Etkileşimli ders

Yapağıdan ipliğe yün, adım adım

Etkileşimli ders: kendi koyunlarının yapağısından iplik çilesine — ayıklama, keçeleştirmeden yıkama, kartlama, kirmen, katlama, bitkiyle boyama ve güveden koruma.

Ücretsiz örnek 1. ve 2. bölüm (8 adım) ücretsiz. Dersin tamamı Yün: yıkama, tarama, eğirme modülüyle birlikte gelir. Zaten satın aldın mı? Kilidi aç

Bu ders genel bir tavsiyedir, mesleki eğitim değildir. Yerel kurallar ve uzman görüşü her zaman önceliklidir. Okuyun: sorumluluk reddi.

Dersin tamamı metin olarak

1. Yapağı seçimi

Eğirmek için en iyi yapağı ve yapağının en iyi kısmı seçilir.

Yalnızca sağlıklı koyun — Ölü ve hasta koyunun yünü kullanılmaz: şarbon (antraks) taşıyabilir. Yapağıyı yalnızca bildiğin sürüden, sağlıklı koyundan al.
Lüle uzunluğu — Bir lüle çek ve düz tutarak ölç. Eğirme için 5–15 cm iyidir; 4 cm'nin altı kirmende zordur.
Lüleyi çek — Lüleyi iki ucundan tut ve birden çek. Kopmamalı; bir yerden kopuyorsa koyun hasta ya da aç kalmıştır.
Yapağının en iyi kısmı — Omuz ve böğür en ince ve düzgün yünü verir. Karın ve bacak eğirmeye girmez, malça ya da komposta gider.

Neden: 2 kg'lık bir yerli yapağıdan 1,2–1,4 kg yün yıkanır ve yaklaşık 1 kg iplik eğrilir. Ama zayıf, kısa ya da kirli yapağı çok iş çıkarır ve kötü iplik verir.

Akkaraman, Morkaraman ve Dağlıç gibi yerli koyunların uzun, kaba lüleleri ve yumuşak, kısa alt yünü vardır: uzun yün sağlam iplik için taranır, kısa yün sıcak iplik için kartlanır.
Kirli kenarları, karın ve bacak yününü ve gübreli yünü daha kırkım günü ayıkla.

2. Keçeleştirmeden yıkama

Yıkamanın tek kuralı vardır: yün durur, su değişir.

File torbalar — Yünü file torbalara gevşekçe koy, torba başına 300–500 g. Yün sıkıştırılmamalı.
Önce su, sonra yün — 60–70 °C sıcak su, sonra yumuşak deterjan, 10 L'ye yaklaşık 1 kaşık. Torbayı ancak ondan sonra batır.
Batır ve dokunma — 20–30 dakika beklet. Karıştırma, ovma, elle sıkma. Su 50 °C'nin altına inmesin.
Durulama ve kurutma — İkinci yıkama aynı, sonra aynı sıcaklıkta temiz suyla iki durulama. Süz ve ızgara üstüne serip gölgede 1–3 gün kurut.

Neden: Lanolin ancak sıcak suda erir, yün ise sıcak suda kolay keçeleşir. Sıcaklık, sabun ve ovma ya da ani sıcaklık değişimi lifleri kalıcı olarak keçeye çevirir.

Çok kirli yünü yıkamadan önce bir gece soğuk suda beklet.
Yıkama suyunu dereye değil, kuyudan uzakta çimene ya da komposta dök.