, saklama süreleri.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — aile için miktar planlama.
Jeavons, J. (2017): How to Grow More Vegetables, 9. baskı. Ten Speed Press — bahçe planı için bitki ve m² başına verim.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring, 2. baskı. Storey Publishing — kavanoz yerine mahzende neler saklanır.

Meyveler (30)

USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539, Guide 2: Selecting, Preparing and Canning Fruit and Fruit Products (Apple Butter). National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — meyve lapaları, azaltılmış şeker, kiler.
National Center for Home Food Preservation: Why can't I can pumpkin butter? — bal kabağı lapasının neden kavanoza uygun olmadığı.
U.S. FDA: Approximate pH of Foods and Food Products — meyvelerin yaklaşık pH değerleri.
Codex Alimentarius: Standard for Jams, Jellies and Marmalades (CXS 296-2009) — ürün adları.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539, Guide 7: Preparing and Canning Jams and Jellies. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — pektin, jelleşme noktası, banyo, sulu reçelin yeniden pişirilmesi.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — az şekerli reçel, alkolle pektin testi, parafin.
Codex Alimentarius: Standard for Jams, Jellies and Marmalades (CXS 296-2009) — adlar ve bileşim.
U.S. FDA: Approximate pH of Foods and Food Products — incir ve armut pH'ı.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539, Guide 2: Selecting, Preparing and Canning Fruit and Fruit Products. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — şuruplar, sıcak ve soğuk dolum, banyo süreleri, incir.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — kararmanın önlenmesi, komposto bozulması.
U.S. FDA: Approximate pH of Foods and Food Products — meyve ve incir pH'ı.
(AT) 1333/2008 sayılı Gıda Katkı Maddeleri Tüzüğü — AB'de onaylı koruyucular listesi (iyi uygulama örneği olarak; Türkiye için Türk Gıda Kodeksi geçerlidir).
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539, Guide 2: Selecting, Preparing and Canning Fruit and Fruit Products (Apple Juice, Grape Juice, Berry Syrup). National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — meyve suları, şuruplar, buharlı sıkacak.
U.S. FDA: Talking About Juice Safety: What You Need to Know — pastörize edilmemiş su ve riskli gruplar.
EFSA ve Codex Alimentarius: Code of Practice for the Prevention and Reduction of Patulin Contamination in Apple Juice (CXC 50-2003) — ayıklama ve patulin.
U.S. FDA: Data on Benzene in Soft Drinks and Other Beverages — benzoat ve C vitamini.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Drying Fruits ve Making Fruit Leathers — hazırlık, kararmanın önlenmesi, sıcaklıklar, dengeleme, dondurucu ve fırın pastörizasyonu.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — meyve kurutma, pestil, saklama.
Harrison, J. A. ve Andress, E. L. (2000): Preserving Food: Drying Fruits and Vegetables, FDNS-E-43-10. University of Georgia Cooperative Extension.
Codex Alimentarius: Code of Practice for the Prevention and Reduction of Aflatoxin Contamination in Dried Figs (CXC 65-2008).
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — kışlıkta sirke ve ev sirkesinin turşuda neden kullanılmadığı.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: General Information on Pickling — kışlıkta sirke gücü.
Bamforth, C. W. (2005): Food, Fermentation and Micro-organisms. Blackwell Publishing — alkol ve sirke mayalanması.
Codex Alimentarius: Regional Standard for Vinegar (CXS 162R-1987) — sirkenin tanımı.
U.S. FDA: Questions and Answers on Lead-Glazed Traditional Pottery — sırlı seramikte kurşun.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — kavanoz başına meyve verimi, süreler.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — miktar planlama ve dayanma süreleri.
FAO: Fruit and vegetables for health (FAO/WHO, 2004) — meyve ve sebze tüketimi önerileri.

Tahıl, un ve ekmek (31)

FAO (1994): Grain storage techniques: Evolution and trends in developing countries. FAO Agricultural Services Bulletin 109 — tanede nem ve saklama.
Hoseney, R. C. (1994): Principles of Cereal Science and Technology, 2. baskı. AACC, St. Paul — tanenin yapısı, öğütme, randıman, unun olgunlaşması.
Kent, N. L. ve Evers, A. D. (1994): Kent's Technology of Cereals, 4. baskı. Woodhead — un tipleri, tavlama, öğütme.
U.S. FDA: Handling Flour Safely: What You Need to Know — çiğ un ve çiğ hamur.
EFSA (2012): Scientific Opinion on Ergot alkaloids in food and feed. EFSA Journal 10(7):2798 — çavdar mahmuzu.
Hamelman, J. (2013): Bread: A Baker's Book of Techniques and Recipes, 2. baskı. Wiley — ekşi maya, ön hamur, çavdar ekmeği, hamur sıcaklığı.
Gänzle, M. G. (2014): Enzymatic and bacterial conversions during sourdough fermentation. Food Microbiology 37: 2–10 — ekşi mayada süt asidi bakterileri ve mayalar.
De Vuyst, L. ve Neysens, P. (2005): The sourdough microflora: biodiversity and metabolic interactions. Trends in Food Science & Technology 16: 43–56.
Suas, M. (2009): Advanced Bread and Pastry. Delmar Cengage Learning — besleme oranları, katı ve sulu maya.
U.S. FDA: Handling Flour Safely: What You Need to Know — çiğ un ve hamur.
Hamelman, J. (2013): Bread: A Baker's Book of Techniques and Recipes, 2. baskı. Wiley — fırıncı yüzdeleri, hamur sıcaklığı, çavdar ekmeği, pişirme.
Reinhart, P. (2001): The Bread Baker's Apprentice. Ten Speed Press — ekmek yapımının aşamaları, soğuk mayalanma.
Cauvain, S. P. (2015): Technology of Breadmaking, 3. baskı. Springer — su emme, bayatlama, ekmek bozulması.
USDA FSIS: Molds on Food: Are They Dangerous? — ekmek ve hamur işlerinde küf.
U.S. FDA: Handling Flour Safely: What You Need to Know — çiğ hamur.
Denzer, K. (2007): Build Your Own Earth Oven, 3. baskı. Hand Print Press — kilden fırın yapımı, ağız ve kubbe oranı, yakma.
Wing, D. ve Scott, A. (1999): The Bread Builders: Hearth Loaves and Masonry Ovens. Chelsea Green — yapma fırınlar, ısı biriktirme, ekmek pişirme.
USDA FSIS: Safe Minimum Internal Temperature Chart — etin orta sıcaklıkları.
U.S. CDC: Carbon Monoxide Poisoning — Frequently Asked Questions — CO, belirtiler, dedektörler.
FAO (1992): Maize in human nutrition. FAO Food and Nutrition Series No. 25 — pellagra, niasin, mısırın işlenmesi.
EFSA: gıdada aflatoksin ve fumonizin bilimsel görüşleri — insan sağlığı riski.
Hoseney, R. C. (1994): Principles of Cereal Science and Technology, 2. baskı. AACC — mısır, öğütme, rüşeymin acıması.
WHO: Mycotoxins, bilgi notu — aflatoksin ve fumonizin.
USDA FSIS: Safe Minimum Internal Temperature Chart — içteki etin sıcaklığı.
USDA FSIS: Leftovers and Food Safety — iki saat kuralı, saklama ve ısıtma.
Cauvain, S. P. (2015): Technology of Breadmaking, 3. baskı. Springer — gluten, su emme ve hamurun gerilmesi.
EFSA ve ECDC: AB'de zoonozlar yıllık raporları (listeria, salmonella) — çiğ süt ve yumurta riski (iyi uygulama örneği olarak).
FAO (2011): Global food losses and food waste. FAO, Roma — depolama ve işlemede tane kayıpları.
FAO (1994): Grain storage techniques: Evolution and trends in developing countries. FAO Agricultural Services Bulletin 109 — nem, kaplar, hacim ağırlığı.
Kent, N. L. ve Evers, A. D. (1994): Kent's Technology of Cereals, 4. baskı. Woodhead — un randımanı, öğütme kayıpları.
U.S. OSHA: Grain Handling — silo ve ambarlarda gömülme tehlikesi.

Bal ve arı ürünleri (30)

Codex Alimentarius: Standard for Honey (CXS 12-1981) ve Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliği — su oranı, katkı ve çıkarma yasağı, baldaki polen. AB'nin 2001/110/EC sayılı Direktifi iyi uygulama örneğidir.
Graham, J. M. (editör) (2015): The Hive and the Honey Bee, gözden geçirilmiş baskı. Dadant & Sons — sağım, sır alma ve ekipman.
Crane, E. (1990): Bees and Beekeeping: Science, Practice and World Resources. Heinemann — petek süzme ve geleneksel bal üretimi.
Bogdanov, S.: Honey Technology (Bee Product Science, İsviçre, çevrimiçi yayın) — higroskopisite, ısıtma ve balı dinlendirme.
Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliği (güncel hali) — balın tanımı ve su, HMF, diastaz, çözünmeyen madde sınırları. AB'nin 2001/110/EC sayılı Direktifi ve değişiklikleri iyi uygulama örneğidir.
Codex Alimentarius: Standard for Honey (CXS 12-1981).
White, J. W., Kushnir, I. ve Subers, M. H. (1964): Effect of storage and processing temperatures on honey quality. Food Technology 18 — sıcaklıkla diastaz ve invertaz kaybı.
Bogdanov, S. ve arkadaşları (1999): Honey quality and international regulatory standards. Bee World 80 — bal kalite göstergeleri.
Dyce, E. J. (1931): Fermentation and crystallization of honey. Cornell University Agricultural Experiment Station, Bulletin 528 — kremalı bal ve mayalanma.
Schramm, K. (2003): The Compleat Meadmaker. Brewers Publications — tarifler, maya besini, mayalanma ve olgunlaştırma.
Crane, E. (1990): Bees and Beekeeping: Science, Practice and World Resources. Heinemann — tarihte ve gelenekte bal şarabı.
Jackson, R. S. (2020): Wine Science: Principles and Applications, 5. baskı. Academic Press — mayalanma, sülfitler, aktarma ve stabilizasyon.
Bogdanov, S.: Honey as Nutrient and Functional Food (Bee Product Science, çevrimiçi yayın) — balın bileşimi (şekerler, az azot).
Bankova, V., Popova, M. ve Trusheva, B. (2014): Propolis volatile compounds: chemical diversity and biological activity. Chemistry Central Journal 8 — propolisin bileşimi.
Bogdanov, S.: Propolis: Composition, Health, Medicine: A Review (Bee Product Science, çevrimiçi yayın) — alkolle ekstraksiyon, kullanım, alerji.
de Groot, A. C. (2013): Propolis: a review of properties, applications, chemical composition, contact allergy, and other adverse effects. Dermatitis 24 — propolis alerjisi.
Crane, E. (1990): Bees and Beekeeping: Science, Practice and World Resources. Heinemann — gelenekte propolis.
Crane, E. (1990): Bees and Beekeeping: Science, Practice and World Resources. Heinemann — mum üretimi ve eritme.
Bogdanov, S.: Beeswax: Production, Properties, Composition, Control (Bee Product Science, çevrimiçi yayın) — erime noktası, yoğunluk, sahtecilik, akarisit kalıntıları.
Graham, J. M. (editör) (2015): The Hive and the Honey Bee, gözden geçirilmiş baskı. Dadant & Sons — güneşli ve buharlı eritici.
Coggshall, W. L. ve Morse, R. A. (1984): Beeswax: Production, Harvesting, Processing and Products. Wicwas Press — farklı peteklerden mum verimi, temizleme ve kullanım.
Paul, I. M. ve arkadaşları (2007): Effect of honey, dextromethorphan, and no treatment on nocturnal cough and sleep quality for coughing children and their parents. Archives of Pediatrics & Adolescent Medicine 161 — yaşa göre öksürük için bal miktarları.
Abuelgasim, H., Albury, C. ve Lee, J. (2021): Effectiveness of honey for symptomatic relief in upper respiratory tract infections: a systematic review and meta-analysis. BMJ Evidence-Based Medicine 26 — soğuk algınlığında bal.
World Health Organization (2001): Cough and cold remedies for the treatment of acute respiratory infections in young children — ev önlemi olarak bal.
U.S. Department of Agriculture, FoodData Central — balın bileşimi ve enerji değeri.
National Honey Board (ABD): fırıncılıkta şeker yerine bal önerileri.
Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliği ve Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği (güncel halleri) — bal adları, zorunlu etiket bilgileri, yanıltıcı beyan yasağı.
5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu — gıda işletmesi kaydı ve izlenebilirlik.
Türk Gıda Kodeksi Beslenme ve Sağlık Beyanları Yönetmeliği — tedavi iddiası yasağı.
İyi uygulama örneği olarak: (EU) 1169/2011 Tüzüğü, 2001/110/EC Direktifi ve (EU) 2024/1438 Direktifi, (EC) 852/2004 ve (EC) 1924/2006 Tüzükleri.

İçecekler (40)

U.S. FDA: Talking About Juice Safety: What You Need to Know ve 21 CFR Part 120, Hazard Analysis and Critical Control Point (HACCP) Systems (meyve suları) — pastörize edilmemiş suyun riskleri, E. coli O157:H7, düşük meyve.
Heyman, M. B. ve Abrams, S. A. (2017): Fruit Juice in Infants, Children, and Adolescents: Current Recommendations. Pediatrics 139(6), American Academy of Pediatrics — yaşa göre meyve suyu miktarları.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — meyve suyunu ısıtma ve pastörizasyon.
Lea, A. G. H. ve Piggott, J. R. (ed.) (2003): Fermented Beverage Production, 2. baskı. Kluwer Academic — patulin ve elma kalitesi.
Proulx, A. ve Nichols, L. (2003): Cider: Making, Using & Enjoying Sweet & Hard Cider, 3. baskı. Storey Publishing — değirmen, pres, elma suyu verimi.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmesi — kene çıkarma ve belirtiler.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539, Guide 2 (Berry Syrup). National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — şurup pastörizasyonu, yüksekliğe göre benmari süresi.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — şuruplar, şişe ve benmari.
European Medicines Agency (EMA), HMPC: Community herbal monograph on Sambucus nigra L., flos — kara mürver çiçeği, kullanım ve dikkat.
Centers for Disease Control and Prevention (1984): Poisoning from Elderberry Juice — California. MMWR 33(13) — çiğ mürver meyvesi, yaprağı ve sapından zehirlenme.
Frohne, D. ve Pfänder, H. J. (2005): Poisonous Plants: A Handbook for Doctors, Pharmacists, Toxicologists, Biologists and Veterinarians, 2. baskı. Manson Publishing — cüce mürver, porsuk, kırmızı mürver.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — sirke, asitlik ve ev sirkesinin neden kışlığa girmediği.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Flavored Vinegars — baharatlı ve meyveli sirkeler, sirkede sarımsak ve bitki.
U.S. FDA: Questions and Answers on Lead-Glazed Traditional Pottery — sırdan kurşun ve ekşi gıda.
Lea, A. G. H. ve Piggott, J. R. (ed.) (2003): Fermented Beverage Production, 2. baskı. Kluwer Academic — alkol ve sirke mayalanması.
Katz, S. E. (2012): The Art of Fermentation. Chelsea Green Publishing — sirke, şrub ve oksimel.
Katz, S. E. (2012): The Art of Fermentation. Chelsea Green Publishing — kvas, boza, zencefilli gazoz, su kefiri, kombucha, pancar kvası.
Hancıoğlu, Ö. ve Karapınar, M. (1997): Microflora of Boza, a traditional fermented Turkish beverage. International Journal of Food Microbiology 35(3) — bozada mikroflora, asitlik ve alkol.
Centers for Disease Control and Prevention (1995): Unexplained Severe Illness Possibly Associated with Consumption of Kombucha Tea — Iowa, 1995. MMWR 44(48) — kombuchada dikkat.
U.S. FDA: Questions and Answers on Lead-Glazed Traditional Pottery — ekşi gıda ve sırdan kurşun.
Lea, A. G. H. ve Piggott, J. R. (ed.) (2003): Fermented Beverage Production, 2. baskı. Kluwer Academic — alkol mayalanması, karbondioksit ve şişede basınç.
Proulx, A. ve Nichols, L. (2003): Cider: Making, Using & Enjoying Sweet & Hard Cider, 3. baskı. Storey Publishing — elma şarabı çeşitleri, mayalanma, aktarma, köpüklü şarap.
Lea, A. G. H. ve Piggott, J. R. (ed.) (2003): Fermented Beverage Production, 2. baskı. Kluwer Academic — elma ve armut şarabı, sorbitol, kükürt dioksit.
Jackson, R. S. (2014): Wine Science: Principles and Applications, 4. baskı. Academic Press — maya, besin, H₂S, şarap bozuklukları.
Zoecklein, B. W., Fugelsang, K. C., Gump, B. H. ve Nury, F. S. (1995): Wine Analysis and Production. Chapman & Hall — şeker, yoğunluk ve SO₂ ölçümü.
NIOSH: Carbon dioxide — Immediately Dangerous to Life or Health (IDLH), 40.000 ppm (%4) — kapalı alanda CO₂ tehlikesi.
Regulation (EU) No 1308/2013 (tarım ürünleri ortak piyasa düzeni), Ek VII — şarap tanımı; Türkiye için yalnızca iyi uygulama örneği.
Jackson, R. S. (2014): Wine Science: Principles and Applications, 4. baskı. Academic Press — olgunluk, mayalanma, malolaktik fermantasyon, şarap kusurları.
Boulton, R. B., Singleton, V. L., Bisson, L. F. ve Kunkee, R. E. (1996): Principles and Practices of Winemaking. Chapman & Hall — kükürt dioksit, şıra çöktürme, cibre üstünde mayalanma.
Zoecklein, B. W., Fugelsang, K. C., Gump, B. H. ve Nury, F. S. (1995): Wine Analysis and Production. Chapman & Hall — şeker, asit ve serbest SO₂ ölçümü.
Commission Delegated Regulation (EU) 2019/934 (enolojik uygulamalar) — toplam SO₂ sınırları, şeker ve asit ekleme; Türkiye için iyi uygulama örneği.
Regulation (EU) No 1308/2013, Ek VII ve VIII — AB'de şarap tanımı ve enolojik uygulamalar; Türkiye için iyi uygulama örneği.
NIOSH: Carbon dioxide — Immediately Dangerous to Life or Health (IDLH), 40.000 ppm (%4) — mahzende CO₂.
Regulation (EU) 2019/787 (distile alkollü içeceklerin tanımı, sunumu ve etiketlenmesi) — meyve damıtıkları ve piyasada metanol sınırları; Türkiye için iyi uygulama örneği.
Commission Recommendation (EU) 2016/22 (çekirdekli meyve damıtıklarında etil karbamatın önlenmesi ve azaltılması) — çekirdek, mayşe saklama, hızlı damıtma, baş ve kuyruk ayırma.
Council Directive 92/83/EEC (alkol ve alkollü içeceklerde özel tüketim vergisi yapılarının uyumlaştırılması) — vergi ilkesi; Türkiye için örnek.
EFSA (2007): Ethyl carbamate and hydrocyanic acid in food and beverages. EFSA Journal 551 — çekirdekli meyve damıtıklarında hidrojen siyanür ve etil karbamat.
World Health Organization: Methanol poisoning outbreaks (bilgi notu) — metanol zehirlenmesi belirtileri ve acil tedavi.
Lea, A. G. H. ve Piggott, J. R. (ed.) (2003): Fermented Beverage Production, 2. baskı. Kluwer Academic — meyve mayşesi mayalanması ve damıtma.
T.C. Sağlık Bakanlığı, Ulusal Zehir Danışma Merkezi (UZEM 114) — zehirlenmede başvuru.

Yıl boyunca çiftlik mutfağı (29)

WHO ve FAO (2003): Diet, Nutrition and the Prevention of Chronic Diseases, WHO Technical Report Series 916. Cenevre — günde en az 400 g meyve ve sebze önerisi.
WHO (2006): Five Keys to Safer Food Manual. Cenevre — hijyen, pişirme, güvenli sıcaklık, çiğ yumurta ve süt.
Mabey, R. (2012): Food for Free, Collins — yabani ot toplama ve zehirli benzerler.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — sarımsaklı ve otlu yağ kuralları.
T.C. Sağlık Bakanlığı — Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve kene.
USDA Food Safety and Inspection Service: Leftovers and Food Safety ve Danger Zone (40 °F – 140 °F) — 2 saat, 32 °C üstünde 1 saat kuralı; pişmiş kanatlıda güvenli sıcaklık.
WHO (2006): Five Keys to Safer Food Manual. Cenevre — soğutma, ısıtma, çiğ yumurta ve süt.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — sebze haşlama ve dondurma.
WHO ve FAO (2003): Diet, Nutrition and the Prevention of Chronic Diseases, WHO Technical Report Series 916 — beslenmede meyve ve sebze.
USDA Food Safety and Inspection Service — pişmiş etin güvenli sıcaklığı ve saklanması.
U.S. Food and Drug Administration (2012): Bad Bug Book, 2. baskı — çiğ fasulyede fitohemaglutinin ve kaynatma gereği.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — lahana turşusu: tuz ve sıcaklığa göre fermantasyon süresi.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring, 2. baskı. Storey Publishing — patates, lahana, balkabağı ve elma saklama.
USDA Food Safety and Inspection Service: Keeping Food Safe During an Emergency — dolu dondurucu yaklaşık 48 saat, yarı dolu 24 saat tutar; yeniden dondurma.
U.S. Food and Drug Administration: riskli gruplar için filiz önerileri (sprouts) — çocuk, hamile ve yaşlılara pişmiş filiz.
International Commission on Trichinellosis — ette trişin kontrolü; tütsüleme ve kurutma güvenilir koruma değildir.
WHO (2006): Five Keys to Safer Food Manual. Cenevre — pişmiş yemeği soğutma ve ısıtma.
U.S. Environmental Protection Agency (EPA): Burn Wise — kuru odun, %20 altı nem, yakma ve duman.
U.S. Food and Drug Administration: sırlı seramik gıda kaplarında kurşun uyarıları.
USDA Food Safety and Inspection Service — güvenli sıcaklıklar (5–60 °C tehlike bölgesi) ve ısıtma.
U.S. Consumer Product Safety Commission (CPSC): Carbon Monoxide — CO dedektörleri ve zehirlenme belirtileri.
UNEP (2021): Food Waste Index Report 2021. Nairobi: United Nations Environment Programme — hanelerde yılda kişi başına yaklaşık 74 kg atılan gıda.
FAO (2011): Global Food Losses and Food Waste — Extent, Causes and Prevention. Roma — gıdanın yaklaşık üçte biri kaybolur ya da atılır.
USDA Food Safety and Inspection Service: Leftovers and Food Safety ve Molds on Food: Are They Dangerous? — 2 saatte soğutma, buzdolabında 3–4 gün, küf.
(AT) 1069/2009 sayılı hayvansal yan ürünler tüzüğü — AB'de çiftlik hayvanı yeminde mutfak atığı yasağı; Türkiye için yalnızca iyi uygulama örneği.
WHO ve FAO (2003): Diet, Nutrition and the Prevention of Chronic Diseases, WHO Technical Report Series 916. Cenevre — sebze, meyve ve çeşitli beslenme.
WHO (2006): Five Keys to Safer Food Manual. Cenevre — evde gıda güvenliği.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539 — düşük asitli kışlık, gücü bilinen sirke.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring, 2. baskı. Storey Publishing — mahzende stok.

Mahzen ve toprak çukur (28)

Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — sıcaklık, nem, saklama süresi, etilen.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — saklama grupları, mahzenler, toprak depolar, pratik yöntemler.
Kader, A. A. (ed.) (2002): Postharvest Technology of Horticultural Crops, 3. baskı. University of California, Agriculture and Natural Resources, Publication 3311 — solunum, su kaybı, etilen.
FAO (1989): Prevention of Post-Harvest Food Losses: Fruits, Vegetables and Root Crops. A Training Manual. Roma: FAO — ayıklama, taşıma, basit depolar.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — mahzen türleri, havalandırma, ev altı mahzenini bölme.
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — saklama koşulları ve depo havalandırması.
FAO (1989): Prevention of Post-Harvest Food Losses: Fruits, Vegetables and Root Crops. A Training Manual. Roma: FAO — basit depolar ve havalandırma.
WHO (2009): WHO Handbook on Indoor Radon: A Public Health Perspective. Cenevre: Dünya Sağlık Örgütü — mahzenlerde radon.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — toprak yığınları, çukurlar, gömülü variller, yatakta saklama.
FAO (1989): Prevention of Post-Harvest Food Losses: Fruits, Vegetables and Root Crops. A Training Manual. Roma: FAO — patates ve kök sebze için toprak yığınları (clamps).
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — saklama sıcaklığı ve nemi, solunum ve CO₂.
NIOSH (1987): A Guide to Safety in Confined Spaces. DHHS (NIOSH) Publication No. 87-113 — kapalı alan tehlikeleri, oksijen yetersizliği, kurtarma.
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — patates, kök sebzeler, kürleme, soğukta tatlanma.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — kum ve talaşta kök sebze, ev yöntemleri.
Kader, A. A. (ed.) (2002): Postharvest Technology of Horticultural Crops, 3. baskı. University of California, ANR Publication 3311 — saklama fizyolojisi, depo hastalıkları.
FAO (2009): New Light on a Hidden Treasure: International Year of the Potato 2008. Roma: FAO — beslenmede patates ve saklama.
EFSA (2015): Scientific Opinion on acrylamide in food. EFSA Journal 13(6): 4104 — akrilamid ve patatesin düşük sıcaklıkta saklanması.
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — lahana, soğan, sarımsak, kabak: koşullar ve süreler.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — hendekte lahana, çatı arasında soğan, sıcak odada kabak.
Kader, A. A. (ed.) (2002): Postharvest Technology of Horticultural Crops, 3. baskı. University of California, ANR Publication 3311 — soğan kurutma, kabak sertleştirme, soğuk zararı.
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — elma, armut, ayva: sıcaklık, nem, depo bozuklukları.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — evde meyve saklama, sarma, sebzeden ayırma.
Royal Horticultural Society (RHS): Apples and pears: harvesting and storing (rhs.org.uk) — evde saklama ve armut olgunlaştırma.
FAO ve WHO, Codex Alimentarius (2003): Code of Practice for the Prevention and Reduction of Patulin Contamination in Apple Juice — çürük meyve ve patulin.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — kış boyunca mahzen yönetimi, havalandırma, don, kemirgenler.
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — donma sıcaklıkları, yoğuşma, depo sanitasyonu.
Centers for Disease Control and Prevention (CDC): Clean Up After Rodents (cdc.gov) — kemirgen dışkısının güvenli temizliği.
FAO (1989): Prevention of Post-Harvest Food Losses: Fruits, Vegetables and Root Crops. A Training Manual. Roma: FAO — depo hijyeni ve kontrolü.

Kurutma (30)

National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Drying (Drying Fruits, Drying Vegetables, Drying Herbs) — sıcaklıklar, ön işlemler, kuruluk testleri, nem dengeleme ve pastörizasyon.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — kurutma bölümü.
Harrison, J. A. ve Andress, E. L. (2000): Preserving Food: Drying Fruits and Vegetables, FDNS-E-43-10. University of Georgia Cooperative Extension.
FAO: Fruit and Vegetable Processing (FAO Agricultural Services Bulletin 119, 1995) — kurutma ilkeleri, kurutucular ve ürün nemi.
Codex Alimentarius: Code of Practice for the Prevention and Reduction of Mycotoxin Contamination in Spices (CXC 78-2017) ve Code of Practice for the Prevention and Reduction of Aflatoxin Contamination in Dried Figs (CXC 65-2008).
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Drying Fruits (güneşte kurutma bölümü) ve Drying Vegetables — sıcaklık ve nem koşulları, çiy, dondurucuda ve fırında pastörizasyon.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — güneşte ve gölgede kurutma, dizme.
FAO: Fruit and Vegetable Processing (FAO Agricultural Services Bulletin 119, 1995) — güneşte kurutma ve kirlenmeye karşı koruma.
Codex Alimentarius: Code of Practice for the Prevention and Reduction of Aflatoxin Contamination in Dried Figs (CXC 65-2008) — incirin hasadı, ayıklanması ve kurutulması.
FAO: Fruit and Vegetable Processing (FAO Agricultural Services Bulletin 119, 1995) — kurutucu türleri, doğrudan ve dolaylı ısıtma, güneş kurutucuları.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Drying — elektrikli kurutucular, fırın, sıcaklıklar.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — kurutma ekipmanı.
EFSA (2008): Polycyclic Aromatic Hydrocarbons in Food, Scientific Opinion of the Panel on Contaminants in the Food Chain — dumandan gelen PAH.
WHO (2010): WHO Guidelines for Indoor Air Quality: Selected Pollutants — karbonmonoksit.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Drying Fruits — sıcaklıklar, çerçeve yükü, kabuk açma, nem dengeleme.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — türlere göre meyve kurutma, sorunlar.
FAO: Fruit and Vegetable Processing (FAO Agricultural Services Bulletin 119, 1995) — erik, kayısı ve üzüm kurutma, ürünü ayırma.
Codex Alimentarius: Code of Practice for the Prevention and Reduction of Aflatoxin Contamination in Dried Figs (CXC 65-2008).
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Drying Vegetables — buharda haşlama, sıcaklıklar, kuruluk testleri, nem dengeleme.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — sebze kurutma, yeniden ıslatma.
Codex Alimentarius: Code of Practice for the Prevention and Reduction of Mycotoxin Contamination in Spices (CXC 78-2017) — biberde küf ve mikotoksinler.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Drying Vegetables (mantar) ve Drying Herbs — sıcaklıklar, kuruluk testleri, pastörizasyon.
WHO (2003): WHO guidelines on good agricultural and collection practices (GACP) for medicinal plants — bitki hasadı ve kurutma.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — mantar ve bitki kurutma.
Flammer, R. ve Horak, E. (2003): Giftpilze – Pilzgifte. Schwabe — zehirli mantarlar, zehirlenme sendromları ve belirtilerin başlama zamanı.
T.C. Sağlık Bakanlığı: kene ve KKKA bilgilendirmesi; UZEM 114 Ulusal Zehir Danışma Merkezi.
National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia: Drying (Storing Dried Foods) — paketleme, sıcaklık, süreler, pastörizasyon.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — kuru gıda saklama.
Purdue University Extension, Department of Entomology: depo zararlıları broşürleri (Indianmeal Moth ve diğerleri) — Hint un güvesi, tanıma ve böcek ilaçsız mücadele.
WHO (2003): WHO guidelines on good agricultural and collection practices (GACP) for medicinal plants — kuru bitki depolama.

Tütsüleme ve tütsühane (28)

Sikorski, Z. E. ve Kołakowski, E. (2010): Smoking. Toldrá, F. (ed.), Handbook of Meat Processing içinde. Wiley-Blackwell — duman bileşimi, sıcaklıklar, PAH.
Marianski, S. ve Marianski, A. (2010): Home Production of Quality Meats and Sausages. Bookmagic — soğuk, ılık ve sıcak tütsü, tütsühaneler, nitritli tuz.
USDA FSIS: Smoking Meat and Poultry — oda ve et ortası sıcaklıkları.
EFSA (2008): Polycyclic Aromatic Hydrocarbons in Food, CONTAM paneli bilimsel görüşü — tütsülenmiş gıdada PAH.
AB Komisyonu Tüzüğü 2023/915, gıdalarda bulaşanların en yüksek miktarları — tütsülenmiş et ve balıkta benzo[a]piren ve PAH4 (Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneği).
Marianski, S. ve Marianski, A. (2010): Home Production of Quality Meats and Sausages. Bookmagic — ayrı ocaklı tütsühaneler, duman kanalı, duman jeneratörü.
Sikorski, Z. E. ve Kołakowski, E. (2010): Smoking. Toldrá, F. (ed.), Handbook of Meat Processing içinde. Wiley-Blackwell — duman sıcaklıkları ve donanım.
USDA FSIS: Smoking Meat and Poultry — sıcak tütsü güvenliği.
Sikorski, Z. E. ve Kołakowski, E. (2010): Smoking. Toldrá, F. (ed.), Handbook of Meat Processing içinde. Wiley-Blackwell — odun pirolizi, duman sıcaklıkları, duman bileşimi.
EFSA (2008): Polycyclic Aromatic Hydrocarbons in Food, CONTAM paneli bilimsel görüşü — PAH, benzo[a]piren, dört PAH toplamı.
AB Komisyonu Tüzüğü 2023/915, gıdalarda bulaşanların en yüksek miktarları — tütsülenmiş et ve balık sınırları (Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneği).
Marianski, S. ve Marianski, A. (2010): Home Production of Quality Meats and Sausages. Bookmagic — odun türleri, duman jeneratörleri, soğuk ve sıcak tütsü.
Toldrá, F. (2002): Dry-Cured Meat Products. Food & Nutrition Press — kuru etlerin tütsülenmesi ve kurutulması, ağırlık kaybı.
Marianski, S. ve Marianski, A. (2010): Home Production of Quality Meats and Sausages. Bookmagic — soğuk tütsü, sıcaklık, nem, duman düzeni.
Sikorski, Z. E. ve Kołakowski, E. (2010): Smoking. Toldrá, F. (ed.), Handbook of Meat Processing içinde. Wiley-Blackwell — soğuk tütsü ve kalite.
USDA FSIS: Smoking Meat and Poultry — tütsüleme güvenliği.
USDA FSIS: Smoking Meat and Poultry — oda sıcaklıkları, güvenli iç sıcaklıklar, soğutma.
USDA FSIS (2017): Appendix B: Compliance Guidelines for Cooling Heat-Treated Meat and Poultry Products (Stabilization) — iki adımlı soğutma.
Marianski, S. ve Marianski, A. (2010): Home Production of Quality Meats and Sausages. Bookmagic — sıcak tütsü, salamura, füme et ve sosis haşlama.
AB Tüzüğü 1333/2008 (gıda katkıları), AB Komisyonu Tüzüğü 2023/2108 değişikliğiyle — et ürünlerinde nitrit (Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneği).
FDA: Fish and Fishery Products Hazards and Controls Guidance, 4. baskı ve ekleri — sıcak tütsülü balık (63 °C, 30 dk), parazit ve dondurma, tip E botulizm, histamin.
AB Tüzüğü 853/2004, Ek III, Bölüm VIII — soğuk tütsüden önce balığın parazite karşı dondurulması (Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneği).
Fox, P. F., Guinee, T. P., Cogan, T. M. ve McSweeney, P. L. H. (2017): Fundamentals of Cheese Science, 2. baskı. Springer — tütsülü peynirler.
Marianski, S. ve Marianski, A. (2010): Home Production of Quality Meats and Sausages. Bookmagic — balık tütsüleme, salamuralar.
IARC (2015): Red Meat and Processed Meat, IARC Monographs Vol. 114 — işlenmiş et, grup 1 kanserojen.
AB Komisyonu Tüzüğü 2023/915, gıdalarda bulaşanların en yüksek miktarları — tütsülenmiş et ve balıkta PAH (Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneği).
AB Tüzüğü 1333/2008 (gıda katkıları), AB Komisyonu Tüzüğü 2023/2108 değişikliğiyle — nitritler (Türkiye için bağlayıcı değil).
USDA FSIS: Smoking Meat and Poultry ve Ham and Food Safety — saklama ve süreler.

Tuzlama ve salamura (30)

Marianski, S. ve Marianski, A. (2010): Home Production of Quality Meats and Sausages. Bookmagic — tuzlama çeşitleri, nitritli tuz, dengeli tuzlama.
Toldrá, F. (ed.) (2010): Handbook of Meat Processing. Wiley-Blackwell — ette tuz ve nitritin rolü.
U.S. Food and Drug Administration (2020): Fish and Fishery Products Hazards and Controls Guidance, 4. baskı — su fazındaki tuz, E tipi botulizm, parazitler, histamin.
World Health Organization (2012): Guideline: Sodium intake for adults and children — günde 5 g'dan az tuz önerisi.
National Center for Home Food Preservation (University of Georgia) — tuzlama, salamura ve evde işlemenin güvenliği.
Komisyon Tüzüğü (AB) 2023/2108, 1333/2008 sayılı Tüzüğün II. Ekinin nitrit ve nitratlar (E 249–E 252) yönünden değiştirilmesi — eklenecek en yüksek nitrit miktarları; Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneği.
Marianski, S. ve Marianski, A. (2010): Home Production of Quality Meats and Sausages. Bookmagic — dengeli kuru tuzlama, kalınlığa göre süre, nitritli tuz.
Toldrá, F. (ed.) (2010): Handbook of Meat Processing. Wiley-Blackwell — kuru tuzlama, tuz dengeleme, ağırlık kaybı.
USDA FSIS: Safe Minimum Internal Temperature Chart — kanatlı için güvenli sıcaklık (74 °C).
EFSA ve ECDC: yıllık European Union One Health Zoonoses Report — Avrupa'da trişinoz, Salmonella ve Campylobacter.
Komisyon Tüzüğü (AB) 2023/2108 — et ürünlerinde eklenecek en yüksek nitrit miktarları; Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneği.
Marianski, S. ve Marianski, A. (2010): Home Production of Quality Meats and Sausages. Bookmagic — dengeli salamura, enjeksiyon, nitritli tuz.
Toldrá, F. (ed.) (2010): Handbook of Meat Processing. Wiley-Blackwell — salamura, enjeksiyon, haşlanmış jambon.
USDA FSIS: Ham and Food Safety ve Safe Minimum Internal Temperature Chart — haşlanmış jambon, et ve kanatlı sıcaklıkları.
USDA FSIS: Mechanically Tenderized Beef — iğne batırılmış etin neden ortasına kadar ısıl işlem istediği.
Kindstedt, P. (2005): American Farmstead Cheese. Chelsea Green — salamura, salamurada kalsiyum ve asitlik, peynir kusurları.
Fox, P. F., Guinee, T. P., Cogan, T. M. ve McSweeney, P. L. H. (2017): Fundamentals of Cheese Science, 2. baskı. Springer — peynirin tuzlanması, salamura peynirler.
Tamime, A. Y. (ed.) (2006): Brined Cheeses. Blackwell — feta, beyaz peynirler, salamura ve olgunlaşma.
EFSA ve ECDC: yıllık European Union One Health Zoonoses Report — listeriyoz ve peynirler.
U.S. Food and Drug Administration (2020): Fish and Fishery Products Hazards and Controls Guidance, 4. baskı — histamin, parazit ve dondurma, E tipi botulizm, su fazında tuz, içi çıkarılmamış tuzlu balık.
Tüzük (AT) 853/2004, Ek III, Bölüm VIII — çiğ ya da hafif işlenmiş yenecek balığın dondurulması (parazit); Türkiye için bağlayıcı değil, iyi uygulama örneği.
EFSA Panel on Biological Hazards (2010): Scientific Opinion on risk assessment of parasites in fishery products. EFSA Journal 8(4):1543.
Codex Alimentarius: Standard for Salted Fish and Dried Salted Fish of the Gadidae Family of Fishes (CXS 167-1989) — tuzlu ve kurutulmuş morina.
National Center for Home Food Preservation (University of Georgia): So Easy to Preserve, 6. baskı — sebzenin tuzlanması ve fermantasyonu, güvenlik.
U.S. Food and Drug Administration (2020): Fish and Fishery Products Hazards and Controls Guidance — botulizmi frenleyen su fazı tuzu (ilke sebze için de geçerli).
World Health Organization (2012): Guideline: Sodium intake for adults and children — günde 5 g'dan az tuz.
Codex Alimentarius: General Principles of Food Hygiene (CXC 1-1969, 2020 revizyonu) — HACCP, kontrol noktaları, sınırlar ve düzeltici önlemler.
World Health Organization (2018): Botulism, bilgi notu — belirtiler, tedavi, önleme.
U.S. Food and Drug Administration (2020): Fish and Fishery Products Hazards and Controls Guidance, 4. baskı — histamin, parazitler, E tipi botulizm.
EFSA ve ECDC: yıllık European Union One Health Zoonoses Report — listeriyoz, trişinoz, Salmonella, botulizm.

Fermantasyon ve turşu (35)

Katz, S. E. (2012): The Art of Fermentation. Chelsea Green Publishing — sebzede süt asidi fermantasyonu, kaplar, ağırlık, kahm mayası.
Hutkins, R. W. (2019): Microbiology and Technology of Fermented Foods, 2. baskı. Wiley-Blackwell — lahana fermantasyonunun evreleri ve süt asidi bakterileri.
Breidt, F., McFeeters, R. F., Pérez-Díaz, I. ve Lee, C.-H. (2013): Fermented Vegetables. İçinde: Doyle, M. P. ve Buchanan, R. L. (ed.), Food Microbiology: Fundamentals and Frontiers, 4. baskı. ASM Press — tuz, sıcaklık, pH ve güvenlik.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 6: Preparing and Canning Fermented and Pickled Foods. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — lahana ve salatalıkta tuz, sıcaklık ve süre.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — fermente sebzede ekipman ve saklama.
U.S. FDA: Questions and Answers on Lead-Glazed Traditional Pottery — ekşi gıda ve sırdaki kurşun.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 6: Preparing and Canning Fermented and Pickled Foods. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — %2–2,5 tuz, lahanada sıcaklık ve süre, kavanozda işlem.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — lahana turşusu, sorunlar ve saklama.
Katz, S. E. (2012): The Art of Fermentation. Chelsea Green Publishing — fıçıda lahana, kaplar, ağırlık, kahm mayası.
Hutkins, R. W. (2019): Microbiology and Technology of Fermented Foods, 2. baskı. Wiley-Blackwell — lahana fermantasyonunun seyri, tuz ve sıcaklığın etkisi.
Steinkraus, K. H. (ed.) (1996): Handbook of Indigenous Fermented Foods, 2. baskı. Marcel Dekker — geleneksel fermente sebzeler.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 6: Preparing and Canning Fermented and Pickled Foods. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — fermente salatalık, salamura, sıcaklık, fermente salatalıkta banyo.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — fermente salatalıkta çıtırlık ve sorunlar.
Breidt, F., McFeeters, R. F., Pérez-Díaz, I. ve Lee, C.-H. (2013): Fermented Vegetables. İçinde: Food Microbiology: Fundamentals and Frontiers, 4. baskı. ASM Press — salatalığın yumuşaması, tuz ve enzimler.
Katz, S. E. (2012): The Art of Fermentation. Chelsea Green Publishing — tanenler (vişne, asma, meşe yaprağı), şalgam turşusu, karışık sebze.
Katz, S. E. (2012): The Art of Fermentation. Chelsea Green Publishing — turşu suyu, fermente sebze suları, kepek ekşisi.
World Health Organization (2012): Guideline: Sodium intake for adults and children. WHO, Cenevre — günde 5 g'dan az tuz önerisi.
EFSA Panel on Biological Hazards (2011): Scientific Opinion on risk based control of biogenic amine formation in fermented foods. EFSA Journal 9(10):2393 — fermente gıdada histamin ve tiramin.
Hutkins, R. W. (2019): Microbiology and Technology of Fermented Foods, 2. baskı. Wiley-Blackwell — sebze sularının fermantasyonu ve başlatıcının rolü.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 6. National Center for Home Food Preservation (NCHFP) — lahana suyunun bileşimi ve fermente sebze kuralları.
Katz, S. E. (2012): The Art of Fermentation. Chelsea Green Publishing — pancar kvası, sebze içecekleri, ikinci doldurma.
Hutkins, R. W. (2019): Microbiology and Technology of Fermented Foods, 2. baskı. Wiley-Blackwell — sebzede süt asidi fermantasyonu, tuz ve sıcaklığın rolü.
Steinkraus, K. H. (ed.) (1996): Handbook of Indigenous Fermented Foods, 2. baskı. Marcel Dekker — geleneksel fermente sebze içecekleri (şalgam ve benzerleri).
EFSA Panel on Biological Hazards (2011): Scientific Opinion on risk based control of biogenic amine formation in fermented foods. EFSA Journal 9(10):2393 — histamin ve tiramin.
World Health Organization (2012): Guideline: Sodium intake for adults and children — günde 5 g'dan az tuz önerisi.
Tamime, A. Y. (ed.) (2006): Fermented Milks. Blackwell Publishing — kefir, mezofil ekşi sütler, yayık ayranı.
Farnworth, E. R. (ed.) (2008): Handbook of Fermented Functional Foods, 2. baskı. CRC Press — kefir taneleri, mikroflora, kefirde alkol.
Codex Alimentarius: Standard for Fermented Milks (CXS 243-2003) — kefir, ekşi süt ve ayran tanımları.
Katz, S. E. (2012): The Art of Fermentation. Chelsea Green Publishing — kefir tanesi bakımı, tarhana.
Carroll, R. (2002): Home Cheese Making, 3. baskı. Storey Publishing — mezofil kültürler, yayık ayranı.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 6: Preparing and Canning Fermented and Pickled Foods. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — lahana ve salatalık sorunları, ne zaman atılır.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — fermente sebzede sorun tablosu.
Breidt, F., McFeeters, R. F., Pérez-Díaz, I. ve Lee, C.-H. (2013): Fermented Vegetables. İçinde: Food Microbiology: Fundamentals and Frontiers, 4. baskı. ASM Press — sümük yapan bakteriler, pembe lahana, yumuşama, güvenlik.
World Health Organization (2006): Five Keys to Safer Food Manual — gıda hijyeni ve saklama.
Katz, S. E. (2012): The Art of Fermentation. Chelsea Green Publishing — kahm mayası, yüzeyde küf.

Yağ, zeytinyağı, bal ve şeker (35)

USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — botulizm, pH 4,6 sınırı, havasız gıda.
Leistner, L. ve Gorris, L. G. M. (1995): Food preservation by hurdle technology. Trends in Food Science & Technology 6 — bozulmaya karşı çoklu engel (baraj) ilkesi.
WHO: Botulism, bilgi notu — botulizmin kaynakları, belirtileri ve önlenmesi.
Shahidi, F. (ed.) (2005): Bailey's Industrial Oil and Fat Products, 6. baskı. Wiley — yağların oksidasyonu ve acıması.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — saklama, dondurma, kiler.
USDA FSIS: Shelf-Stable Food Safety ve Safe Minimum Internal Temperatures — etin güvenli sıcaklıkları ve buzdolabı dışında saklama.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 5: Preparing and Canning Poultry, Red Meats, and Seafoods. NCHFP, University of Georgia — kavanozda etin neden yalnızca basınçla sterilize edildiği.
Peck, M. W. (2006): Clostridium botulinum and the safety of minimally heated, chilled foods: an emerging issue? Journal of Applied Microbiology 101 — düşük sıcaklıkta botulizm üremesi, tuzun ve soğutmanın rolü.
WHO: Botulism, bilgi notu — zehrin pişirmeyle parçalanması.
Toldrá, F. (ed.) (2010): Handbook of Meat Processing. Wiley-Blackwell — et ürünlerinin tuzlanması, ısıl işlemi ve saklanması.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 6: Preparing and Canning Fermented Foods and Pickled Vegetables (Marinated Whole Mushrooms). NCHFP, University of Georgia — marine mantar tarifi ve banyo süreleri.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — otlu yağlar ve yağda sebze.
University of California, Agriculture and Natural Resources: Garlic: Safe Methods to Store, Preserve, and Enjoy — yağda sarımsak.
U.S. FDA: 21 CFR 133 (Cheeses and related cheese products) — pastörize edilmemiş süt peyniri için 60 günlük olgunlaşma kuralı.
WHO: Listeriosis, bilgi notu — risk grupları ve gıdalar.
Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliği — balın tanımı ve katkı yasağı.
Konsey Direktifi 2001/110/EC (AB, iyi uygulama örneği) — balın tanımı ve katkı yasağı.
Tüzük (AB) No 1169/2011 (AB, iyi uygulama örneği) ve Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği — ad, içindekiler, içerik miktarı ve alerjenler (kuruyemişler).
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 2: Selecting, Preparing and Canning Fruit and Fruit Products. NCHFP, University of Georgia — şurupta şekerin bir kısmı yerine bal.
Codex Alimentarius: Code of Practice for the Prevention and Reduction of Aflatoxin Contamination in Tree Nuts (CXC 59-2005) — kuruyemişlerde kurutma ve küf.
American Academy of Pediatrics: bal ve bebek botulizmi; küçük çocuklarda kuruyemiş ve boğulma.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 6 ve Guide 7. NCHFP, University of Georgia — gıda kireci (pickling lime) kullanımı ve durulama; tatlı ürünlerde banyo.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — şekerlenmiş meyve ve kabuk, şuruplar.
Codex Alimentarius: Standard for Jams, Jellies and Marmalades (CXS 296-2009) — şekerli meyve ürünlerinde çözünür madde (°Brix).
Jay, J. M., Loessner, M. J. ve Golden, D. A. (2005): Modern Food Microbiology, 7. baskı. Springer — şekerli gıdalarda su aktivitesi ve mikrop üreme sınırları.
Shahidi, F. (ed.) (2005): Bailey's Industrial Oil and Fat Products, 6. baskı. Wiley — hayvansal yağların eritilmesi, bileşimi ve oksidasyonu, duman noktaları.
USDA FSIS: Shelf-Stable Food Safety — yağların buzdolabı dışında saklanması.
NFPA 10: Standard for Portable Fire Extinguishers — yağ yangınları için K/F sınıfı söndürücüler.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO): Burns — yanıklarda ilk yardım.
RSPB (Royal Society for the Protection of Birds): kışın kuşların iç yağıyla beslenmesi önerileri — tuzsuz, filesiz, tava yağı değil.
WHO: Botulism, bilgi notu — kaynaklar, belirtiler, işaretlere kadar geçen süre, zehrin pişirmeyle parçalanması.
U.S. CDC: Botulism — belirtiler, bebek botulizmi ve şüpheli gıdanın işlenmesi, 1 : 5 çamaşır suyu karışımı dahil.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Guide 1 ve Guide 5. NCHFP, University of Georgia — basınçlı tencere, et, tavuk, et yemeği ve et suyu süreleri.
USDA FSIS: Food Safety in a Power Outage ve Safe Minimum Internal Temperatures — elektriksiz dondurucu ve buzdolabı, güvenli sıcaklıklar.
Codex Alimentarius: Code of Practice for the Prevention and Reduction of Aflatoxin Contamination in Tree Nuts (CXC 59-2005).

Tahıl ve un depolama (31)

FAO (1994): Grain storage techniques: Evolution and trends in developing countries. FAO Agricultural Services Bulletin 109 — nem, sıcaklık, denge nemi, depo zararlıları.
FAO (2011): Rural structures in the tropics: design and development. Roma: FAO — tane depoları, havalandırma, nem göçü.
Hagstrum, D. W., Phillips, T. W. ve Cuperus, G. (ed.) (2012): Stored Product Protection. Kansas State University Research and Extension, S156 — depo böcekleri, kontrol, gelişme sıcaklıkları, güvenli saklama süresi.
Logsdon, G. (2009): Small-Scale Grain Raising, 2. baskı. Chelsea Green — küçük çiftlikte tane saklama.
U.S. OSHA: Grain Handling — ambar ve silolarda gömülme tehlikesi.
FAO (2011): Rural structures in the tropics: design and development. Roma: FAO — tane depoları, mısır serenderleri, kemirgen koruması, yükler.
FAO (1994): Grain storage techniques: Evolution and trends in developing countries. FAO Agricultural Services Bulletin 109 — geleneksel depolar, serender ve ambarlar.
Logsdon, G. (2009): Small-Scale Grain Raising, 2. baskı. Chelsea Green — çiftlikte mısır serenderi ve küçük ambar.
Midwest Plan Service: Grain Drying, Handling and Storage Handbook (MWPS-13). Iowa State University — hacim ağırlıkları, duvar ve zemin yükleri.
U.S. OSHA: Grain Handling — tane depolarında gömülme.
FAO (1994): Grain storage techniques: Evolution and trends in developing countries. FAO Agricultural Services Bulletin 109 — kaplar, çuvallar, hermetik saklama.
Murdock, L. L., Margam, V., Baoua, I., Balfe, S. ve Shade, R. E. (2012): Death by desiccation: Effects of hermetic storage on cowpea bruchids. Journal of Stored Products Research 49 — böceklerin hermetik kaplarda nasıl öldüğü.
Purdue University: Purdue Improved Crop Storage (PICS) — tane ve bakliyat için çok katlı hermetik çuvallar.
Hagstrum, D. W., Phillips, T. W. ve Cuperus, G. (ed.) (2012): Stored Product Protection. Kansas State University, S156 — böceğe dayanıklı ambalaj.
CDC (Centers for Disease Control and Prevention): Clean Up After Rodents ve Seal Up! Trap Up! Clean Up! — açıklık kapatma, kapanlar, dışkı ve yuvanın ıslak temizliği.
WHO (2011): Leptospirosis: an emerging public health problem. Weekly Epidemiological Record — leptospiroz ve kemirgenler.
FAO (2011): Rural structures in the tropics: design and development. Roma — tane depolarının kemirgen koruması, tablalar.
Buckle, A. P. ve Smith, R. H. (ed.) (2015): Rodent Pests and Their Control, 2. baskı. CABI — fare ve sıçan biyolojisi, zarar, kapanlar, ikincil zehirlenme.
Hagstrum, D. W., Phillips, T. W. ve Cuperus, G. (ed.) (2012): Stored Product Protection. Kansas State University Research and Extension, S156 — böcek teşhisi, gelişme sıcaklıkları, kontrol, dondurma ve ısı, diyatome toprağı.
Rees, D. (2004): Insects of Stored Products. CSIRO Publishing — tane ve un böceklerinin biyolojisi ve teşhisi.
Subramanyam, Bh. ve Hagstrum, D. W. (ed.) (2000): Alternatives to Pesticides in Stored-Product IPM. Kluwer Academic — hermetik saklama, değiştirilmiş atmosfer, diyatome toprağı, ısı ve soğuk.
FAO (1994): Grain storage techniques: Evolution and trends in developing countries. FAO Agricultural Services Bulletin 109 — geleneksel yöntemler (kül, yağ, kum).
Hoseney, R. C. (1994): Principles of Cereal Science and Technology, 2. baskı. AACC, St. Paul — tane lipitleri, tam unun acıması, unun olgunlaşması.
Kent, N. L. ve Evers, A. D. (1994): Kent's Technology of Cereals, 4. baskı. Woodhead — un tipleri, nem ve un saklama.
U.S. FDA: Handling Flour Safely: What You Need to Know — çiğ un ve çiğ hamur.
Rees, D. (2004): Insects of Stored Products. CSIRO Publishing — unda un böcekleri, güveler ve akarlar.
Hagstrum, D. W., Phillips, T. W. ve Cuperus, G. (ed.) (2012): Stored Product Protection. Kansas State University, S156 — işlenmiş ürünlerin böcekten korunması.
FAO (1994): Grain storage techniques: Evolution and trends in developing countries. FAO Agricultural Services Bulletin 109 — stoklar, depo kayıpları, tanelerin hacim ağırlığı.
FAO (2011): Global food losses and food waste: extent, causes and prevention. Roma — depolamada tane kayıpları.
McDonald, P., Edwards, R. A., Greenhalgh, J. F. D. ve diğerleri (2011): Animal Nutrition, 7. baskı. Pearson — hayvanların kesif yem ihtiyacı.
Logsdon, G. (2009): Small-Scale Grain Raising, 2. baskı. Chelsea Green — küçük çiftlikte eve ve hayvanlara ne kadar tane gerekir.

Elektriksiz soğutma (31)

USDA Food Safety and Inspection Service: Danger Zone (40 °F – 140 °F) ve Leftovers and Food Safety — tehlikeli bölge, 2 saat kuralı ve 32 °C üstünde 1 saat.
U.S. Food and Drug Administration: Food Code (2022) — pişmiş yemeğin iki adımda soğutulması (60 → 21 °C 2 saatte, → 5 °C 4 saatte daha).
WHO (2006): Five Keys to Safer Food Manual. Cenevre: Dünya Sağlık Örgütü — sıcaklık, süre, artıklar, risk grupları.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — serin kilerler, toprak sıcaklığı, doğal soğutma.
FAO (1989): Prevention of Post-Harvest Food Losses: Fruits, Vegetables and Root Crops. A Training Manual. Roma: FAO — buharlaşmalı soğutma ve basit depolar.
Cummings, R. O. (1949): The American Ice Harvests: A Historical Study in Technology, 1800–1918. Berkeley: University of California Press — doğal buzun kesilmesi, dizilmesi ve saklanması.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — serin kilerler ve doğal soğutma.
U.S. Food and Drug Administration: Food Code (2022) — gıdayla temas eden buz içme suyundan olmalı; gıda 5 °C ve altında saklanmalı.
WHO (2006): Five Keys to Safer Food Manual. Cenevre: Dünya Sağlık Örgütü — sıcaklık ve temiz su.
U.S. FDA: Grade "A" Pasteurized Milk Ordinance — çiğ sütün çiftlikte soğutma süre ve sıcaklıkları.
WHO (2017): Guidelines for Drinking-water Quality, 4. baskı ve eki. Cenevre: Dünya Sağlık Örgütü — kaynak ve kuyunun kirlenmeden korunması.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — kaynak evleri ve suyla soğutma.
U.S. Occupational Safety and Health Administration (OSHA): kapalı alana giriş kuralları (Permit-Required Confined Spaces, 29 CFR 1910.146) — alt sınır olarak %19,5 oksijen.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmeleri — kene önlemleri.
Rolex Awards for Enterprise (2000): Mohammed Bah Abba projesi, „pot-in-pot“ soğutucu (zeer), kuzey Nijerya — ilke ve elde edilen sebze süreleri.
Practical Action (eski adıyla ITDG): Evaporative Cooling ve Clay Pot Cooler teknik notları — yapım, ölçüler, bakım.
FAO (1989): Prevention of Post-Harvest Food Losses: Fruits, Vegetables and Root Crops. A Training Manual. Roma: FAO — buharlaşmalı soğutma, nem ve sebzede su kaybı.
Indian Agricultural Research Institute (IARI), Yeni Delhi: Pusa Zero Energy Cool Chamber — ıslak kumlu çift duvarlı tuğla sandık.
U.S. FDA: geleneksel sırlı seramikte kurşun uyarıları (Lead in Food, Foodwares, and Dietary Supplements).
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — serin kilerler, pencere sandıkları, havalandırma.
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — saklama sıcaklığı ve nem.
USDA Food Safety and Inspection Service: Refrigeration and Food Safety — bozulabilir gıda için sınır 4 °C (40 °F).
WHO (2006): Five Keys to Safer Food Manual. Cenevre: Dünya Sağlık Örgütü — gıdanın soğukta saklanması, çiğ ve pişmişin ayrılması.
Stull, R. (2011): „Wet-Bulb Temperature from Relative Humidity and Air Temperature“. Journal of Applied Meteorology and Climatology 50 (11), 2267–2269 — yaş termometre tablosunun formülü.
FAO (1989): Prevention of Post-Harvest Food Losses: Fruits, Vegetables and Root Crops. A Training Manual. Roma: FAO — hasat sonrası sebze soğutma, buharlaşma.
Kader, A. A. (ed.) (2002): Postharvest Technology of Horticultural Crops, 3. baskı. University of California, Agriculture and Natural Resources, Publication 3311 — hasat sonrası soğutma, nem ve su kaybı.
Practical Action (eski adıyla ITDG): Evaporative Cooling teknik notu — kömürlü soğutucu ve ıslak çuvallı dolaplar.
USDA Food Safety and Inspection Service: Keeping Food Safe During an Emergency ve A Consumer's Guide to Food Safety: Severe Storms and Hurricanes — elektriksiz dondurucu (dolu 36–48 saat, yarı dolu 24 saat), buzdolabı 4 saat, yeniden dondurma.
USDA Food Safety and Inspection Service: Danger Zone (40 °F – 140 °F) — 2 saat kuralı ve 32 °C üstünde 1 saat.
WHO (2006): Five Keys to Safer Food Manual. Cenevre: Dünya Sağlık Örgütü — pişirme, soğutma ve ısıtma.
U.S. FDA: Food Code (2022) — iki adımlı soğutma ve yemeğin 57–60 °C üstünde sıcak tutulması.

Kiler takvimi (28)

USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — kışlık güvenliği, süreler, kavanoz başına miktarlar.
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — sebze ve meyve saklama koşulları ve süreleri.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — ailenin kış stoku planı.
World Health Organization (2003): Diet, Nutrition and the Prevention of Chronic Diseases, WHO Technical Report Series 916 — günde en az 400 g meyve ve sebze.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. National Center for Home Food Preservation (NCHFP), University of Georgia — kışlık hazırlığının süreleri ve yöntemleri.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — mevsimsel işleme planı.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — mevsime göre hasat ve mahzene alma.
Proctor, D. L. (ed.) (1994): Grain Storage Techniques: Evolution and Trends in Developing Countries. FAO Agricultural Services Bulletin 109. Roma: FAO — nem, soğutma ve tane kontrolü.
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — taze sebze ve meyve süreleri.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. NCHFP, University of Georgia — kavanoz süresi ve bozulma işaretleri.
USDA Food Safety and Inspection Service: Freezing and Food Safety (fsis.usda.gov) — dondurucuda güvenlik ve kalite.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — kuru, fermente ve dondurulmuş gıda süreleri.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — mahzen stoklarının tüketim sırası.
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — tür ve çeşide göre süre.
USDA Food Safety and Inspection Service: Freezing and Food Safety ve Food Safety During Power Outages (fsis.usda.gov) — dondurucu ve elektrik kesintisi.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — kavanoz ve kuru gıda rotasyonu.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — evde saklama yerleri, mahzen, raflar.
Gross, K. C., Wang, C. Y. ve Saltveit, M. (ed.) (2016): The Commercial Storage of Fruits, Vegetables, and Florist and Nursery Stocks. USDA, Agriculture Handbook 66 — koşullar ve etilen.
Centers for Disease Control and Prevention (CDC): Clean Up After Rodents (cdc.gov) — kemirgen dışkısının güvenli temizliği.
Proctor, D. L. (ed.) (1994): Grain Storage Techniques: Evolution and Trends in Developing Countries. FAO Agricultural Services Bulletin 109. Roma: FAO — tane kapları ve koruma.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. NCHFP, University of Georgia — kavanoz ve parti işaretleme.
FAO (2019): The State of Food and Agriculture 2019: Moving Forward on Food Loss and Waste Reduction. Roma: FAO — gıda kayıplarının ölçümü ve nedenleri.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — mahzen stok kaydı.
USDA Food Safety and Inspection Service: Freezing and Food Safety (fsis.usda.gov) — dondurucuda işaretleme ve süreler.
USDA (2015): Complete Guide to Home Canning, Agriculture Information Bulletin No. 539. NCHFP, University of Georgia — kışlık için miktar ve alım planı.
Andress, E. L. ve Harrison, J. A. (2014): So Easy to Preserve, 6. baskı. University of Georgia Cooperative Extension — aile stoklarının planı.
FAO (2019): The State of Food and Agriculture 2019: Moving Forward on Food Loss and Waste Reduction. Roma: FAO — evde gıda kayıpları.
Bubel, M. ve Bubel, N. (1991): Root Cellaring: Natural Cold Storage of Fruits and Vegetables, 2. baskı. Storey Publishing — stokların yıllık değerlendirmesi.

Yakacak ve odun (33)

Krajnc, N. (2015): Wood Fuels Handbook. FAO — odun yakıtı ölçüleri, ısıl değer ve nem.
USDA Forest Service, Forest Products Laboratory (2010): Wood Handbook: Wood as an Engineering Material, böl. 4 — ağaç türlerinin yoğunluğu ve su içeriği.
U.S. EPA, Burn Wise: kuru odun yakma ve nem ölçer önerileri.
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Orman Genel Müdürlüğü (OGM): yakacak odun satışı, ster ve nakliye tezkeresi.
FAO (2018): The State of the World's Forests 2018. Roma: FAO — sürdürülebilir orman işletmeciliği.
Matthews, J. D. (1989): Silvicultural Systems. Oxford University Press — baltalıklar, idare süreleri ve kesim sistemleri.
Smith, D. M., Larson, B. C., Kelty, M. J., Ashton, P. M. S. (1997): The Practice of Silviculture: Applied Forest Ecology, 9. baskı. Wiley — aralama, ağaç seçimi ve yenileme.
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Orman Genel Müdürlüğü (OGM); 6831 sayılı Orman Kanunu — devlet ormanları, özel orman, köylü hakları ve izinler.
T.C. Millî Savunma Bakanlığı, Mayın Faaliyet Merkezi (TURMAC): mayınlı alanlar ve bildirim.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi (KKKA) — keneden korunma ve kenenin çıkarılması.
European Agency for Safety and Health at Work (EU-OSHA): ormancılıkta ve motorlu testereyle çalışmada güvenlik (iyi uygulama örneği olarak).
HSE (Health and Safety Executive, Birleşik Krallık): Chainsaws at work (INDG317) — donanım, geri tepme ve eğitim.
OSHA (ABD): Logging eTool — ağaç devirme, kaçış yolları, askıda ağaçlar.
ILO (1998): Safety and health in forestry work. An ILO code of practice. Cenevre: Uluslararası Çalışma Örgütü.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi ve keneden korunma.
USDA Forest Service, Forest Products Laboratory (2010): Wood Handbook: Wood as an Engineering Material, böl. 4 ve 13 — odunda su ve kurutma.
Krajnc, N. (2015): Wood Fuels Handbook. FAO — nem, kurutma ve yakacağın saklanması.
U.S. EPA, Burn Wise: Split, Stack, Cover, Store ve odun nem ölçer önerileri.
U.S. EPA, Burn Wise: yakma, soba seçimi ve güvenlik önerileri.
Krajnc, N. (2015): Wood Fuels Handbook. FAO — odun yanması ve ocak verimi.
U.S. Department of Energy, Energy Saver: Wood and Pellet Heating — ocak seçimi ve boyutlandırma.
Avrupa standartları EN 13240 ve EN 16510 (TS EN karşılıkları), katı yakıtlı ev ocakları — anma gücü ve verimin ölçülme şekli (iyi uygulama örneği olarak).
T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı: ısınmadan kaynaklanan hava kirliliği ve yakıt kuralları.
WHO (2010): WHO Guidelines for Indoor Air Quality: Selected Pollutants. Kopenhag: WHO Avrupa Bölge Ofisi — karbonmonoksit.
U.S. CDC: Carbon Monoxide Poisoning — belirtiler, kaynaklar ve önleme.
NFPA 211: Standard for Chimneys, Fireplaces, Vents, and Solid Fuel-Burning Appliances — baca kontrolü ve temizliği.
EN 50291: konutlarda karbonmonoksit algılayan elektrikli cihazlar standardı.
T.C. Sağlık Bakanlığı; UZEM (Ulusal Zehir Danışma Merkezi, 114): karbonmonoksit zehirlenmesi.
Krajnc, N. (2015): Wood Fuels Handbook. FAO — odun yakıtı tedarik zinciri, ölçüler ve kurutma.
USDA Forest Service, Forest Products Laboratory (2010): Wood Handbook: Wood as an Engineering Material — odun özellikleri ve kurutma.
U.S. EPA, Burn Wise — kuru odun yakma ve güvenlik.
HSE (Health and Safety Executive, Birleşik Krallık): Chainsaws at work (INDG317) — testere işinin örgütlenmesi.
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Orman Genel Müdürlüğü (OGM): yakacak odun, damga ve nakliye tezkeresi.

Enerji (32)

Avrupa Komisyonu, Ortak Araştırma Merkezi (JRC): PVGIS — Photovoltaic Geographical Information System, konuma göre güneş paneli üretimi için ücretsiz araç.
T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı: Güneş Enerjisi Potansiyel Atlası (GEPA).
U.S. Department of Energy, Energy Saver: Estimating Appliance and Home Electronic Energy Use — cihaz tüketiminin güç ve çalışma saatinden hesaplanması.
Krajnc, N. (2015): Wood Fuels Handbook. FAO — odun yakıtlarının ısıl değeri (H60-01 ile uyumlu).
Avrupa Birliği: Enerji etiketlemesi hakkında (AB) 2017/1369 sayılı Tüzük — cihaz enerji etiketleri (iyi uygulama örneği; Türkiye'deki karşılığını kontrol et).
Avrupa Komisyonu, Ortak Araştırma Merkezi (JRC): PVGIS — Photovoltaic Geographical Information System — konuma, eğime ve yöne göre aylık ve yıllık üretim.
IEC 61215 ve IEC 61730: fotovoltaik modüllerin kalite ve güvenliği için uluslararası standartlar.
U.S. Department of Energy, Energy Saver: Planning a Home Solar Electric System ve Off-Grid or Stand-Alone Renewable Energy Systems.
National Renewable Energy Laboratory (NREL): PVWatts Calculator — sistem kayıpları ve sıcaklık etkisi belgeleri.
U.S. Department of Energy, Energy Saver: Off-Grid or Stand-Alone Renewable Energy Systems — bağımsız sistemlerde akü, regülatör ve inverter.
IEC 62485-2: sabit kurşun aküler için güvenlik gerekleri, hidrojen nedeniyle oda havalandırması dahil.
Battery University (Cadex Electronics): kurşun ve lityum akü karşılaştırması, deşarj derinliği ve çevrim sayısı.
Akü ve inverter üreticilerinin teknik föyleri: şarj gerilimleri, en yüksek akımlar, şarj sıcaklıkları.
Gipe, P. (2016): Wind Energy for the Rest of Us. wind-works.org — küçük türbinler, rotor çapına göre üretim tahmini, direkler.
Piggott, H. (2009): A Wind Turbine Recipe Book. Scoraig Wind Electric — eksenel jeneratörlü ev yapımı türbinler, regülatör ve fazla enerji direnci.
Global Wind Atlas, Danimarka Teknik Üniversitesi (DTU) ve Dünya Bankası — konuma göre ortalama rüzgâr hızları.
T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı: Rüzgâr Enerjisi Potansiyel Atlası (REPA).
IEC 61400-2: küçük rüzgâr türbinlerinin tasarımı ve testi için uluslararası standart.
U.S. Department of Energy, Energy Saver: Small Wind Electric Systems — yer, direk yüksekliği, bağlantı.
U.S. Department of Energy, Energy Saver: Solar Water Heaters — türler, doğal dolaşım ve pompa, don koruması, bakım.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO, 2007): Legionella and the prevention of legionellosis — sıcak su saklama sıcaklıkları.
Weiss, W. (ed., 2004): Solar Heating Systems for Houses: A Design Handbook for Solar Combisystems. IEA SHC, James & James — kolektör ve depo boyutlandırma.
EN 12975 ve EN ISO 9806: ısıl güneş kolektörlerinin testi (Solar Keymark).
U.S. Department of Energy, Energy Saver: Air Sealing Your Home, Insulation, Water Heating ve Appliances and Electronics — tasarruf önlemleri ve yaklaşık kazançlar.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO, 2007): Legionella and the prevention of legionellosis — sıcak su sıcaklığı.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO, 2009): WHO guidelines for indoor air quality: dampness and mould — nem, küf ve havalandırma.
Avrupa Birliği: Enerji etiketlemesi hakkında (AB) 2017/1369 sayılı Tüzük — cihaz enerji etiketleri (iyi uygulama örneği).
U.S. Centers for Disease Control and Prevention (CDC): Carbon Monoxide Poisoning: Generator Safety — jeneratör mesafesi, zehirlenme belirtileri, CO dedektörleri.
U.S. Department of Agriculture (USDA), Food Safety and Inspection Service: Keeping Food Safe During an Emergency — buzdolabı 4 saat, dolu dondurucu 48 saat, yarı dolu 24 saat.
U.S. Department of Energy, Energy Saver: Off-Grid or Stand-Alone Renewable Energy Systems — bağımsız sistemlerde yedek jeneratör.
Jeneratör üreticilerinin kılavuzları: sürekli ve en yüksek güç, yakıt tüketimi, bakım aralıkları.
AFAD: aile afet planı ve afet çantası önerileri.

Çiftlikte yapı (41)

Chiras, D. (2005): The Homeowner's Guide to Renewable Energy ve Chiras, D. (2000): The Natural House. Chelsea Green — küçük yapıların planlaması ve doğal malzemeler.
Kern, K. (1975): The Owner Built Home. Charles Scribner's Sons — kendi evini yapmak, yerleşim ve iş sırası.
EU-OSHA (Avrupa İş Sağlığı ve Güvenliği Ajansı): yüksekte çalışma, kazı ve şantiye rehberleri; iyi uygulama örneği olarak.
Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018) ve AFAD Türkiye Deprem Tehlike Haritası.
3194 sayılı İmar Kanunu, Planlı Alanlar ve Plansız Alanlar İmar Yönetmelikleri, 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu, 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun; güncel halleriyle.
MTA (Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü): Türkiye diri fay haritası.
TS 498 ve TS EN 1991-1-3, TS EN 1991-1-4: kar ve rüzgâr yükleri.
Portland Cement Association: Design and Control of Concrete Mixtures (2002 ve sonraki baskılar). PCA — karışım, su/çimento, beton bakımı.
TS EN 206: Beton — Özellik, performans, imalat ve uygunluk — C20/25 ve C25/30 sınıfları.
TS 500: Betonarme yapıların tasarım ve yapım kuralları.
Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018): temel ve zemin kuralları.
EN 1997-1 (Eurokod 7): Geoteknik tasarım. CEN — temel ve zemin taşıma gücü.
Kern, K. (1975): The Owner Built Home. Charles Scribner's Sons — çakıl hendek ve basit temeller.
EU-OSHA: kazı güvenliği ve çimentoyla çalışma rehberleri; iyi uygulama örneği olarak.
Forest Products Laboratory (2010): Wood Handbook: Wood as an Engineering Material. General Technical Report FPL-GTR-190. Madison: USDA Forest Service — nem, büzülme, dayanıklılık, birleşimler.
TS EN 350: Ahşap ve ahşap esaslı ürünlerin dayanıklılığı — türlerin doğal dayanıklılık sınıfları.
TS EN 338: Yapısal kereste — Dayanım sınıfları — C24 ve diğerleri.
EN 1995-1-1 (Eurokod 5): Ahşap yapıların tasarımı. CEN.
Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018): ahşap binalar bölümü.
Sobon, J. A. (1984): Build a Classic Timber-Framed House. Storey Publishing — marangoz birleşimleri.
IARC: ahşap tozu Grup 1'de sınıflandırılmıştır (insanda kanserojen).
Minke, G. (2006): Building with Earth: Design and Technology of a Sustainable Architecture. Basel: Birkhäuser — kerpiç, sıkıştırılmış toprak, çamur sıva, toprak deneyleri.
Houben, H., Guillaud, H. (1994): Earth Construction: A Comprehensive Guide. CRATerre — London: Intermediate Technology Publications.
Holmes, S., Wingate, M. (1997): Building with Lime: A Practical Introduction. London: Intermediate Technology Publications — kireç, söndürme, harç ve sıva.
Historic England: Practical Building Conservation: Mortars, Renders and Plasters (2011) — onarımda kireç harcı.
Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018): yığma binalar bölümü.
TS 2514 ve TS 2515: kerpiç bloklar ve kerpiç yapıların yapım kuralları.
EN 1998-1 (Eurokod 8): Yapıların depreme dayanıklı tasarımı. CEN.
TS 498: Yapı elemanlarının boyutlandırılmasında alınacak yüklerin hesap değerleri ve TS EN 1991-1-3, TS EN 1991-1-4 — kar ve rüzgâr yükleri.
Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018).
Forest Products Laboratory (2010): Wood Handbook: Wood as an Engineering Material. FPL-GTR-190. USDA Forest Service.
EU-OSHA: çatıda ve yüksekte çalışma rehberleri, iyi uygulama örneği olarak; WHO: Asbestos: elimination of asbestos-related diseases.
Kiremit ve sac üreticilerinin talimatları: en az eğim, çıta aralığı, bağlama.
EN 1995-1-1 (Eurokod 5): Ahşap yapıların tasarımı ve EN 1991-1-3: Kar yükleri. CEN; TS 498.
Penn State Extension ve University of Minnesota Extension: kuru ot saklama, kendiliğinden tutuşma ve direkli çiftlik yapıları.
Kern, K. (1975): The Owner Built Home. Charles Scribner's Sons — hafif yapılar ve basit sistemler.
USDA NRCS: Conservation Practice Standard 382, Fence — direk, bağlantı, aralık ve çit ömrü.
University of Missouri Extension ve Penn State Extension: hayvan çiti yapımı, H-bağlantısı ve tel germe rehberleri.
Forest Products Laboratory (2010): Wood Handbook. FPL-GTR-190. USDA Forest Service — ahşabın topraktaki ömrü.
Kern, K. (1975): The Owner Built Home. Charles Scribner's Sons — kapılar ve basit ahşap yapılar.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirmeleri.

Geleneksel zanaatlar (31)

Cavitch, S. M. (1995): The Natural Soap Book. Storey Publishing — soğuk yöntem, yağlar, kostik güvenliği.
Dunn, K. M. (2010): Scientific Soapmaking: The Chemistry of the Cold Process. Clavicula Press — sabunlaşma, SAP sayıları, yağ fazlası, sabunun pH'ı.
Bramson, A. (1975): Soap: Making It, Enjoying It. Workman Publishing — geleneksel iç yağı ve yağ sabunu.
Tüzük (AT) 1223/2009 kozmetik ürünler hakkında — AB'de sabun kozmetik ürün olarak (iyi uygulama örneği).
Üreticinin sodyum hidroksit güvenlik bilgi formu (GBF/SDS) — ilk yardım, saklama, koruyucu donanım.
Oppenheimer, B. (1997): The Candlemaker's Companion. Storey Publishing — daldırma ve dökme mum, fitil, deneme yakma.
Coggshall, W. L. ve Morse, R. A. (1984): Beeswax: Production, Harvesting, Processing and Products. Wicwas Press — balmumundan mum.
Bogdanov, S.: Beeswax: Production, Properties, Composition, Control (Bee Product Science, internet yayını) — balmumunun erime noktası ve özellikleri.
EN 15494: Mumlar — Ürün güvenlik etiketleri (Avrupa standardı, iyi uygulama örneği).
Robson, D. ve Ekarius, C. (2011): The Fleece & Fiber Sourcebook. Storey Publishing — yapağı ve ırk özellikleri, yıkama, hazırlık.
Amos, A. (2001): The Alden Amos Big Book of Handspinning. Interweave Press — kartlama, tarama, eğirme, katlama.
Franquemont, A. (2009): Respect the Spindle. Interweave Press — kirmende eğirme.
Dean, J. (2010): Wild Color (gözden geçirilmiş baskı). Watson-Guptill — bitkiyle boyama ve şap.
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirme yayınları — keneden korunma.
Zimmermann, E. (1971): Knitting Without Tears. Charles Scribner's Sons — örnek, hesap, yuvarlak örgü.
Chandler, D. (1995): Learning to Weave (gözden geçirilmiş baskı). Interweave Press — çözgü, atkı, çözgü hesabı, tezgâh.
Robson, D. ve Ekarius, C. (2011): The Fleece & Fiber Sourcebook. Storey Publishing — örgü, dokuma ve keçe için yün özellikleri.
Amos, A. (2001): The Alden Amos Big Book of Handspinning. Interweave Press — çözgü ve atkı ipliği.
Goymer, S. (1991): The Complete Book of Basketry Techniques. David & Charles — taban, dikmeler, yan örgüsü, ağız ve sap.
Isebrands, J. G. ve Richardson, J. (editörler) (2014): Poplars and Willows: Trees for Society and the Environment. FAO ve CABI — söğüt türleri, çelikten yetiştirme, kısa idare süreleri.
Frey, R. W., Clarke, I. D. ve Veitch, F. P. (1923): Home Tanning of Leather and Small Fur Skins. USDA Farmers' Bulletin 1334 — tuzlama, ıslatma, şap ve tuz, evde bitkisel tabaklama.
Hobson, P. (1977): Tan Your Hide! Home Tanning Leathers & Furs. Storey Publishing — kürk ve deri için ev yöntemleri.
Richards, M. (2004): Deerskins into Buckskins. Backcountry Publishing — emülsiyon ve dumanla tabaklama, yumuşatma.
World Health Organization (2008): Anthrax in Humans and Animals, 4. baskı. WHO — şarbon ve ham deriyle çalışma.
Tüzük (AT) 1069/2009 hayvansal yan ürünler hakkında — kesim derisi ve atık (iyi uygulama örneği).
T.C. Sağlık Bakanlığı: Kırım-Kongo kanamalı ateşi bilgilendirme yayınları — kene ve kan yoluyla bulaşma.
Sundqvist, W. (1990): Swedish Carving Techniques. Taunton Press — kaşık, kap, bıçak ve baltada güvenli tutuşlar.
Abbott, M. (1989): Green Woodwork: Working with Wood the Natural Way. Guild of Master Craftsman Publications — taze ağaçla çalışma, sıyırma tezgâhı, saplar.
Wood, R. (2005): The Wooden Bowl. Stobart Davies — tahta kase yapımı ve kurutma, ayaklı torna.
Forest Products Laboratory (2010): Wood Handbook: Wood as an Engineering Material. USDA, FPL-GTR-190 — ağacın çekmesi, kuruması ve nemi.
IARC (2012): Monografi 100C, Wood dust — ağaç tozu kanserojen olarak.

Çiftlik ekonomisi (29)

FAO (2011): Farm business management: Farm records and accounts ve küçük işletme yönetimi üzerine ilgili FAO yayınları — bütçe, brüt marj ve nakit akışı.
Kay, R. D., Edwards, W. M., Duffy, P. A. (2020): Farm Management, 9. baskı. McGraw-Hill. İşletme bütçesi, brüt marj, nakit akışı.
Falk, B. (2013): The Resilient Farm and Homestead. Chelsea Green. Aşamalı yatırım ve risk.
FAO (2011): Farm business management: Farm records and accounts ve küçük işletmede kayıt üzerine ilgili FAO yayınları.
Kay, R. D., Edwards, W. M., Duffy, P. A. (2020): Farm Management, 9. baskı. McGraw-Hill. Kayıt, amortisman, stok değişimi.
Tarım ve Orman Bakanlığı: Çiftçi Kayıt Sistemi ve tarımsal destek duyuruları.
5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu; 5184 sayılı Ziraat Odaları ve Türkiye Ziraat Odaları Birliği Kanunu; 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu (yalnız çerçeve; güncel metni ve uygulamayı doğrula).
Tüzük (AB) 2021/2115, Ortak Tarım Politikası stratejik planları — iyi uygulama örneği, Türkiye için yükümlülük değildir.
FAO (2014): The State of Food and Agriculture 2014: Innovation in family farming. Roma: FAO. Aile işletmesi, yayım hizmetleri ve kurumsal destek.
Tüzük (AB) 2021/2115, Ortak Tarım Politikası stratejik planları — AB'de doğrudan ödemeler ve kırsal kalkınma; Türkiye için yükümlülük değil, karşılaştırma için.
Tüzük (AB) 2021/1529, Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA III) — aday ülkelerde IPARD programlarının çerçevesi.
Tarım ve Orman Bakanlığı (destek ve kırsal kalkınma duyuruları); Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK): güncel çağrılar ve başvuru rehberleri.
FAO (2014): The State of Food and Agriculture 2014: Innovation in family farming. Roma: FAO. Yayım hizmetleri ve aile işletmelerinin desteğe erişimi.
5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu; Türk Gıda Kodeksi yönetmelikleri (hijyen, etiketleme).
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve mesafeli sözleşmeler yönetmeliği; 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK).
Tüzük (AT) 852/2004 gıda hijyeni; Tüzük (AB) 1169/2011 tüketici bilgilendirme; Direktif 2011/83/AB tüketici hakları; Tüzük (AB) 2016/679 (GDPR) — iyi uygulama örneği, Türkiye için yükümlülük değildir.
Henderson, E., Van En, R. (2007): Sharing the Harvest: A Citizen's Guide to Community Supported Agriculture. Chelsea Green. Haftalık kutu ve abonelik.
Fortier, J.-M. (2014): The Market Gardener. New Society Publishers. Küçük bahçeden pazarda ve kutuyla satış.
Kay, R. D., Edwards, W. M., Duffy, P. A. (2020): Farm Management, 9. baskı. McGraw-Hill. Ürün başına maliyet, başabaş noktası, marj.
FAO (2011): Farm business management: Farm records and accounts ve ilgili FAO yayınları — giderler, brüt marj, fiyat.
Fortier, J.-M. (2014): The Market Gardener. New Society Publishers. Küçük bahçeden fiyat ve satış.
Direktif 98/6/AT, tüketici fiyatlarının gösterilmesi — satış fiyatı ve ölçü başına fiyat; iyi uygulama örneği, Türkiye için yükümlülük değildir. Türkiye'de fiyat etiketi mevzuatı ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun.
5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu; Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği; gıda hijyeni ve gıda işletmelerinin kayıt ve onay yönetmelikleri (güncel metni doğrula). 5262 sayılı Organik Tarım Kanunu.
Tüzük (AT) 178/2002, gıda mevzuatının genel ilkeleri — üreticinin sorumluluğu ve izlenebilirlik; iyi uygulama örneği, Türkiye için yükümlülük değildir (aşağıdaki AB metinleri de öyle).
Tüzük (AT) 852/2004, gıda hijyeni — birincil üretim, az miktar doğrudan satış, HACCP ilkeleri ve küçük işletmeye esneklik.
Tüzük (AT) 853/2004, hayvansal gıdalar için özel hijyen kuralları — işletme onayı, az miktar doğrudan satış istisnaları.
Tüzük (AB) 1169/2011, tüketici bilgilendirme — zorunlu bilgiler, 14 alerjen grubu, az miktar için beslenme bildirimi istisnası.
Komisyon Yetkilendirilmiş Tüzüğü (AB) 2023/2465, yumurta pazarlama standartları ((AT) 589/2008'in yerine) — yumurtanın satış ve tüketim süresi.
Codex Alimentarius: General Principles of Food Hygiene (CXC 1-1969, 2020 revizyonu). FAO/WHO. İyi hijyen uygulaması ve HACCP.